YARGITAY KARARI
DAİRE : 19. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/8845
KARAR NO : 2012/14278
KARAR TARİHİ : 04.10.2012
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
– K A R A R –
Davacı vekili, müvekkilinin hamili bulunduğu çeklerin bankaya ibraz edildiğini, karşılıksız çıkan çekler nedeniyle davalı bankanın ödemekle yükümlü olduğu çek yaprağı güvence bedellerini ödemediğini, bu bedelin tahsili için davalı aleyine İstanbul 4.İcra Müdürlüğü’nün 2009/33956 E sayılı dosyası ile takibe girildiğini, davalı bankanın aleyhine girişilen takibe itirazı sonucu takibin durduğunu belirterek itirazın iptaline, takibin devamına ve %40 oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davaya konu edilen çeklerin gayrinakdi tutarının talep edildiği tarihte TTK’nun 726/1 maddesi gereğince her bir çek için öngörülen 6 aylık zamanaşımı sürelerinin geçtiğini, dava konusu çeklerin zamanaşımına uğramış olmakla kambiyo vasfını yitirdiğini, bu sebeple alacaklının da kambiyo hukukundan doğan haklarını yitirdiğini, kambiyo vasfında bulunmayan ve hukuki niteliğini yitiren çeklere dayalı olarak 3167 sayılı Yasa kapsamında müvekkili bankanın ödemekle yükümlü bulunduğu garanti tutarlarını talep etme hakkının zamanaşımına uğramış olduğunu, ayrıca davacı yanın bir kısım çek asıllarını bankaya ibraz etmeksizin icra takibi yapıldığını bildirerek davanın reddini ve %40 kötü niyet tazminatına karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre; dava konusu edilen 2006 yılına ait 21 adet çekten 19’unun takas bankasına, 2 adedinin ise muhatap bankaya ibraz edildiği, yine 2007 yılına ait 53 adet çekten 31 adedinin takas bankasına ve 22 adedinin ise muhatap bankaya ibraz edildiği, 3167 sayılı Yasa zamanında davacıya verilen çek karnesinden dolayı davalı bankanın sorumluluğunu aynı Yasanın 6.maddesi hükmüne göre tayin edilmesi gerektiği, muhatap bankaya ibraz edilen 2006 yılına ait 2 adet çekten dolayı bankanın sorumlu olduğu asgari tutar olan 2×370,00 TL=740,00 TL ve 2007 yılına ait 22 adet çekten dolayı 22×410,00 TL=9.020,00 TL olmak üzere toplam 9.760,00 TL’den davalı bankanın sorumlu olduğu, takas bankasına ibraz edilen çeklerden dolayı ise bankanın sorumluluğu yoluna gidilemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalının İstanbul 4. İcra Müdürlüğü’nün 2009/33956 E. Sayılı takip dosyasına yaptığı itirazının kısmen iptaline, iptal edilen 9.760,00 TL bakımından takip tarihinden itibaren işleyecek % 9 yıllık faiz ile birlikte devamına fazlaya ilişkin talebinin reddine, asıl alacağın % 40’ı kadar tazminata karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, davaya konu çeklerin ibraz tarihinde yürürlükte bulunan 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkındaki Kanun’un 6/son maddesi “Takas odaları aracılığıyla ibraz edilmiş çekler için 10.maddede belirtilen sorumluluk miktarı dahil kısmi ödeme yapılamaz” hükmününe göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince, 3167 Sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun’un 4.maddesinde 4814 sayılı Kanun ile 26.02.2003 tarihinde yapılan değişiklikle çekin karşılığının tamamen veya kısmen bulunmaması halinde bankanın ödeme yükümlülüğünün 10. maddesinde belirlenen sorumluluk miktarı saklı kalmak üzere, çek hesabında bulunan miktarla sınırlı olduğu, 10. maddesinde belirlenen miktar dahil olmak üzere kısmi ödeme halinde çekin ön ve arka yüzünün onaylı fotokopisinin ücretsiz olarak hamiline verileceği, çek hamilinin bu fotokopiyle müracaat borçlularına veya kambiyo senetleri hakkındaki takip usullerine başvurulabileceği gibi Cumhuriyet Savcılığı’na şikayette bulunurken dilekçesine bu fotokopiyi ekleyeceği ve bunu icra daireleri ile mahkemelerde ispat aracı olarak kullanabileceği mahkemece veya icra dairesinin istemi halinde çekin aslının bu mercilere gönderileceği hükme bağlanmıştır.
O halde, mahkemece yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde çek asıllarının bankaya bırakılarak kısmi ödemenin talep edilmesi halinde bankanın ödeme yükümlülüğünün bulunduğu gözetilmeden yazılı şekilde davanın kısmen kabulünde isabet görülmemiştir. (YHGK.02.06.2010 tarih, 2010/19-251 E., 2010/301 K.sayılı ilamı).
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 04.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.