YARGITAY KARARI
DAİRE : 16. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/8678
KARAR NO : 2011/9908
KARAR TARİHİ : 26.12.2011
MAHKEMESİ : … İCRA MAHKEMESİ
Mal beyanında bulunmamak suçundan sanık …’un, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 76. maddesi uyarınca üç ayı geçmemek üzere tazyik hapsi ile cezalandırılmasına dair … İcra Ceza Mahkemesinin 02/09/2009 tarihli ve 2009/371-371 sayılı kararını kapsayan dosya aleyhine, Adalet Bakanlığından verilen 03.10.2011 gün ve 2 011/12224/50324 sayılı kanun yararına bozma talebini içeren Yargıtay C.Başsavcılığının 24/11/2011 gün ve K.Y.B.2011/345928 sayılı tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle dosya incelendi.
Tebliğnamede; şikayet dilekçesinde sanığın 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 337/1. maddesiyle cezalandırılması talep edilmiş ise de, icra takip dosyasında borçluya gönderilen ödeme emrinde 2004 sayılı Kanun’un 74. maddesine göre mal beyanında bulunmasının istenilmesi ve mal beyanında bulunulmadığı takdirde aynı Kanun’un 76. maddesi uyarınca hapsen tazyik ihtaratının bulunmaması karşısında, borçlunun anılan Kanun’un 76. maddesi gereğince hapsen tazyikine karar verilmesi mümkün olmadığının gözetilmemesi isabetsiz olduğundan anılan hükmün 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309.maddesi uyarınca bozulması gereğine işaret edilmiştir. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Tüm dosya kapsamına göre, … l.İcra Müdürlüğünün 2008/1370 esas sayılı dosyasında başlatılan takip nedeniyle gönderilen 9/5/2008 tarihli ödeme emrinin, borçlu-sanığa 20/8/2008 tarihlinde tebliğ edildiği, müşteki vekilinin 18/8/2008 tarihli şikayet dilekçesi ile, mal beyanında bulunmayan borçlu-sanığın, İİK’nun 76. maddesi uyarınca mal beyanında bulununcaya kadar hapis ile tazyik olunması talebi üzerine … İcra Mahkemesinin 02/09/2009 tarihli ve 2009/371-371 sayılı kararı ile; sanığın İİK’nun 76. maddesi uyarınca mal beyanında bulununcaya kadar üç ayı geçmemek üzere tazyik hapsi ile cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
2004 sayılı İİK’nun 74. maddesinde, “Mal beyanı, borçlunun gerek kendisinde ve gerek üçüncü şahıslar yedinde bulunan mal ve alacak ve haklarında borcuna yetecek miktarın nevi ve mahiyet ve vasıflarını ve her türlü kazanç ve gelirlerini ve yaşayış tarzına göre geçim membalarını ve buna nazaran borcunu ne suretle ödeyebileceğini yazı ile veya şifahen icra dairesine bildirmesidir.”, aynı Kanunun 76. maddesinde, “Mal beyanında bulunmayan borçlu,
alacaklının talebi üzerine beyanda bulununcaya kadar icra mahkemesi hakimi tarafından bir defaya mahsus olmak üzere hapisle tazyik olunur. Ancak bu hapis üç ayı geçemez.” şeklinde düzenlenen hükümler dikkate alınmak suretiyle somut olaya bakıldığında, … l. İcra Müdürlüğünün 2008/1370 sayılı takip dosyasında, borçluya gönderilen ödeme emrinde 2004 sayılı İİK’nun 74. maddesine göre mal beyanında bulunmasının istenilmesi ve mal beyanında bulunulmadığı takdirde aynı Kanunun 76. maddesi uyarınca hapsen tazyik ihtaratının bulunmaması karşısında, borçlunun anılan Kanunun 76. maddesi gereğince hapsen tazyikine karar verilmesi isabetsizdir.
Açıklanan nedenlerle kanun yararına bozma istemine ilişkin Yargıtay C.Başsavcılığının tebliğnamesi yerinde görüldüğünden, kabulü ile … İcra Mahkemesinin 02/09/2009 tarihli ve 2009/371-371 sayılı kararının 5271 sayılı CMK’nun 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
Bozma kararı üzerine 5271 sayılı CMK’nun 309/4-d maddesi uyarınca yeniden uygulama yapılması gerektiğinden;
Borçlu …’un mal beyanında bulunmamak eyleminden dolayı tazyik hapsi ile cezalandırılmasına yer olmadığına, hakkındaki mahkumiyet hükmünün çektirilmemesine, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C. Başsavcılığına tevdiine, 26.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.