YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/16546
KARAR NO : 2021/6616
KARAR TARİHİ : 12.10.2021
MAHKEMESİ : …Bölge Adliye Mahkemesi …Hukuk Dairesi
Davacılar … ve diğerleri vekili tarafından, davalılar … ve diğerleri aleyhine 01/06/2006 gününde verilen dilekçe ile alacak istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 24/04/2019 günlü kararın istinaf incelemesi davalı …, … ve … vekili tarafından istenilmekle, Bölge Adliye Mahkemesince yapılan inceleme neticesinde istinaf talebinin kabulü ile yeniden hüküm kurulmasına dair verilen kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili ile davalı … ve … vekili tarafından süresi içinde istenilmekle tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
-K A R A R-
Davacılar vekili; hayvan yetiştiricisi olan müvekkillerinin bir çoğunun okuma yazma bilmeyip resmi işlerden anlamayan köylü insanlar olduğunu, davalıların ise canlı hayvan ticareti ile uğraştıklarını, davacıların köyüne gelerek peşin para karşılığında hayvan satın almak istediklerini söyledikleri, ilk olarak birkaç kez ufak miktarlı alış veriş yaparak kendilerine güven telkin ettikten sonra farklı tarihlerde veresiye olarak çok sayıda hayvan satın aldıklarını ancak parasını ödemediklerini, güven oluşturmak için her bir müvekkiline ayrı ayrı ve birbirinin haberi olmadan üzerinde bir malvarlığı olmayan davalı …’ın bono imzalayarak verdiğini ve ödeme için uzun süre oyaladıklarını, icraya konulan senetlerin ise tahsil edilemediğini, başından beri davalıların tümünün amacının müvekkillerini güven telkin ederek mal almak, karşılıksız bono vermek ve icra takiplerini sonuçsuz bırakmak suretiyle zarara uğratmak olduğunu beyanla müvekkillerinin toplamda 248.125,00 TL alacaklarının birlikte hareket eden davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili; müvekkillerinden …’ın davacılardan belirli zamanlarda canlı küçük baş hayvan satın aldığını, malların ederinin bir kısmını elden ödediğini, geri kalan kısmı için de bono düzenlediğini, vade tarihi gelen bazı senetlerde …’ın senet bedellerini ödeyemediğini, bazı davacıların senetleri icraya koyarak takip başlattıklarını, bu sırada alacaklıların müvekkilleri hakkında dolandırıcılık iddiasıyla şikayette bulunduklarını, davacıların müvekkillerine bu yolla göz dağı vermek suretiyle alacaklarını alma amacında olduklarını beyanla haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davalıların davacılara karşı birlikte hareket ettikleri, davacıların davalılardan birlikte hayvan aldıkları, başlarda peşin ödeme yaparak, davacıların güvenini kazanan kardeş ve akraba olan davalıların, sonradan almış oldukları hayvanların bedeli için üzerine kayıtlı malvarlığı olmayan kardeş adına senet düzenleyerek, icra ve davaları akamete uğratmak istedikleri, yine itibar edilen delillere göre davalıların birlikte hareket ederek davacıların, eğitimsizlikleri ve hiffetsizliklerinden yararlanarak, güven telkiniyle almış oldukları hayvanların paralarını ödemediklerinin kabulü ile bu anlamda sadece borcu kabul eden …’ın değil tüm davalıların davacılara karşı, almış oldukları hayvanların bedelinden sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm süresi içerisinde davalı …, … ve … vekili tarafından istinaf edilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince yapılan inceleme neticesinde; istinaf talebinin kabulü ile yeniden hüküm tesisine, davanın davalı … yönünden ispatlanamadığından reddine, diğer davalılar yönünden kabulüne karar verilmiş, karar davacılar vekili ile davalı … ve … vekili tarafından temyiz etmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve HMK 355. maddesindeki kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde inceleme yapılıp karar verilmiş ve verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş olmasına göre davacılar vekilinin tüm temyiz itirazları reddedilmelidir.
2- Davalı … ile … vekilinin temyiz itirazları yönünden; Dava canlı hayvan satışından kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Davalıların sanık olarak yargılandığı ….Asliye Ceza Mahkemesinin 2006/152 Esas, 2010/654 karar sayılı kararda, sanıkların üzerine atılı suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve dolandırıcılık suçu işlediklerine dair mahkumiyetlerine yeter, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı, sanıkların hayvan alım satımından kaynaklanan hukuki ilişki içerisinde oldukları, müştekilerden aldıkları hayvanlar karşılığından kısmen peşin kalan kısımları için ise senet verdikleri anacak senetlerin karşılıklarını ödemedikleri, senetleri sanık …’ın imzaladığı, bu durumda sanıkların anlaşmazlıklarının hukuki ihtilaf kapsamında
olduğu kanaatiyle, davalılar … yönünden suç işlediklerinin sabit olmaması nedeniyle ayrı ayrı beraatlerine karar verildiği, Yargıtay … Ceza Dairesinin ise katılanlar vekilinin temyizi nazara alınarak CMK 233/8 maddesi uyarınca sanıklar hakkında kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle düşmesine karar verildiği görülmekle, tüm dosya kapsamı, tanık anlatımları ve diğer belgelerin tetkikinde, davacılar ile kararı temyiz eden davalılar … ile … arasında davaya konu edildiği şekilde bir mal alım satım ilişkisinin bulunmadığı,dosya içerisinde yer alan dava ve takibe konu senetlerde adı geçen davalıların borçlu sıfatıyla yer almadıkları, adı geçen davalıların davacılara karşı dolandırma veya benzeri bir haksız eylemi gerçekleştirdiği hususunun da sübut bulmadığı, ayrıca davaya konu hukuki ilişkinin tanıkla ispatının da mümkün olmadığı hususlarının anlaşılması karşısında temyiz eden davalılar yönünden açılan davanın tümden reddine karar verilmesi gerekirken, adı geçen davalıların zarardan sorumlu tutulmaları doğru görülmemiş, bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesi kararının temyiz eden davalılar … ile … yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1)nolu bentte açıklanan davacılar vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalılar … ile … vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile … Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesinin 30.12.2020 tarihli kararının temyiz eden davalılar yararına BOZULMASINA, dosyanın HMK’nın 373/2.maddesi gereğince … Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesine gönderilmesine, aşağıda dökümü yazılı 59,30 TL temyiz peşin harcının onama harcına mahsubuna, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalılar … ve …’a verilmesine, 12/10/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.