YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/25226
KARAR NO : 2013/20262
KARAR TARİHİ : 30.09.2013

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir.
Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin geçerli sebebe dayanılmaksızın feshedildiğini belirterek, feshin geçersizliğine ve işe iadeye karar verilmesini istemiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, iş sözleşmesinin tasarruf tedbirleri doğrultusunda alınan işletmesel karara dayanılarak geçerli sebeple feshedildiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı noktasındadır.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesinde işletmenin, işyerinin veya işin gerekleri kavramına yer verildiği halde, işletmesel karar kavramından sözedilmemiştir. İşveren, amaç ve içeriğini belirlemekte serbest olduğu kararları, yönetim hakkı kapsamında alabilir. Geniş anlamda, işletme, işyeri ile ilgili ve işin düzenlenmesi konusunda, bu kapsamda işçinin iş sözleşmesinin feshi dahil olmak üzere işverenin aldığı her türlü kararlar, işletmesel karardır.
İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan fesihte, yargısal denetim yapılabilmesi için mutlaka bir işletmesel karar gerekir. Bu kararlar işletme ve işyeri içinden kaynaklanan nedenlerden dolayı alınabileceği gibi, işyeri dışından kaynaklanan nedenlerden dolayı da alınabilir. Bu nedenler, bir ya da birden fazla işçinin işyerinde çalışmaya devam etmesi gerekliliğini doğrudan veya dolaylı olarak ortadan kaldırıyorsa, dikkate alınmalıdır.
İşletmesel karar söz konusu olduğunda, kararın yararlı ya da amaca uygun olup olmadığı yönünde bir inceleme yapılamaz. Kısaca işletmesel kararlar yerindelik denetimine tabi tutulamaz. İşverenin serbestçe işletmesel karar alabilmesi ve bunun kural olarak yargı denetimi dışında tutulması şüphesiz bu kararların hukuk düzeni tarafından öngörülen sınırlar içinde kalınarak alınmış olmalarına bağlıdır.
Feshin işletme, işyeri ve işin gerekleri nedenleri ile yapıldığı ileri sürüldüğünde, öncelikle bu konuda işverenin işletmesel kararı aranmalı, bağlı işveren kararında iş görme ediminde ifayı engelleyen, bir başka anlatımla istihdamı engelleyen durum araştırılmalı, işletmesel karar ile istihdam fazlalığının meydana gelip gelmediği, işverenin bu kararı tutarlı şekilde uygulayıp uygulamadığı (tutarlılık denetimi), işverenin fesihte keyfi davranıp davranmadığı (keyfilik denetimi) ve işletmesel karar sonucu feshin kaçınılmaz olup olmadığı (ölçülülük denetimi-feshin son çare olması ilkesi) açıklığa kavuşturulmalıdır.
Dosya içeriğinden, 06.08.2004 tarihinden beri, en son Vatan gazetesi reklam bölümünde müdür olarak çalışan davacının iş sözleşmesinin, Vatan reklam departmanının yeniden yapılandırılması gerekçesiyle geçerli nedenle feshedildiği anlaşılmaktadır.
Mahkemece, bilirkişi raporuna dayanılarak, organizasyonel değişikliğin belgelendiği, tasarruf tedbirleri çerçevesinde iş akdine son verildiği, davacı işçinin istihdam edileceği pozisyonlara yeni işçi alımı yapılmadığı, tutarlılık ve ölçülülük ilkesine uygun hareket edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan araştırma eksik ve hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır.
Somut olayda, dava dışı DK Gazetecilik Yayıncılık A.Ş. tarafından, Vatan gazetesinin bir kısım hissesi ile Milliyet gazetesinin devralındığı ve her iki gazetenin reklam bölümünün birleştirildiği anlaşılmaktadır. Davacı tanığı Ahu Arda hem Vatan gazetesine hem de Milliyet gazetesine elemanlar alındığını, davalı tanığı Merve her iki gazetenin reklam bölümünün birleştirildiğini ve Milliyet gazetesine dışarıdan reklam müdürü, direktör vasfında elemanlar alındığını, davalı tanığı Selin’de reklam servislerinin birleştirildiğini ve Milliyet gazetesine beş ya da altı kişinin işe alındığını ifade etmiştir. Şu halde, mahkemece, Vatan ve Milliyet gazetelerinin dava dışı DK Gazetecilik Yayıncılık A.Ş.’ ye devrine ilişkin belgeler getirtilmeli, davalı …Ş.’ nin Vatan gazetesindeki pay durumu belirlenmeli, her iki gazetenin reklam bölümünün birleştirilmesine ilişkin işletmesel karar ve birleştirmeye ilişkin belgeler getirtilmeli, her iki gazetenin reklam bölümünün birleştirilmesi sonucu Vatan gazetesinin ayrı bir reklam bölümünün kalmadığı anlaşıldığından birleştirilen bölüme fesihten kısa süre önce ve sonra yeni işçi alımı yapılıp yapılmadığı ve yapılmış ise alınan işçilerin nitelikleri tespit edilmeli ve gerekirse yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılarak toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirildikten sonra sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ : Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 30.09.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.