YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/19223
KARAR NO : 2013/17936
KARAR TARİHİ : 18.12.2013
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davada … 2. Sulh Hukuk Mahkemesi ve … Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Dava, elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi istemine ilişkindir.
… 2. Sulh Hukuk Mahkemesince; dava konusu taşınmazın bağlı bulunduğu … ve … mahallelerinin İçişleri Bakanlığı’nın 05.09.2012 tarih ve 2012/609 sayılı kararı ile … İlçesi .. Beldesine bağlandığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
Kemer Sulh Hukuk Mahkemesi ise; HMK’nin 19/IV. Maddesi gereğince yetkinin kesin olmadığı ve davalının süresi içerisinde yetki itirazında bulunulmadığı gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur.
6100 sayılı HMK’nin “taşınmazın aynından doğan davalarda yetki” başlıklı 12. maddesi “Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir” hükmünü içermektedir. Yetkinin kamu düzenine ilişkin olduğu hallerde yetkili kılınan mahkemenin
yetkisi kesin olup bu durumda mahkemece resen yetki konusunda inceleme yapılması gerekmektedir. Kamu düzenine ilişkin yetki halinde mahkeme yargılamanın her aşamasında yetkili olup olmadığını değerlendirerek yetkisiz olması halinde yetkisizlik kararı vermesi gerekmektedir. Kanun, kamu düzenine ilişkin yetki kuralları için “tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular” deyimini kullanmış ancak hangi yetki kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğunu açıkça belirtmemiştir.
Somut olayda uyuşmazlık, elbirliği mülkiyetin paylı mülkiyete çevrilmesi istemine ilişkindir. Bu tür davaların elbirliği mülkiyetine konu taşınmazın ortaklar arasında mevcut elbirliği mülkiyet ilişkisini sona erdirip paylı mülkiyete geçişi sağlayan davalardan olduğu ve taşınmazın aynına ilişkin davalardan olup, HMK’nin 12. Maddesi gereğince taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde çözüme kavuşturulması gerekmektedir. Somut olayda … 2. Sulh Hukuk Mahkemesi’ne dava açılmış, davanın açılmasından sonra İçişleri Bakanlığı’nın 05.09.2012 tarih ve 2012/609 sayılı kararı ile dava konusu taşınmazın bulunduğu Beldibi Beldesi Göynük İlçesine bağlanmıştır. HMK’nin 12. maddesinde düzenlenen taşınmazın aynından doğan davalarda yetki kamu düzenine ilişkindir ve yargılama aşamasında mahkemece resen dikkate alınması gerekmektedir. Bu duruma göre uyuşmazlığın Kemer Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; HMK’nın 21. ve 22. maddeleri gereğince Kemer Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 18.12.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.