YARGITAY KARARI
DAİRE : 5. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/9415
KARAR NO : 2021/12662
KARAR TARİHİ : 08.11.2021
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Ayıplı araç satışı nedeniyle alacak talebine ilişkin olarak açılan davada, Bolu 3. Asliye Hukuk ile Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanun’un 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
-KARAR-
Dava, ayıplı araç satışı nedeniyle bedel iadesi istemine ilişkindir.
Bolu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce, 6100 sayılı HMK 6/1 maddesine göre genel yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğu, davalıların yerleşim yerinin … ili olduğu, davaya konu uyuşmazlığın taşınır satışından kaynaklandığı, HMK’nın 10. maddesine göre sözleşmeden doğan davaların, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceğini düzenlendiği, taşınır satışı sözleşmelerinde ifa yeri ise TBK hükümlerine göre sözleşme yapıldığı anda taşınır malın bulunduğu yer olduğu, araç satışının da Ankara ilinde yapıldığı, davalıların süresi içinde yetki itirazında bulunarak yetkili mahkemeyi Ankara mahkemeleri olduğunu ileri sürdükleri gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
… 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce ise, her ne kadar davalı tarafça yetki itirazında bulunulmuş ise de HMK’nın 16. maddeye göre haksız fiile yönelik davalarda zarar görenin ikamet mahkemesinin de yetkili olduğu, davacının ikametinin olan Bolu ilinde olduğu, eski HUMK’un zamanında yer almayan bu alternatif yetkinin amacının mağdur olan kişiye haksız eylemi yapan kişinin ikametgahı mahkemesine götürme durumuna mecbur bırakarak mağduriyetinin artmasının da önüne geçmek olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
6100 sayılı HMK’nın 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalının yerleşim yerinin bulunduğu yer mahkemesidir. Aynı Kanun’un 10. maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olduğu belirtilmiştir ki bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Ayrıca BK’nın 73.(6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 89.) maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir. Dolayısıyla dava, davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir. (Bkz. HGK. 5.11.2003, 2003/13-640-627 sayılı kararı)
Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.
Somut olayda, davanın, Bolu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nde açıldığı, davacının yerleşim yerinin; “… Mah. … Cad. … Apt. No:21/A …/…” olduğu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 89. maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkili olup davacı tercih hakkını bu yönde kullandığından, uyuşmazlığın Bolu 3. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp çözümlenmesi gerekir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Bolu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 08/11/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.