YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/4439
KARAR NO : 2012/8631
KARAR TARİHİ : 03.07.2012

MAHKEMESİ : … Sulh 3. Hukuk Mahkemesi

Kıymetli evrakın (Hisse Senedi) iptaline ilişkin talep hakkında … 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ve … 3. Sulh Hukuk Mahkemesince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Talep, kıymetli evrakın (Hisse Senedi) zayii nedeni ile iptaline ilişkindir.
… Sulh 3. Hukuk Mahkemesi, Ticaret Kanunu’nda düzenlenen hususlardan doğan davaların ticaret mahkemelerinde görülmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.
… Asliye 3. Ticaret Mahkemesi ise, 6100 sayılı HMK’nun 383. maddesine göre çekişmesiz yargı işlerine sulh hukuk mahkemelerinde bakılacağından bahisle görevsizlik kararı vermiştir.
Türk Ticaret Kanunu’nun 4.maddesinde, bu kanundan doğan hukuk “davalarının” ticari dava sayıldığı, aynı kanunun 5. maddesinin 2.fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu kanunun 4.maddesi hükmünce ticari sayılan “davalara”, ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.
Diğer taraftan, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 382. maddesinde, “çekişmesiz yargı işleri” düzenlenmiş, aynı maddenin 2. fıkrasının (e) bendinde, “ticaret hukukundaki çekişmesiz yargı işleri” başlığı altında 6. madde olarak “kıymetli evrakın iptali”ne ilişkin taleplerin “çekişmesiz yargı işi” olduğu belirtilmiş, aynı yasanın 383. maddesinde de, çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemenin aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesi olacağı hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda açıklanan yasa hükümlerine göre, çekişmesiz yargıda “dava” deyiminin yeri olmayıp “iş” deyimi vardır. Dava, iki taraf sistemine göre kurulmuş ise de çekişmesiz yargıda birbiriyle çekişme halinde olan iki taraf olmadığından çekişmesiz yargı işleri için “dava” teriminin kullanılması doğru değildir. Yine çekişmesiz yargıda “taraf” değil, “ilgililer” kavramı vardır. Çekişmesiz yargıda dava söz konusu olmadığı için davacı ve davalı terimlerinin de yeri yoktur.
HMK’nın 383. maddesine göre, çekişmesiz yargıda sulh hukuk mahkemesinin görevi asıl olup asliye hukuk mahkemesinin görevi istisna olduğundan yalnız “mahkeme” veya “hakim” terimlerinin kullanıldığı bütün çekişmesiz yargı işleri için sulh hukuk mahkemesinin görevli olduğu sonucuna varılmaktadır (Prof. Dr. B.Kuru/Prof. Dr. A.C.Budak … Barosu Dergisi, Cilt:85, Sayı:5, Yıl: 2011, sh. 33…36).
Somut olayda uyuşmazlık 06/10/2011 tarihinde yani 6100 sayılı HMK’nın yürürlüğe girmesinden sonra mahkemeye getirilmiştir.
6100 sayılı HMK’nın geçici 1. maddesinin 1. bendine göre, bu kanunun yargı yolu ve göreve ilişkin hükümleri Kanunun yürürlüğe girmesinden önceki tarihte açılmış olan davalara uygulanmaz.
Bu durumda, kıymetli evrakın zayii nedeniyle iptaline ilişkin uyuşmazlık, 6100 sayılı HMK’nın 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe girmesinden sonra açılan çekişmesiz yargı işi niteliğinde olup Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 Sayılı HMK’nın 21. ve 22. maddeleri gereğince … Sulh 3. Hukuk Mahkemesi’nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 03.07.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.