YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/8561
KARAR NO : 2021/15512
KARAR TARİHİ : 07.12.2021
Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi…. Hukuk Dairesi
Dava, ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesince, davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ve davanın reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM
Davacı vekili, dava dışı … Gayrimenkul Yatırım ve Geliştirme A.Ş.’nin prim borçlarından dolayı davacıya gönderilen ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II-CEVAP
Davalı Kurum vekili, davanın reddi ile alacağın %10 fazlasıyla tahsiline karar verilmesini savunmuştur.
III-MAHKEME KARARI
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece, yapılan yargılama sonunda, davanın kabulü ile; davacı aleyhine… tarafından yapılan 20/09/2016 tarih ve 2016/24673, 2016/24675, 2016/24676 takip numaralarına ilişkin ödeme emirleri ile bu ödeme emirlerine dair takiplerin iptaline, karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Dosyadaki bilgi ve belgelerin tetkikinde; dava dışı … Gayrimenkul A.Ş’nin kuruma olan prim, işsizlik sigortası primi ve damga vergisi borcu nedeniyle davacı hakkında 2016/24673,24675,24676 takip numaralı ödeme emirlerinin düzenlenerek 24.09.2016 tarihinde tebliğ edildiği, davanın … Hukuk Mahkemeleri Ön Bürosu tarafından düzenlenen bir tutanak sonrası 04.10.2016 tarihinde açıldığı, tutanakta 03.10.2016 tarihinde UYAP sisteminde meydana gelen arıza nedeni ile bekleyen vatandaşların işlemlerinin yapılamadığı, saat 16:00’da veznelerin kapanmasından dolayı davacı vekili tarafından … Nöbetçi İş Mahkemesinde açılmak üzere muhabere bürosuna sunulan dava dilekçesinin harç alınamadığından muhabere işlemi yapılamadığı ve dava dilekçesinin teslim alınmadığının yazılı olduğu, davanın ödeme emirlerinin tebliğ tarihi itibariyle yasal 7 günlük sürenin son gününün Cumartesi gününe denk gelmesi nedeniyle Pazartesi 03.10.2016 tarihi mesai bitimine kadar açılması gerektiği, ancak yukarıda belirtilen tutanak tutularak 04.10.2016 tarihinde açıldığı, … Bilgi İşlem Dairesi’ne yazı yazılarak 03.10.2016 tarihinde … Hukuk Ön Bürosu UYAP sisteminde arıza olup olmadığı var idi ise hangi saatler arasında olduğunun sorulduğu, gönderilen yazı cevabında 03.10.2016 tarihinde UYAP sisteminde bir arıza olmadığı, saat 08.34-17.27 arası işlem yapıldığı bilgisinin verilerek sistem kayıtlarının gönderildiği, bu haliyle tutanak içeriğinin doğru olmadığı, davanın 7 günlük hak düşürücü süreden sonra açıldığı anlaşılmakla, kamusal yönden yapılan inceleme ile davalı kurumun istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına ve davanın reddine dair yeniden hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
Hüküm : 1-Davalının istinaf başvurusunun kabulüne,
2-… 3. İş Mahkemesinin 2016/361 Esas 2017/261 Karar sayılı 11/07/2017 tarihli kararının kaldırılmasına,
3-Davanın hak düşürücü süreden sonra açılmış olması nedeniyle reddine,
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ
Davacı vekili, hatalı verilen kararın temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME
Davanın yasal dayanağını oluşturan 6183 sayılı Kanunun 58.maddesine göre; kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahıs, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren yedi (7) gün içinde alacaklı tahsil dairesine ait itiraz işlerine bakan vergi itiraz komisyonu nezdinde itirazda bulunabilir. İtiraz etmezse borç kesinleşmiş olur.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 10.04.2001 gün ve 2002/21-201 E. 2002/297 K.; 24.03.2004 gün ve 2004/10-164 E. – 2004/170 K. sayılı kararlarında da benimsendiği üzere itiraz davası için öngörülen yedi (7) günlük sürenin hak düşürücü nitelikte olduğu konusunda kuşku bulunmamaktadır. Hak düşürücü süre, niteliği itibariyle defi değil, bir itiraz olup; sonuçlarını kendiliğinden meydana getirir ve resen gözönünde tutulmalıdır.
