YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/6722
KARAR NO : 2010/172
KARAR TARİHİ : 18.01.2010
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 23. maddesi gereğince taşınmazın geri alınması istenilmiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dava dilekçesinde kamulaştırılan 145 ada 2 parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma bedelinin kesinleşmesinden itibaren beş yıl geçmesine rağmen kamulaştırma amacına uygun bir işlem yapılmadığından söz edilerek davalı idare adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tescili istenilmiştir.
Mahkemece dava konusu taşınmazla birlikte kamulaştırılan diğer taşınmazlara ilişkin bedel arttırım davası veya başka bir dava açılmadığı ve dava konusu taşınmaz için kamulaştırma bedelinin kesinleştiği tarihten itibaren 5 yıl geçtikten sonra davanın 1 yıl içinde açılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre, dava konusu taşınmazla birlikte aynı amaçla birden fazla taşınmaz mal kamulaştırılmıştır. 2942 sayılı Kamulaştırma Yasasının 23.maddesinin üçüncü fıkrası gereğince, geri alma hakkının incelenmesinde aynı amaçla kamulaştırılan taşınmaz malların bir bütün oluşturduğu dikkate alınmalıdır. Bu bakımdan dava konusu taşınmaz ile aynı amaçla birlikte kamulaştırılan diğer taşınmazlar için kamulaştırma bedellerinin ayrı ayrı kesinleşip kesinleşmediğinin saptanması gerekir. Daha açık bir anlatımla aynı amaçla kamulaştırılan birden çok taşınmazın kamulaştırma bedelleri ayrı ayrı kesinleşmeden ve en son kesinleşme tarihinden itibaren beş yıllık süre geçmeden hiç bir taşınmaz için geri alma hakkı doğmaz. Geri alma hakkının doğmasından sonra başlayacak olan bir yıllık dava açma süresi de kamulaştırma bedeli en son kesinleşen taşınmazın beş yıllık bekleme süresi dolduğunda başlar.
Bu itibarla mahkemece dava konusu taşınmazla birlikte kamulaştırılan tüm taşınmazlar hakkında kamulaştırma kararı sonrasında yapılan tüm işlemlerin, tebligatların, bedel arttırımı davası açılıp açılmadığının ve kamulaştırma bedellerinin kesinleşip kesinleşmediğinin araştırılarak yapılan tüm bu işlemlere ait bilgi ve belgelerin de ilgili yerlerden dosyaya getirtilmesinden sonra, hak düşürücü sürenin buna göre değerlendirilmesi gerekirken bu hususlar yeterince araştırılmadan eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 18.01.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.