YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/3777
KARAR NO : 2012/4822
KARAR TARİHİ : 30.04.2012
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Asıl dava ve ıslah dilekçesinde, eğitim ve öğretim giderlerinden kaynaklanan 199.688,04 TL borcun 86.442,26 TL’sinden borçlu olmadığının tespiti, birleşen davalarda ise, eğitim ve öğretim giderlerinden kaynaklanan alacağın sarf tarihinden itibaren faiziyle ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece menfi tespit davasının konusuz kaldığının tespitine, birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili …’ın askeri liseden sonra girdiği Deniz Harp Okulundan çıkarıldığını, adına işlemiş faiz ile birlikte toplam 199.688,04 TL borç tahakkuk ettirildiğini, atış, personel ve amortisman giderlerinden sorumlu olmadıklarını ileri sürerek 86.442,26 TL borçlu olmadıklarının tespitini istemiş; birleşen dava dilekçelerinde ise davacı … tarafından 131.264,98 TL alacağın …’dan, 80.963,12 TL alacağın …’dan ve 50.301,86 TL alacağın da …’den sarf tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili talep edilmiştir. Dairemizin bozma kararı doğrultusunda alınan bilirkişi raporunda 30 Haziran 2010 günlü Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş bulunan 6000 sayılı “Askeri Mahkemeler Kuruluşu Ve Yargılama Usulü Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun”un 35. maddeleriyle 4566 Sayılı Yasaya eklenen hükümler çerçevesinde personel ve amortisman giderleri düşülmek suretiyle asıl davada davacının borçlu olmadığı miktar ve birleşen davalarda davalıların borçlu oldukları miktarlar belirlenmiş ve mahkemece menfi tespit davasının konusuz kaldığının tespitine, birleşen alacak davalarının ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1-Asıl dava dilekçesinde davacı …’ın tahakkuk ettirilen borcun 86.442,26 TL’sinden borçlu olmadığının tespiti istenilmiş ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda da davacının davalı idareye 140.073,81 TL borçlu bulunmadığı tespit edilmiş olduğu halde, taleple bağlı kalınmak suretiyle davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerekirken, mahkemece davacının borçlu olduğu miktarlar hükümde gösterildikten sonra davanın yeniden yapılandırma sonucu konusuz kaldığı hususunun tespitine karar verilmesi,
2-Birleşen … 16. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2008/337 Esas sayılı dosyası ile ilgili olarak bilirkişi raporunda dava tarihine kadar işlemiş faiz miktarı 20.845,62 TL olarak hesaplanmıştır. Mahkemece işlemiş faiz miktarı olarak idarenin 04.08.2011 tarihli cevabi yazısı ile bildirildiği ve yeniden yapılandırma sonucu saptanan faiz miktarı olan 16.909,36 TL esas alınmıştır. Mahkemece bilirkişi raporu ile idarenin hesapladığı faiz miktarı arasındaki farkın neden kaynaklandığı ve idarece faizin hangi tarihe kadar hesaplandığı tespit edilerek işlemiş faiz miktarının ve faiz döneminin net olarak saptanıp belirlenen tarihten itibaren asıl alacağa faiz yürütülmesi gerekirken idarenin bildirildiği 16.909,36 TL işlemiş faize hükmedilmesi ve ayrıca asıl alacağa yürütülecek faizin hangi tarihten başlayacağı hükümde gösterilmeyerek infazda tereddüt yaratacak şekilde hüküm kurulması,
3-Birleşen … 13. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2008/414 Esas sayılı dosyasındaki davalı … yükümlüye Deniz Lisesi döneminde yapılan masraflara ve sarf tarihinden itibaren işleyecek faizine 11.392.048.000 TL’yi geçmemek üzere kefil olmuş, davalı … ise yükümlüye Deniz Harp Okulu döneminde yapılan masraflara ve sarf tarihinden itibaren işleyecek faizine 123.154.983.000 TL’yi geçmemek üzere kefil olmuştur. Bu durumda; her bir davalının kefil olduğu döneme ilişkin asıl alacak ve işlemiş faiz miktarları belirlenerek kefalet limitleri de dikkate alınarak yükümlü … ile birlikte müştereken ve müteselsilen borçtan sorumluluklarına hükmetmek gerekirken Deniz Harp Okuluna ilişkin asıl alacak ve faizin, Deniz Lisesi kefili olan davalı …’den tahsiline karar verilmesi ve Deniz Harp Okulu kefili olan davalı … hakkında hüküm kurulmamış olması,
4-Her iki dava dosyası yönünden, davacının borçlu olmadığı miktar ve davalıların borçlu oldukları miktarlar yargılama sırasında yürürlüğe giren yasa hükümlerine göre yeniden belirlendiğinden; taraflar yararına hükmedilecek vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin dava tarihindeki haklılık miktarlarına göre belirlenmesi gerekir. Bu sebeple; Mahkemece, yargılama sırasında yürürlüğe giren 6000 sayılı Askeri Mahkemeler Kuruluşu Ve Yargılama Usulü Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun yürürlüğe girmemiş olsaydı yükümlü ve kefillerin borçları ve borçlu olmadıkları miktarlar bilirkişiye hesap ettirilerek red ve kabul oranına göre davada kendisini vekille temsil ettiren taraflar yararına vekalet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edenlerden davacı tarafa iadesine, 30.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.