YARGITAY KARARI
DAİRE : 13. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/15136
KARAR NO : 2011/5659
KARAR TARİHİ : 13.04.2011
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve karşı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, davalı hazineye ait olan yerden daha önceden stokladığımız 160.229.m3 tuvanen kum ve çakıl malzemesinin 3 yıllık sürede 202.500.00.TL karşılığında alınması yönünde davalı ile 22.03.2002 tarihinde kira sözleşmesi imzaladıklarını, teminat olarak 185.625.00.TL’ lık teminat mektubu ile 12.150.00.TL kati teminat yatırdığını, 1. yıl kira bedelini ödediğini, 2. yıl kira bedeli olarak 90.100.00TL ödediğini, kira süresi bitmeden davalı hazinenin 15.12.2003 tarihinde sözleşmeyi haksız olarak feshetmesi üzerine açtığı davada sözleşmenin hukuken geçerli olduğu ve sözleşmedeki süreye kadar devam edeceğinin tespiti ile muarazanın giderilmesine karar verildiğini ve kararın temyiz edilmeksizin 07.12.2006 tarihinde kesinleştiğini, bu arada davalı hazinenin arazide kalan 56.854.8.m3 malzemeyi almayı engellediğini belirterek haksız fesih nedeniyle şimdilik 40.000.TL ile kira bedelinin ödenmemesi nedeniyle davalı tarafından irat kaydedilen 12.150.00.TL’ nın tahsiline ve sözleşmeden dolayı borcu olmadığının tespiti ile teminat mektubunun paraya çevrilmesinin önlenmesine karar verilmesini istemiştir. Yargılama sırasında teminat mektubu nakte çevrildiğinden 185.625.00.TL’ nın istirdatını istemiştir.
Davalı – karşı davacı, davacı tarafından açılan davanın reddine, kira bedelinin 2. yıl 4. taksidinden kati teminat olarak yatırılan 12.150.00.TL’ nın mahsubu ile kalan bakiyesi ile 3. yıl kira bedellerinin gecikme faizi ile birlikte ödenmediğini belirterek toplam 129.635.26.TL’ nın davacı – karşı davalıdan tahsiline karar verilmesi dilemiştir.
Mahkemece, davacı … tarafından açılan davanın kabulü ile 40.000,00 TL’ nin dava tarihinden itibaren, 12.150.00.TL kati teminatın 05.04.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte, 185.625.00.TL teminat mektubu bedelinin davalı hazineden tahsiline; davalı – karşı davacı … Hazinesi tarafından açılan karşı davanın kabulü ile 129.635.26.TL’ nin; 14.429.50.TL’ sine 2010/15136-2011/5659
26/12/2003 tarihinden, 28.801.44.TL’ sine 26/03/2004 tarihinden, 28.801.44.TL’ sine 26/06/2003 tarihinden, 28.801.44.TL ‘sine 26.09.2004 tarihinden, 28.801.44.TL. ‘sine 26/09/2004 tarihinden itibaren 6183 sayılı yasada öngörülen oranlarda faizi ile birlikte davacı – karşı davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm taraflarca temyiz edilmiştir.
1.Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve fazlaya ilişkin haklar yönünden talebin reddedilmemiş olması, kararda fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmadığının belirtilmemesinin ileride bu hakkı talep etmeyi engellemediğine göre davacı – karşı davalının aşağıdaki 2. nolu, davalı – karşı davacının aşağıdaki 3. nolu bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2.Davacı – karşı davalı yönünden; 185.625.00.TL’ lık teminat mektubunun yargılama sırasında davalı karşı davacı tarafından 08.02.2007 tarihinde nakte çevrilmesi ve karşı dava yönünden mahsupta edilmemesi nedeniyle nakte çevrildiği tarihten itibaren faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi gerekirken mahkemece, bu hususta bir karar verilmemesi ayrıca karşı dava yönünden 3. yıl kirasının 4. taksidi olan 28.801.44.TL’ nın 26.12.2004 tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsili gerekirken mahkemece, 26.09.2004 tarihinden itibaren faize hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
3.Davalı – karşı davacı yönünden; Taraflar arasında imzalanan kira sözleşmesine göre ödenmesi gereken ancak ödenmeyen 2. yıl 4. taksidinin KDV’ si ile birlikte 26.579.00.TL olduğu ve davalı – karşı davacı tarafından bu bedelden 05.04.2004 tarihinde irat kaydedilen 12.150.00.TL kati teminatın 10.296.61.TL’ sının 2. yıl 4. taksidinden 1.853.39.TL’ sının KDV’ sinden mahsup edilerek 2. yıl 4. taksitten kalan 12.228.39.TL kira ve 2.201.11.TL KDV olmak üzere 14.429.50.TL’ nın, 26.12.2003 tarihinden itibaren tahsilinin talep edildiği gözden kaçırılarak mahkemece, mükerrer tahsilat olacak şekilde asıl davada 12.150.00.TL kati teminatın 05.04.2004 tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle tarafların sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün davacı – karşı davalı yararına BOZULMASINA, üçüncü bente açıklanan nedenlerle hükmün davalı – karşı davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 1.925,00 TL. temyiz harcının istek halinde davacı-karşı davalıya iadesine, 13.04.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.