YARGITAY KARARI
DAİRE : 15. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2012/9821
KARAR NO : 2013/17930
KARAR TARİHİ : 19.11.2013
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik
HÜKÜM : Mahkumiyet
Dosya incelenerek gereği düşünüldü;
Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.
TCK’nın 158/1-d bendinde belirtilen kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu meslek kuruluşlarının, siyasî parti, vakıf veya dernek tüzel kişiliklerinin araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçunun işlenmesi nitelikli hâl kabul edilmiştir. Söz konusu kurum yada kuruluşların konumunun suçun işlenmesinde kolaylık sağlayacağı düşüncesi, bu kurum ve kuruluşların bu suçta araç olarak kullanılmasının ağırlaştırıcı neden olmasını gerektirmiştir.
Bu nitelikli halin uygulanabilmesi için, bunların isminin kullanılması yeterli olmayıp maddi varlığının kullanılması gerekmektedir. Araç olarak kullanılma, bu kurum veya kuruluşlara ait yazı veya belgeleri amaç dışı olarak kullanmak şeklinde olabilir. Bu kurumlara ait kimlik belgesinin gösterilmesi, basılı evraklarının, kıyafetlerinin, taşıtlarının kullanılması mağdurda güven oluşumunu sağlayacaktır.
Somut olayda; sanığın, … ilçesi … Mahallesi muhtarlığına başvurarak sahte kimlik bilgisi ve adres vererek aldığı nüfus cüzdanı kayıp değiştirme belgesine istinaden, … Nüfus Müdürlüğü’nden … adına düzenlenmiş sahte nüfus cüzdanı çıkarttıktan sonra, katılan …’ya ait olup şikayetçi …’de bulunduğu sırada çalınan … plaka sayılı … marka aracın, … tarafından satın alındığına dair … 9. Noterliği’nde düzenlenmiş olarak görünen 10/11/2005 tarih ve 33642 yevmiye numaralı sahte noter satış sözleşmesi ile Samsun Trafik Tescil Müdürlüğü’ne giderek söz konusu aracı … üzerine tescil ettirdiği ve plakasının … olarak değiştirilmesini sağladığı, … adına çıkardığı ruhsat ve sahte nüfus cüzdanı ile araç sahibi olduğu konusunda katılan …’i aldatmak suretiyle, Samsun 5. Noterliği’nin 18/11/2005 tarih ve 27665 yevmiye numaralı kati taşıt satış sözleşmesi ile aracı katılana sattığı anlaşıldığından; sanığın eylemlerinin 5237 sayılı TCK’nın 158/1-d maddesinde düzenlenen “kamu kurum ve kuruluşlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık” ve aynı kanunun 204/1-3, 43 maddelerinde öngörülen “zincirleme şekilde kanun hükmü gereği sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli olan resmi belgede sahtecilik” suçlarını oluşturduğuna yönelik kabul ve uygulamada bir isabetsizlik görülmemiştir.
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre; sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükümlerin ONANMASINA, 19/11/2013 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.