YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/7320
KARAR NO : 2021/15177
KARAR TARİHİ : 01.12.2021
Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi …Hukuk Dairesi
Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı taraf vekillerince istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı … İşletmesine ait …Bölge Şefliği bünyesinde 01.04.1977 tarihinde işe başladığını, 01.08.1994 tarihine kadar yılda ortalama 6 ay kesintisiz bir şekilde çalıştığını, Nisan ayında fidan dikim işleri ve bakımını, yaza doğru da otları biçip bakımını yaptığını, işe girdiği tarihte 38 gün sigortasının yapıldığını ancak diğer hizmetlerinin kuruma bildirilmediğini beyanla 01.04.1977 – 01.08.1994 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II-CEVAP:
Davalı … tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Feri müdahil kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 01.04.1977 – 18.11.1977 tarihleri arasındaki çalışmalarının hizmet cetveline işlenmiş olduğunu, 18.11.1977 tarihinde işten çıkışının yapıldığını ve bu hususun dönem bordrosunda da bildirildiğini, davacının çalıştığını iddia ettiği 10247.14 sicil sayılı Orman İşletme Müdürlüğü işyerinin 1978 yılında faaliyetini durdurduğunu, resmi nitelikteki kurum kayıtları karşısında davacının taleplerini kabul etmediklerini, davacının davasını aynı mahiyette yazılı deliller ile ispat etmesi gerektiğini, davanın sadece tanık beyanları ile ispatının mümkün olmadığını, çalışma olgusunun kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III-MAHKEME KARARI:
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece davacının 01.04.1977 tarihinden 30.09.1978 tarihine kadar davalı … İşletmesi Müdürlüğü bünyesinde mevsimlik işçi olarak hizmet akdi ile çalıştığı ve bu süre içerisinde kuruma bildirilmesi gereken prim gün sayısının 345 gün olduğu, sadece 38 gün bildirilmesi sebebiyle eksik prim gün sayısının 307 gün olduğu sonucuna ulaşılarak “Davanın kısmen kabulü ile; 1-) Davacının 01.04.1977 tarihinden 30.09.1978 tarihine kadar davalı … İşletmesi Müdürlüğü bünyesinde mevsimlik işçi olarak hizmet akdi ile çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, (01.04.1977 tarihinden 30.09.1978’e kadar olan süre içerisinde kuruma bildirilmesi gereken prim gün sayısı 345 gün olup, sadece 38 gün bildirilmesi sebebiyle eksik prim gün sayısı 307 gündür.)” karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili; 1978 yılından sonraki çalışmalar bakımından davalı işverenlik bünyesinde 25 yıl boyunca çalıştığını beyan eden …’ın çalışmayı doğruladığını, bordro tanığı … ve kamu tanığı …’un çalışmayı doğruladığını, dönem bordro tanığının bile en az 20 ay çalıştıklarını beyan ettiğini ve davacının sonrasında da çalışmaya devam ettiği yönündeki beyanlarına rağmen 1978 yılından sonraki çalışmalar yönünden davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığını ileri sürmüş ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … İdaresi vekili; dinlenilen tanık beyanlarında davacının çalışıp çalışmadığı, çalıştıysa hangi dönemde ve ne kadar süreyle çalıştığının belirsiz olduğunu, eksik incelemeyle karar verildiğini ileri sürmüş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Feri müdahil Kurum vekili; davacının köylüsü ve hemşehrisi olan tanık beyanlarının iddiayı doğrular mahiyette olmadığını ileri sürmüş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Taraf vekillerinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, karar verilmiştir
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekili istinaf başvurularındaki itirazları tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmişlerdir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun geçici 7/1. maddesi uyarınca uygulama alanı bulan mülga 506 sayılı Kanunun 79. maddesidir. Bu tür sigortalı hizmetlerin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır.
506 sayılı Kanunun 3. maddesinde, tarım işlerinde çalışanların sigortalı sayılmayacakları düzenlenmiş ise de; anılan maddenin I-A bendinin (a) alt bendinde açıkça “kamu sektörüne ait tarım ve orman işlerinde ücretle” çalışanların sigortalı sayılacağı açıkça belirtilmiştir
Eldeki davada,davacının davalı … … Orman İşletme Müdürlüğünün 247 sicil no.lu işyerinden 01.04.1977-01.05.1977 arası 8 gün, 25.08.1977-18.11.1977 tarihleri arasında ise 30 gün olmak üzere toplam 38 gün sigorta bildirimi olduğu,davacının yaptığı işlerin nelerden ibaret olduğunun tam olarak saptanmadan dinlenen tanık anlatımlarına itibar edilmek suretiyle eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.
Mahkemece,çalışma iddiasının öncelikle davacı bizzat dinlenmek suretiyle kabule konu dönemde iddia olunan çalışmanın hangi işleri kapsadığı ve ne kadar sürdüğü hususunda beyanı da alınmak suretiyle yapıldığı iddia olunan işlerin nelerden ibaret olduğu belirlenmeli,davacıya ait sicil dosyası getirtilmeli, dava konusu işyerinin bir kamu kuruluşuna ait olması da dikkate alınarak,davalı işyeri nezdinde bulunan çalışma kayıtları celbedilerek keza dinlenen tanıkların da çalışma kayıtları eksiksiz getirilmek suretiyle ve toplanan diğer deliller kapsamında gerekli irdelemeler yapılıp davacı beyanına konu orman işinin niteliklerine göre süresi,ilgili Orman İşletme Müdürlüğünde görev yapan yetkililerin de beyanı da alınmak suretiyle giderek bu konuyla ilgili denetime elverişli ve anılan iş kollarında uzman kişilerden alınacak bilirkişi raporu ile belirlenmek suretiyle sonucuna göre bir karar verilmelidir.
O hâlde, davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesinin istinaf başvurularının esastan reddine dair kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ : … Bölge Adliye Mahkemesi … Dairesi kararının HMK’nın 373/1. maddesi gereği kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi Dairesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 01/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.