YARGITAY KARARI
DAİRE : 5. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/13415
KARAR NO : 2021/15410
KARAR TARİHİ : 20.12.2021
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davada … 3. Asliye Hukuk ve … 6. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:
– K A R A R –
Dava, itirazın iptali ile takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
… 3. Asliye Hukuk Mahkemesince, HMK’nun 6. maddesi uyarınca, bir davada genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. İtirazın iptali davası, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan, normal bir alacak (eda) davası olduğundan İİK yollaması gereği HMK’nun yetkiye ilişkin hükümleri uygulanacağından davalının yerleşim yeri … olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiş, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine … Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi 12/09/2019 gün, 2019/2313 Esas, 2019/1658 Karar sayılı ilamında “2019 yılı için kesinlik sınırı 4.400,00-TL olup yasa yolu başvurusuna konu edilen karar hüküm tarihi itibariyle dava değeri yönünden kesin niteliktedir. Dolayısıyla istinafı kabil bir karar olmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun HMK’nun 352. maddesi uyarınca usulden reddine karar verilmiştir.
… 6. Asliye Hukuk Mahkemesince, dava İİK’nu gereğince itirazın iptali davası olduğundan, yetkili mahkemenin icra takibinin yapıldığı yer olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
6100 sayılı HMK’nun 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalının yerleşim yerinin bulunduğu yer mahkemesidir. Aynı Kanunun 10. maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olduğu belirtilmiştir ki bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Ayrıca BK’nun 73. (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 89.) maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir. Dolayısıyla dava, davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir.
6100 sayılı HMK’nun “Yetki itirazının ileri sürülmesi” başlıklı 19/2. maddesinde; “Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır.
Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.
Somut olayda, davacı vekilince davalıya karşı itirazın iptali istemine ilişkin davanın … 3. Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açıldığı, davalı tarafından süresinde ve usulüne uygun yetki itirazında bulunulduğu, davalının ikametgahının “…/…” olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın … 6. Asliye Hukuk Mahkemesince görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nun 21 ve 22. maddeleri ile 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince … 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 20/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.