YARGITAY KARARI
DAİRE : 15. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2011/26380
KARAR NO : 2011/8009
KARAR TARİHİ : 01.11.2011

Dolandırıcılık suçundan sanık … hakkında yapılan yargılama sırasında, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 30/2. maddesi uyarınca, sanığın daha önce işlemiş olduğu hırsızlık suçu nedeniyle mahkemenin 2004/370 sayı dosyasında davanın hakiminin mağdur olarak gözüktüğünden bahisle, … 1. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından 02/05/2011 tarihli ara kararı ile verilen çekinme kararı üzerine, çekinmenin yerinde olduğuna ancak … 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2011/277 sayılı dava dosyasına bakmakla görevli hakimin belirlenmesi için … Adli Yargı Komisyon Başkanlığına talepte bulunulması için bu konuda mahkemenin yetkisizliğine dair mercii … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 23/05/2011 tarihli ve 2011/820 değişik … sayılı karar aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 25.07.2011 gün ve 2011/9501/40210 sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 22.08.2011 gün ve 2011/260877 sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle okundu.

Kanun yararına bozma isteyen tebliğnamede;
5271 sayılı Kanun’un 30/2. maddesi uyarınca tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebepler ileri sürerek çekindiğinde, merci çekinmenin uygun olduğunu belirlemesi hâlinde başka bir hâkimi görevlendirmesi gerekeceği cihetle, … 1. Ağır Ceza Mahkemesinde adı geçen hâkim yerine başka bir hâkimi görevlendirmesi yerine, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediğinden 5271 Sayılı CMK.nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun “hâkimin çekinmesi ve inceleme mercii” kenar başlıklı 30. maddesindeki; (1) Hâkim, yasaklılığını gerektiren sebeplere dayanarak çekindiğinde; merci, bir başka hâkimi veya mahkemeyi davaya bakmakla görevlendirir.
(2) Hâkim, tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebepler ileri sürerek çekindiğinde, merci çekinmenin uygun olup olmadığına karar verir. Çekinmenin uygun bulunması halinde, davaya bakmakla bir başka hâkim veya mahkeme görevlendirilir.
(3) Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde yapılan işler hakkında 29 uncu Madde hükmü uygulanır.”
Şeklindeki düzenlemede yer verilen “merci” kelimesinden hangi makamın anlaşılması gerektiği hususunda … tereddüt nedeniyle kanun yararına bozma yoluna gelinmesi, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun genel sistematiği incelendiğinde “merci” kelimesi ile yargılama faaliyetine doğrudan katılan yargı sujelerinin kastedilmesi ve çoğunlukla “yargı mercii” tamlamasıyla maddelerde yer verilmesi, diğer kurum veya makamların ise “resmi merci” olarak adlandırılması keza adli yargı adalet komisyonu başkanlıklarının yargısal bir görevleri bulunmayıp böyle bir faaliyete iştiraklerinin söz konusu olmaması nedeniyle, … 1. Ağır Ceza Mahkemesince çekinmenin uygun olduğunun belirlenmesi halinde başka bir hâkim görevlendirilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verildiğinin anlaşılması karşısında; kanun yararına bozmaya atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden … 1. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 23.05.2011 gün ve 2011/820 D. … sayılı kararın 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309.maddesi uyarınca BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde yerine getirilmek üzere dosyanın Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 01.11.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.