YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/4646
KARAR NO : 2021/10627
KARAR TARİHİ : 20.12.2021
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki tahkim davası hakkında İtiraz Hakem Heyeti tarafından verilen 31/10/2019 tarih, KIT/2018-178 sayılı kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
– K A R A R –
Davacı vekili; davalı … şirketi nezdinde … poliçesi ile sigortalı bulunan, davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu aracın, dava dışı başka bir araçla çarpışması neticesinde 03/08/2014 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını ,sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin gerçek zararı karşılamaktan uzak olduğunu, bakiye tazminat taleplerinin sonuçsuz kaldığını beyanla, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 16.000,00-TL bakiye maddi tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiş, talebini bilirkişi raporu doğrultusunda 199.042,12 TL’ye yükseltmiştir.
Davalı vekili; başvurunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetince; başvuru sahibinin talebinin kısmen kabulü ile 93.866,74 TL maluliyet tazminatının 02/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı … AŞ’den tahsil edilerek davacı …’e ödenmesine,karar verilmiş,karara karşı davacı vekili ve davalı vekili tarafından yapılan itiraz üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince, davalı vekilinin itirazının reddine; davacı vekilinin itirazının kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına,başvuranın talebinin kabulü ile 199.042,12 TL maluliyet tazminatının 13/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı … AŞ’den tahsil edilerek davacı …’e ödenmesine,fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karara karşı davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur. …Bölge Adliye Mahkemesi 8.Hukuk Dairesi’nin 17/05/2018 tarih ve 2017/776 E., 2018/505 K sayılı kararı ile dava tarihinde reşit olan davacı adına asaleten düzenlenen vekaletname bulunmadığı, vekaletname eksikliğinin giderilmesi gerektiği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, eksikliğin giderilmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince; davalı vekilinin itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına,başvurunun aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiş karara karşı davacı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8.Hukuk Dairesi’nin 28/03/2019 tarih ve
2019/932 E., 2019/644 K sayılı kararı ile; davacı vekili Av…. tarafından davacıya ait vekaletnamenin sunulduğu belirtildiğinden, davacıya ait vekaletnamenin tahkim komisyonuna sunulup sunulmadığı,sunulmuş ise hangi tarihte sunulduğu araştırılarak,istinaf incelemesi yapılmak üzere dosyanın Sigorta Tahkim Komisyonuna geri çevrilmesine, karar verilmiştir.Bu defa, İtiraz hakem Heyetince; Bölge Adliye Mahkemesi Kararı doğrultusunda; yeniden hüküm tesisine,başvuranın talebinin kabulü ile 199.042,12 TL maluliyet tazminatının 13/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı … AŞ’den tahsil edilerek davacı …’e ödenmesine,fazlaya ilişkin talebin reddine,dair verilen karar davalı vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına,göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nın 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hakim tazminattan mutlaka indirme yapmak zorunda değilse de bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi gerekir. Hatır taşımasından ya da kullanmadan söz edebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır. Taşınan veya kullananın yararının söz konusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve tazminattan indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir. Ancak taşıma ve kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyecektir. Ayrıca hakim tazminattan mutlaka indirim yapmak zorunda değilse de, bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi, indirim yapacak ise de Dairemizin uygulamalarına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapması gerekmektedir. Somut olayda, davalı vekilince desteğin araçta hatır yolcusu olarak bulunduğu iddia edilmiştir.
Somut olayda, davacı, davalıya sigortalı araçta yolcu konumundadır. Davalı vekili cevap dilekçesinde olayda hatır taşıması olduğunu savunmuş, İtiraz Hakem Heyetince; UHH tarafından hatır taşıması indirimi yapılmamasına ilişkin sebebin açıklandığı, hatır taşımasının varlığı durumunda tazminattan indirim yapılmasının zorunlu olmadığı, davacının kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmaması, kazayı engelleme şansının olmaması ve sakatlanma durumu dikkate alındığında hatır indiriminin gerekmediği kanaati oluştuğu gerekçesiyle davalının itirazının reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir.
Ceza yargılaması esnasında alınan ifadelerde, davacı ve araç sürücüsünün arkadaş oldukları;araç sürücüsü, davacı ve diğer arkadaşlarıyla birlikte gece geç vakitte yemek yemeye gittikleri sırada kazanın meydana geldiğinin beyan edildiği görülmüştür.
İtiraz Hakem Heyetince, yazılı gerekçeyle hesaplanan tazminattan, hatır taşıması nedeni ile indirim yapılmamış ise de somut olayda, davacı ile davalının trafik sigortacısı olduğu araç sürücüsü arasında arkadaşlık ilişkisinin olduğunun anlaşılması ve taşınan kişinin
menfaati için yapılan bir taşıma olduğu hususu göz önüne alındığında tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılarak karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.
3-Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince; 199.042,12-TL tazminatın davalıdan tahsiline ve kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına tam ve nispi olarak 17.892,52 TL vekalet ücreti hükmedilmiştir.
5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu 30/17 md. ve 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesi ile Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16. maddesinin 13. fıkrasına “(13) (Ek:RG-19/1/2016-29598) tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir.” hükmü eklenmiştir.
İtiraz Hakem Heyetince verilen kararda davacı lehine hükmedilecek vekalet ücreti için Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13 maddesinin uygulanması gerektiği göz önüne alınarak AAÜT’nin 17. maddesi gereğince hesaplanan vekalet ücretinin 1/5’i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi,hesaplanan miktarın maktu ücretin altında kalması halinde maktu ücrete hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE; (2) ve (3) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 20/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.