YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/3706
KARAR NO : 2021/13275
KARAR TARİHİ : 01.11.2021
Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
No : 2020/1813-2020/2185
adına Av. … Bozdoğan
İlk Derece
Mahkemesi : … 36. İş Mahkemesi
No : 2016/90-2020/2185
Dava, sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi kararının davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM:
Davacı vekili davacının sigorta başlangıç tarihinin 20.09.1985 olarak tespitini istemiştir.
II-CEVAP:
Davalı Kurum vekili, ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
III-MAHKEME KARARI:
A-İLK DERECE
MAHKEME KARARI
Mahkemece, davanın kabulü ile ile davacının sigorta başlangıç tarihinin 20/09/1985 olduğunun ve 20/09/1985 tarihinde 1 gün sigortalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Bölge Adliye Mahkemesi, davalı kurum vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar vermiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davalı Kurum vekili, hak düşürücü sürenin geçtiğini, işe giriş bildirgelerindeki imzaların davacıya ait olup olmadığının araştırılması gerektiğini, fiili çalışmayı gösterir bilgi ve belgenin bulunmadığını, davanın usul yönünde yanlış açıldığını, önce kuruma başvurulması gerektiğini, kurumca yapılan işlemde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığını belirterek temyiz kanun yoluna başvurmuştur.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
506 sayılı Kanunun 108. maddesi gereğince sigortalılık başlangıç tarihinin belirlenmesine ilişkin açılan her dava, sigortalılığın saptanması istemini de içerdiğinden, aynı Kanunun 79/10 maddesi kapsamında bir günlük çalışmanın belirlenmesi davasıdır. Bu nedenle hizmet tespiti davalarındaki kanıtlama yöntem ve ilkeleri benimsenip uygulanmalı, başka bir anlatımla, sigortalılıktan söz edilebilmesi için, çalışmanın varlığı, hizmet tespiti davaları yönünden kabul edilen yöntem ve ilkelere uygun biçimde saptanmalıdır.
Somut olayda, davacı sigorta başlangıç tarihinin 20.09.1985 olarak tespitini talep etmiş, mahkemece, davanın kabulüne karar verilmişse de, mahkemece yapılan araştırma ve inceleme, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Davacının babası … adına kayıtlı 438867.32.16 sicil numaralı inşaat işyerinde 20.09.1985 tarihinde işe başladığına dair ilk işe giriş bildirgesinin Kuruma 28/01/1986 tarihinde 068739 varide numarası ile intikal ettiği, işyerinin davacının babasına ait kendi oturduğu konut inşaatı olduğu, işyerinin 20.09.1985 tarihinde kanun kapsamına alındığı, aynı tarihte kanun kapsamından çıkış işleminin yapıldığı, bu 1 günlük süre içinde işe giriş bildirgesi verilmesi karşısında eylemli çalışma olgusunun yeterli ve gerekli bir araştırmayla hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak sağlıklı bir biçimde belirlenmediği anlaşılmaktadır.
Tanık olarak dinlenen davacının kardeşi …’ın beyanında, davacının ustalar ile inşaatta birlikte çalıştığını, ustalara yardımcı olduğunu beyan ettiği anlaşıldığından, Mahkemece, sigortalı ile birlikte çalışan bu kişiler ile aynı çevrede işyeri olan işveren ya da bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler re’sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı, çalışma olgusu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı biçimde yöntemince araştırılarak sonucuna göre bir karar verilmelidir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1. maddesi gereğince kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 01.11.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.