YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/15555
KARAR NO : 2012/20358
KARAR TARİHİ : 19.11.2012
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi
Davacılar murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davacı ile davalılardan … vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
Dava, iş kazası sonucu yaşamını yitiren sigortalının haksahibi olan eş ve coçuklarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemlerine ilişkindir.
Mahkemece, davalı … İnt.Ltd Şti aleyhine açılan davanın iş kazasınan oluşumunda davacının kusurunun olmaması nedeniyle reddine,diğer davalı Koç.End.Hiz.Ltd Şti aleyhine açılan davanın ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Olay iş kazası olup, İş Hukuku ve sosyal güvenlik ilkeleri çerçevesinde değerlendirilmeye tabi tutulmalıdır. İşverenin iş kazası sonucu meydana gelen zarar nedeniyle hukuki sorumluluğu yasa ve içtihatlarla belirlenmiş olan ayrık haller dışında ilke olarak iş aktinden doğan işçiyi gözetme ( koruma ) borcuna aykırılıktan kaynaklanan kusura dayalı sorumluluktur. İnsan yaşamının kutsallığı çerçevesinde işverenin işçilerin sağlığını ve güvenliğini sağlamak için gerekli olanı yapmak ve bu husustaki şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olduğu İş Kanunu’nun 77. maddesinin açık buyruğudur.
İş kazasından doğan tazminat davalarının özelliği gereği, İş Kanunu’nun 77. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle işverenin niteliğine göre, işyerinde uygulanması gereken İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü’nün ilgili maddelerini incelemek suretiyle, işverenin işyerinde alması gerekli önlemlerin neler olduğu, hangi önlemleri aldığı, hangi önlemleri almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı gibi hususlar ayrıntılı bir biçimde incelenmek suretiyle kusurun aidiyeti ve oranı hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde belirlenmelidir. (Hukuk Genel Kurulunun 16.06.2004 gün ve 2004/21-365 E.-369 K.sayılı kararı da aynı yöndedir )
Somut olayda, davacılar murisi sigortalı …’nın davalı Koç Koç.End.Hiz.Ltd işçisi olduğu,bu davalı şirket ile diğer davalı … İnt.Ltd Şti arasında düzenlenen sözleşme ile davalı … İnt.Ltd Şti’nin Ceyhan adresinde bulunan idare binasının,pompa istasyonları ile basınç düşürücü istasyonların ayrıca sosyal tesislerin işcilikli ,makina ve ekipmanlı temizlik işinin yapılmasının davalı Koç.End.Hiz.Ltd Şti’ne verildiği,ölen sigortalının yaptığı işin kaloiferçilik olduğu,olay günü davalı … İnt.Ltd Şti’nin çalışanı olup dava dışı bulunan … tarafından bir başka Koç Koç.End.Hiz.Ltd işçisinin bulunduğu yerden alınıp çalışaçağı işyerine getirilmesi için gönderildiği ve zararlandırıcı olay nedeni ile alınan raporlarında taraflara farklı oranlarda kusur atfedildiği, mahkemece kusur raporları arasındaki çelişki giderilmeden karar verilmekle birlikte alınan her iki kusur raporunda da anılan olayda davalı … İnt.Ltd Şti’nin herhangi bir kusurunun olmadığının belirtildiği anlaşılmıştır.
Ölen sigortalının asıl işinin kaloifercilik olduğu hususunda taraflar arasında ihtilaf yoktur.Burada öncelikle çözülmesi gereken sorun davalı … İnt.Ltd Şti yönünden iş kazasında kusuru bulunmadığından dolayı aleyhine açılan davanın reddinin doğru olup olmadığı hususudur.Davalı … İnt.Ltd Şti bir sözleşme ile temizlik dahil bir takım bakım işini diğer davalıya vermiş olmakla birlikte bu sözleşmenin ifa edileceği alanda idari yönden etkinliğini devam ettirdiği özellikle Botaş İnt.Ltd Şti’nin çalışanı dava dışı …’ın ölen sigortalıyı bir başka çalışanın alınması için gönderebilmesinden anlaşılmaktadır.Bu açıklamadan olarak davalı … İnt.Ltd Şti’nin ölen sigortalının hizmet gördüğü iş alanındaki hakimiyetinin de göz önüne alınarak sorumluluğunun yeniden değerlendirildiği bir kusur raporu alınmadan karar verilmesi esaslı bir eksiklik olduğu gibi ,dosyada mevcut kusur raporları arasındaki çelişki giderilmeden 27.03.2011 tarihli kusur raporuna itibar edilerek karar verilmesi de hatalıdır.
Yapılacak iş,önçelikle işçi sağlığı ve iş güvenliği konularında uzman bilirkişilerden,davalı … İnt.Ltd Şti’nin yukarıda belirtildiği üzere ölen sigortalı …’ın işgördüğü yerdeki hakimiyeti ve düzenleme yetkisi de göz önüne alınarak İş Kanunu’nun 77. maddesi ve tüzük hükümleri kapsamında yöntemince yeniden kusur raporu almak suretiyle olayda tarafların kusur oranlarını saptamak ve alınan bu raporu mevcut delillerle birlikte değerlendirerek çıkacak sonuca göre karar vermektir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin bilirkişi raporları arasındaki çelişki giderilmeden hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davacı ile davalılardan Koç Endüstriyel Gen. Hiz Ltd Şti’nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre tarafların sair temyiz itirazlarının inçelenmesine şimdilik yer olmadığına, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 19.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.