YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/5256
KARAR NO : 2012/23971
KARAR TARİHİ : 19.12.2012

MAHKEMESİ :… Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01/05/1994-10/10/1996 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılardan Sosyal Güvenlik Kurumu, …, … ile … vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine
2- Dava, davacının 01.05.1994-10.10.1996 tarihleri arasında davalı işverene ait … yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davacının … mevkii … Köyü … adresinde faaliyet gösteren benzin istasyonunda 1.5.1994 ila 10.10.1996 tarihleri arasında her ay 30 gün süre ile ve asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Hizmet tespiti davalarında, davacının tespitini istediği çalışmanın geçtiği işyerinin sahibi olan gerçek ya da tüzelkişi işveren, Sosyal Güvenlik Kurumu ile zorunlu dava arkadaşıdır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 37811 no.lu … ve … Bina İnşaatı işyerinde 1997 yılındı 360 gün, 1998’de 360 gün, 31.05.1999’a kadar 150 gün çalışmasının olduğu, öncesinde çalışmasının görünmediği; 01.06.1999’dan itibaren .1003054 no.lu … … Akaryakıt Nakliye Turizm Tic.Ltd. Şt.’de çalışmasının göründüğü; Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan cevabi yazıda Veysel-Kazım-Tevfik-… adına bina inşaatı olarak 20.09.1988 tarihinde kapsama alınıp 31.05.1999’da kapandığının belirtilmiştir.
Davacı, uyuşmazlık konusu davada davalılara ait işyerlerinde çalıştığını iddia ederek eldeki davayı açmıştır.
Mahkemece hizmet tespitine karar verilen işyeri ise “… mevkii … Köyü … adresinde faaliyet gösteren benzin istasyonu” olarak belirtilmiştir. Oysa davalılar bu benzin istasyonunun … … Akaryakıt Nakliye Turizm Tic.Ltd. Şt. adına kayıtlı olduğunu savunmuşlardır.
Mahkemece yapılacak …, bu benzim istasyonunun dava konusu dönemde kime ait olduğunu belirleyip, dava dışı şirket olduğunun anlaşılması durumunda şirketin usulüne uygun olarak taraf haline getirilerek, yargılamayı sürdürmek; ihtilaflı döneme ilişkin tüm dönem bordroları celp edilerek ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanları belirlenerek gerçekten iddia edildiği gibi çalışma olup olmadığı olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalı işverene iadesine
19.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.