Kurum alacağı için 6183 sayılı Kanunun 55.maddesi uyarınca düzenlenip, tebliğ edilen ödeme emrine karşı borçlu, anılan Yasanın 58. maddesi uyarınca 7 gün içinde iş mahkemesine itiraz davası açabilir.
Anılan madde metninde, itirazın, “vergi itiraz komisyonuna yapılacağı” hükmü yer almakta ise de, mülga 506 sayılı Kanunun 80.maddesinin “Kurum alacaklarının tahsilinde 21.07.1953 tarih ve 6183 sayılı Kanunun uygulanmasından doğacak uyuşmazlıkların çözümlenmesinde, alacaklı Sigorta Müdürlüğünün bulunduğu yer İş Mahkemesi yetkilidir” düzenlemesi ve yürürlükte bulunan 5510 sayılı Kanunun 88. maddesinin “Kurumun prim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usûlü Hakkında Kanunun uygulamasından doğacak uyuşmazlıkların çözümlenmesinde, Kurumun alacaklı biriminin bulunduğu yer iş mahkemesi yetkilidir” hükümleri ile birlikte davalı Kurum bünyesinde 6183 sayılı Kanunun itiraz mercii olarak belirttiği vergi itiraz komisyonunu bulunmaması hususları birlikte değerlendirildiğinde, maddede belirtilen vergi itiraz komisyonuna itiraz yolunun; Sosyal Güvenlik Kurumu alacaklarının tahsili yönünden 6183 sayılı Kanunun uygulanmasından doğacak uyuşmazlıklarda, iş mahkemesine dava açılması gerekmektedir.
İnceleme konusu eldeki davada, dava dışı … Gayrimenkul A.Ş’nin 2014/2-12 ve 2015/1-9 dönemlerine ilişkin prim, işsizlik sigortası primi ve damga vergisi borcundan dolayı, getirtilen ticaret sicil kayıtlarına göre anılan şirketin yönetim kurulu başkanı olan davacı aleyhinde 2016/24673,24675,24676 Es. sayılı takip dosyalarında düzenlenen ödeme emirlerinin 24.09.2016 tarihinde tebliğ edildiği, davanın 7 günlük yasal içerisinde 03.10.2016 tarihine kadar açılması gerektiği, … Hukuk Mahkemeleri Ön Bürosunun 03/10/2016 tarihli tutanak içeriğinde Uyap sisteminde meydana gelen arıza nedeni ile bekleyen vatandaşların işlemlerinin yapılamadığı, saat 16.00’da veznelerin kapanmasından dolayı davacı … vekili tarafından … İş Mahkemesinde açılmak üzere muhabere numarasına sunulan yeni dava dilekçesinin teslim alınamadığının saat 16.40 itibari ile belirlendiği, harçların 04/10/2016 tarihinde Uyap sistemine aktarılarak dava dilekçesinin 04.10.2016 tarihinde gönderildiği anlaşılmaktadır.
Dairemizin geri çevirme kararı üzerine, gönderilen 15/06/2021 tarihli … Hukuk Mahkemeleri Ön Büro yazı içeriğinde; 03/10/2016 tarihinde saat 15:00’dan itibaren Uyap İşletim Sisteminde meydana gelen arıza nedeniyle işlem yapılamadığı ve Hukuk Mahkemeleri Ön Bürosu tarafından “Tutanak” başlıklı aynı gün verilen 14 adet daha dilekçe olduğunun bilgisinin verildiği, Adalet Bakanlığı … Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü’nün 02.07.2021 tarihli cevabi yazısı ile gönderilen sistem takip kesinti raporunda ise; 03.10.2016 tarihinde Uyap sisteminde 15:01-15:16 arası kesinti 15 dk, 15:17-15:50 arası kesinti 33 dk, 15:50-16:05 arası 15 dk olmak üzere toplam 63 dk. kesinti olduğunun anlaşılmasına göre, somut dosyada 7 günlük hak düşürücü sürenin geçtiğinden bahsedilmesi mümkün olmayıp, işin esasına girilerek oluşacak sonuç dairesinde bir karar verilmelidir.
O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kararı bozulmalıdır.
SONUÇ: … Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle HMK’nın 373/2 maddesi gereği BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıdaki temyiz harcının tarafa iadesine, 07/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.