YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/7204
KARAR NO : 2014/16941
KARAR TARİHİ : 25.11.2014

Davacı … ile davalılar Melikgazi Belediye Başkanlığı, … ve Hazine aralarındaki kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı olarak taşınmaz bedelinin tahsili davasına dair Kayseri 5.Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 28/11/2012 günlü ve 2011/883-2012/511 sayılı hükmün bozulması hakkında Dairece verilen 13.01.2014 günlü ve 2013/19649-2014/147 sayılı ilama karşı davacı vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.
Bu isteğin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekilinin karar düzeltme istemi üzerine tüm dosyanın yeniden incelenmesi sonucunda, dava konusu taşınmazın fen bilirkişi raporunda (A) ile gösterilen 14,57 m²’lik kısmına fiilen el atıldığı, bozma ilamında belirtilen 221 sayılı yasa kapsamında kalmasından dolayı bu kısım yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiği açıklanması gerekirken bu husus dikkate alınmadan bozma yapıldığı anlaşılmakla davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile, Dairemizin 13.01.2014 gün ve 2013/19649-2014/147 sayılı kararının kaldırılmasına karar verildikten sonra dosyadaki tüm bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;
Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece … ve Melikgazi Belediye Başkanlığı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekillerince temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki bilgi ve belgeler ile Kayseri Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün 31.10.2011 tarihli yazısından; dava konusu 328 ada 41 parsel sayılı taşınmazın fen raporunda (A) ile gösterilen 14,57 m²’lik kısmının okul duvarı içine alınarak el atıldığı, 1951 yılında … Ortaokulu’nun yapıldığı ve halen hizmet vermeye devam ettiği bildirildiğinden (ilköğretim okulunun) el atmanın 221 sayılı Yasa kapsamında kaldığı anlaşılmaktadır.
221 sayılı Kanunun 1. maddesinde “6830 sayılı İstimlak Kanununun yürürlüğe girdiği 09.10.1956 tarihine kadar, kamulaştırma işlerine dayanmaksızın, Kamulaştırma Kanunlarının gözönünde tuttuğu maksatlara fiilen tahsis edilmiş olan gayrimenkuller ilgili amme hükmi şahsı veya müessesesi adına tahsis tarihinde kamulaştırılmış sayılır.”, 4. maddesinde de, “Gayrimenkulün bedelini dava hakkı, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki sene sonra düşer” hükümleri yer almaktadır.
221 sayılı Yasa 12.01.1961 tarihinde yürürlüğe girmiş olup, tapu maliklerinin de yasal süresi içerisinde dava açmadıkları görüldüğünden, davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü yönünde hüküm kurulması,
2-Dava konusu taşınmazın fen raporunda (B) ve (C) ile gösterilen kısımlarının okul duvarının dışında kaldığı, herhangi bir şekilde fiilen el atılmadığı, imar planında okul alanı ve yol olarak belirlendiği, mahkemece de bu kısımların hukuki el atma olarak değerlendirilerek bedeline hükmedildiği anlaşılmış olup buna göre;
Uygulama ve öğretide, kamu idarelerinin hizmetlerini yürütmesi sırasında tek yanlı irade açıklamalarıyla kamu hukuku esaslarına dayanarak ilgililerin hukuki durumlarını etkileyecek şekilde yaptıkları işlemlerin idari işlem; görev ve yetki alanlarına giren konularda hukuka uygun olarak yaptığı fiiller ile bu görevleriyle ilgili hareketsiz kalmaları idari eylem olarak tanımlanmakta olup, somut olayda idarenin icra yetkisini hukuka aykırı olarak kullanması olarak nitelendirilebilecek fiili el atma durumu olmadığına göre, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun ilgili maddeleri uyarınca tek yanlı idari işlemle düzenlenen imar planları ve bu planlara dayanılarak yapılan işlemlerin idari nitelik taşıdığı, söz konusu imar planlarının zamanında uygulamaya geçirilmemesi durumunun da idari eylem niteliğinde olduğunun kabulü gerekir.
Yukarıda açıklanan uyuşmazlıklarla ilgili olarak açılan davalarda, görev itirazında bulunulması ve olumlu görev uyuşmazlığı çıkması üzerine durum Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından değerlendirilmiş ve 09.04.2012 gün 2011/238E.–2012/63K. ve 2012/41 E- 2012/77 K. sayılı kararlarında fiili el atmanın bulunmadığı durumlarda idari yargı yerinin görevli bulunduğuna oybirliği ile karar verilmiş; ayrıca 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasa ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun değiştirilen Geçici 6. maddesinin 10.fıkrasında da “Uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmî kurumlara ayrılmak suretiyle veya ilgili kanunların uygulamasıyla tasarrufu kısıtlanan taşınmazlar hakkında, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununda öngörülen idari başvuru ve işlemler tamamlandıktan sonra idari yargıda dava açılabileceği; bu madde hükümlerinin karara bağlanmamış veya kararı kesinleşmemiş davalara da uygulanacağı hükme bağlanmıştır.
Mahkemece 1/1000 imar planında yol ve okul alanı olarak belirlenmesi nedeniyle bedelinin tahsiline karar verildiği anlaşıldığından idari işlem ve eylemden doğan zarara ilişkin davanın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümleri uyarınca idari yargı yerinde çözümlenmesi gerektiğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 114/1-b ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, karar düzeltme harcının istek halinde düzeltme isteyene iadesine 5.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.