YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/6998
KARAR NO : 2021/15850
KARAR TARİHİ : 13.12.2021

Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesi

Dava, Kurum işleminin iptali ve menfi tespit istemlerine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesince verilen kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM
Davacı vekili, davalı Kurum tarafından davacıya 01.06.2015 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlandığı, davalı kurum tarafından gönderilen 28.09.2018 tarihli yazı ile son 2250 günlük çalışma içerisinde en çok Bağ-Kur hizmetleri olduğu gerekçesiyle 4/1-a kapsamında bağlanan aylığı bağlandığı tarih itibariyle kesilerek yersiz ödeme adı altında borç çıkarıldığı, Kurum işleminin iptaliyle davacının kuruma borçlu olmadığının tespitiyle kesilen aylığın yeniden bağlanması gerektiğinin tespitini talep ve dava etmiştir.
II-CEVAP
Davalı Kurum vekili davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III-MAHKEME KARARI
A-İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
“Davacının davasının kabulüne,
Davalı Kurum tarafından davacı emeklilik aylığının bağlanmasına ilişkin olarak 28/09/2018 tarih, 68792655 sayılı yazısının ve bu yazıya dayanılarak başlatılan 17/10/2018 tarih, 25346 sayılı borç bildirim belgesinin iptaline,
Davacının bu nedenle davalı Kuruma borçlu olmadığının tespitine” karar vermiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Davacının yurtdışı borçlanması talep ettiği 30.12.2014 tarihinde en son sigortalılığının 5510 sayılı Kanun’un 4/1-b maddesi kapsamında olması ve bu sigortalılığa ilişkin olarak prim borcunun da bulunmadığının anlaşılması nedeniyle davalı Kurumun, sehven 5510 sayılı Kanun’un 4/1-a maddesi kapsamında değerlendirilen borçlanmanın 5510 sayılı Kanun’un 4/1-b maddesi kapsamında kabul edilmesine ilişkin işleminde herhangi bir yanlışlık bulunmadığı, davacının son yedi yıllık fiili hizmet süresi içerisinde fazla olan hizmet süresinin 5510 sayılı Kanun’un 4/1-b kapsamındaki sigortalılığına ait olması ve 09.10.1961 doğumlu olup tahsis talep tarihi (18.05.2015) itibariyle 53 yaşında olan davacının, 1479 sayılı Kanun’un geçici 10. maddesi uyarınca yaşlılık aylığına hak kazanamadığının belirgin bulunması gerekçeleriyle;
“Davalı Kurumun istinaf başvurusunun kabulü ile … 6. İş Mahkemesinin 21/11/2019 tarih ve 2018/580 E. 2019/392 K. sayılı kararının kaldırılmasına ve davanın reddine” karar verilmiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davacı vekili, davacının tahsis talep tarihinde 53 değil 54 yaşında olduğu, 1479 sayılı yasadan etkilenmediği, kurumun yaptığı hatanın külfetinin kendilerine yüklenemeyeceği ve sair gerekçelerle kararın bozulmasını talep etmiştir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
Davacının 30.12.2014 tarihinde Kuruma başvurarak yurtdışında geçen çalışmalarına ait süreleri 4/1-a kapsamında borçlanma talebinde bulunduğu, talebi kabul edilerek 21.01.2009 – 30.09.2009 tarihleri arasındaki 250 günlük sürenin borçlandırıldığı ve bedelinin 30.12.2014 tarihinde davacı tarafından kurum hesabına yatırıldığı ve davacıya 01.06.2015 tarihinden itibaren 4/1-a’dan yaşlılık aylığı bağlandığı, daha sonra kurum tarafından davacının borçlanma talep tarihinde 4/1-b sigortalısı olduğu tespit edilerek 250 günlük borçlanmanın 4/1-b kapsamında olduğunun kabulüyle son 7 yıllık süredeki ağırlıklı hizmetinin 4/1-b kapsamında geçtiği gerekçesiyle yaşlılık aylığının bağlandığı tarihten itibaren kesilerek ödenen aylıkların yersiz ödeme adı altında borç kaydedildiği anlaşılmıştır.
İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesi üzerine istinaf yolunda Bölge Adliye Mahkemesince davacının yurtdışı borçlanması talep ettiği 30.12.2014 tarihinde en son sigortalılığının 5510 sayılı Kanun’un 4/1-b maddesi kapsamında olduğunun ve buna ilişkin olarak yapılan 250 gün yurtdışı borçlanmasının 4/1-b kapsamında olması gerektiğinin kabulüyle davanın reddine karar verilmişse de; davacının hizmet cetveline göre 24.12.2014 tarihinde başlayıp 30.01.2015 tarihine kadar devam eden 1198700 sicil numaralı işyerinde 4/1-a kapsamında çalışmasının olması ve borçlanma talep tarihinde 4/1-a kapsamında çalıştığının anlaşılması karşısında davanın kabulü yerine reddine karar verilmesi isabetsizdir.
O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ : … Bölge Adliye Mahkemesi …Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/2 maddesi gereği yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 13.12.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.