YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/16594
KARAR NO : 2020/7069
KARAR TARİHİ : 10.11.2020
14. Hukuk Dairesi
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 05.04.2013 gününde verilen dilekçe ile mirasın hükmen reddi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 14.12.2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Sosyal Güvenlik Kurumu, davalı … ve davalı … Su ve Kanalizasyon İdaresi vekilleri tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, terekenin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir.
Davacılar vekili, 18.04.2010 tarihinde vefat eden … terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı … Bankası ve davalı … vekilleri, murisin müvekkillerine borcu olmadığını; davalı Sosyal Güvenlik Kurumu ve Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi vekilleri, davanın süresinde açılmadığını ve terekenin borca batık olmadığını; davalı … vekili ise, davayı kabul etmediklerini beyan ederek davanın reddini savunmuşlardır.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmü; davalı Sosyal Güvenlik Kurumu, davalı … ve davalı … Su ve Kanalizasyon İdaresi vekili temyiz etmiştir.
Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 605/2. maddesi gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçılar Türk Medeni Kanununun 610. maddesinde yazılı aykırılık da bulunmadıkça yani zımnen mirası kabul etmiş duruma düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczinin tespitini isteyebilir. Türk Medeni Kanununun 606. maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Dava alacaklılara husumet yöneltilerek görülür. Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgahı mahkemesidir. Ayrıca Türk Medeni Kanununun Velayet Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2. fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması da zorunludur.
Öte yandan; mirasın hükmen reddine ilişkin olarak açılan davalarda, terekenin açıkça borca batık olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. İcra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmesi halinde terekenin borca batık olduğu kabul edilir. Aksi halde terekenin borca batık olup olmadığı, murisin malvarlığı bulunup bulunmadığının usulüne uygun olarak, bankalar, trafik tescil müdürlüğü, vergi daireleri, belediyeler, tapu müdürlüğü v.b. kurum ve kuruluşlardan sorulması, murisin alacak ve borçları zabıta marifetiyle de araştırılarak aktif malvarlığı ile takibe konu borç miktarı gözönünde tutularak aktif ve pasifinin tereddüde neden olmayacak şekilde belirlenmesi gerekir.
Somut olayda; mahkemece murisin ölüm tarihi itibariyle terekenin aktifi ve pasifinin belirlenmesine yönelik yeterli araştırma yapılmamıştır. Ölüm tarihi baz alınarak murisin bankalarda mevduatının bulunup bulunmadığı ilgili banka şubelerinden araştırılmadan, muris adına kayıtlı olduğu tespit edilen …. plakalı araçların değeri belirlenmeden, davalı … Bankası ve Belediyenin murisin kendilerine borcu olmadığı yönündeki beyanları dikkate alınarak terekenin pasifini oluşturan borç miktarı belirlenmeden, muristen alacakları bulunmadığını beyan eden bu davalılar yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiği değerlendirilmeden ve davacıların Av. …’a verdikleri vekaletnamede mirasın reddini içeren özel yetki bulunmadığından davacılar vekiline özel yetkiyi içeren vekaletname sunması için süre verilmek suretiyle bu eksiklik tamamlattırılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu sebeplerle hükmün bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı Sosyal Güvenlik Kurumu, davalı … ve davalı … Su ve Kanalizasyon İdaresi vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 10.11.2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.