YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/6403
KARAR NO : 2021/10213
KARAR TARİHİ : 13.12.2021
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine Uyuşmazlık Hakemince yapılan inceleme sonucunda; başvurunun kesin hüküm nedeniyle dava şartı yokluğundan reddine dair verilen kararın davacı vekilinin başvurusu üzerine yapılan itiraz incelemesinde; İtiraz Hakem Heyetince davacının itirazının kabulü ile UHH kararının kaldırılmasına, başvurunun kabulüne dair verilen 27/01/2020 tarih ve 2020/İHK-2142-43 sayılı kararın davalı … Sigorta A.Ş vekilince süresi içinde temyiz edilmesi üzerine temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği görüşüldü.
K A R A R
Davacı vekili; 30/06/2017 tarihinde davacının yolcu olduğu ve davalı … Sigorta A.Ş (önceki unvanı: … Sigorta A.Ş) ye trafik sigortalı motosiklet ile, davalı … Sigorta A.Ş ye trafik sigortalı otomobilin karıştığı çift taraflı kazada, davacının yaralanarak en az %22.1 oranında malul kaldığını, davacıya %3 maluliyet oranı üzerinden tazminat ödendiğini, ancak gelişen zarar nedeniyle oluşan zararın ödenmediğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 45.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiş; 13/01/2020 tarihli dilekçesiyle davalı … Sigorta A.Ş yönünden 94.069,25 TL ve davalı … Sigorta A.Ş yönünden 31.356,42 TL olarak talebini yükseltmiştir.
Davalı … Sigorta A.Ş vekili; daha önce açılan açılan davada sulh olunması nedeniyle 10.662,00 TL ödeme yapıldığını, kazanın diğer aracın kusuru nedeniyle meydana geldiğini, müterafik kusur indirimi gerektiğini belirterek, başvurunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … Sigorta A.Ş vekili; daha önce davacının açtığı davada %3 özür oranı üzerinden ve %75 kusur oranına göre 12.320,49 TL tazminatın 04/04/2018 tarihinde ödendiğini, kasksız seyahat edilmesi nedeniyle müterafik kusur indirimi ve ayrıca hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini belirterek, başvurunun reddi gerektiğini savunmuştur.
Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından; … 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/713 esas sayılı dosyasında her iki sigorta şirketine yönelik açılan davadan feragat edildiği gerekçesiyle, kesin hüküm nedeniyle dava şartı yokluğundan başvurunun reddine karar verilmiş; karara karşı davacı vekili itiraz yoluna başvurmuştur. İtiraz Hakem Heyetince;davacının itirazının kabulü ile UHH kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle başvurunun kabulü ile 94.069,25 TL nin davalı … Sigorta A.Ş (… Sigorta A.Ş) den, 31.356,42 TL nin davalı … Sigorta A.Ş den 30/04/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmiş; karar, davalı … Sigorta A.Ş tarafından temyiz edilmiştir.
1) Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, İtiraz Hakem Heyeti kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı … Sigorta A.Ş vekilinin aşağıdaki bentlerin kasamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2) Dava, trafik kazasından kaynaklanan bedensel zarara dayalı iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.
Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 818 sayılı BK’nın 43. (6098 sayılı TBK’nın 51.) maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hakim tazminattan mutlaka indirme yapmak zorunda değilse de bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi gerekir. Hatır taşımasından ya da kullanmadan söz edebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır. Taşınan veya kullananın yararının söz konusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve tazminattan indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir. Ancak taşıma ve kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyecektir. Ayrıca hakim tazminattan mutlaka indirim yapmak zorunda değilse de, bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi, indirim yapacak ise de Dairemizin uygulamalarına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapması gerekmektedir.
Somut olayda, davacı motosiklette yolcu konumundadır. Soruşturma dosyasındaki ifade tutanaklarına göre davacı ile davalı tarafından sigortalı bulunan motosiklet sürücüsünün arkadaş oldukları anlaşılmaktadır. Davalı … Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesindeki savunmasında, davacının kazaya karışan motosiklette hatır için taşındığını ileri sürerek, belirlenecek tazminattan indirim yapılması gerektiğini savunmuştur. İtiraz Hakem Heyetince, dosyada hatır taşımasına ilişkin bilgi ve belge bulunmadığı, davalının bu yöndeki iddiasını ispatlayamadığı yönünde hatalı şekilde değerlendirme yapılmıştır. O halde, olayda hatır taşıması bulunduğunun kabulü ile tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılarak karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
3) Kabule göre; somut olayda İtiraz Hakem Heyeti tarafından davacı yararına temyize gelen davalı … Sigorta A.Ş yönünden 12.886,58 TL vekalet ücretine hükmedilmiştir.
5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30.maddesinin (17) numaralı fıkrası ve 19/01/2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesi ile adı geçen Yönetmeliğin 16. maddesine eklenen 13. Fıkra uyarınca tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir.
Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 17.maddesi (2) numaralı fıkrasına göre de Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Tarifenin üçüncü kısmına göre nisbi avukatlık ücretine hükmedilen durumlarda da talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine tarifeye göre hesaplanan nisbi ücretin beşte birine hükmedilir.
Açıklanan nedenlerle; İtiraz Hakem Heyeti’nce davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16.maddesinin (13) numaralı fıkrasının uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT’nin 13. maddesi ve AAÜT’nin 17. maddesi gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5’i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı … Sigorta A.Ş yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 13/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.