YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/5822
KARAR NO : 2021/3722
KARAR TARİHİ : 09.12.2021
7. Hukuk Dairesi
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 15/05/2013 gününde verilen dilekçe ile mirasın hükmen reddi istenmesi üzerine Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; davacı … yönünden davanın reddine, diğer davacılar yönünden davanın kabulüne dair verilen 06/04/2021 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili ve davacı … vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, TMK’nın 605/2 maddesi gereğince terekenin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir.
Davacılar vekili, 02.11.2008 tarihinde ölen muris …’nın terekesinin borca batık olduğunu ileri sürerek mirasın hükmen reddinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece ilk olarak, davanın kabulüne dair verilen kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 23.05.2016 tarihli 2016/4841 Esas, 2016/6164 Karar sayılı ilamı ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda, davanın kabulüne dair verilen kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 27.03.2019 tarihli 2018/4397 Esas, 2019/2817 Karar sayılı ilamı ile hükmün ikinci kez bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece ikinci kez bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda, davanın kısmen kabulü ile muris …’nın terekesinin borca batık olduğunun ve davacılar Emine Taşkara, Berna Demiroğlu, … ile …; …, …, …, …. … ve … yönünden mirası hükmen reddettiğinin tespitine, davacı … yönünden mirasın hükmen reddi talebinin reddine, karar verilmiştir.
Hükmü, davalı vekili ve davacı … vekili temyiz etmiştir.
1) Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2) Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;
Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise miras reddedilmiş sayılır. (TMK md. 605)
Murisin ödemeden aczi ölüm tarihine göre belirlenir. Ölüm tarihi itibariyle, murisin tüm malvarlığı terekenin aktifini, tüm borçları ise terekenin pasifini oluşturur. Terekenin pasifinin aktifinden fazla olması; terekenin ödemeden aczini ve dolayısıyla da terekenin borca batık olduğunu gösterir. Ancak, tereke borca batık olmasına rağmen; Türk Medeni Kanununun 610/2. maddesinde açıklanan şekilde tereke işlemlerine karışan, tereke mallarını gizleyen veya kendine maleden mirasçı, mirası reddedemez.
Mirasçının kendisine yönelik haciz baskısı altında murise ait bir borcu ödemiş olması 4721 sayılı TMK’nın 610/2. maddesinde belirtilen tereke işlemlerine karışma olarak kabul edilemez.
Somut olaya gelince; mahkemece davacı … yönünden murise ait tereke borcunun yapılandırdığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş olsa da, mirasçı …’ın borcun yapılandırması için başvuruda bulunması tek başına mirasın kabulü olarak yorumlanamaz.
Yapılandırma doğrultusunda davacı mirasçı …’ın, murisi …’nın vergi borcunu ödeyip ödemediği ve terekeyi sahiplenip sahiplenmediği araştırılmamıştır. Bu haliyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir. Öyleyse mahkemece yapılacak iş davacı …’ın, yukarıda değinilen hususlar ışığında mirası kabul anlamına gelen davranışları bulunup bulunmadığını tespit etmek ve tüm delillerle birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar vermek olmalıdır.
Mahkemece tüm bu hususlar gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE; (2) numaralı bent uyarınca davacı … vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 09.12.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.