YARGITAY KARARI
DAİRE : 19. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/6383
KARAR NO : 2010/4918
KARAR TARİHİ : 22.04.2010
Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
-KARAR-
Davacı vekili, müvekkili ile davalı şirket arasında yakıt alımı hususunda anlaşma yapıldığını, davalının teminat istemesi üzerine 28.06.2005 tarihli araç rehni sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin davalıya hiçbir borcu olmadığı için rehnin kaldırılmasını talep ettiği ancak davalının hesap mutabakatına varmayıp haksız olarak rehnin paraya çevrilmesi için takibe geçtiği ve takibin kesinleştiğini, davalının rehin konusu aracı muhafaza altına aldırdığını bu nedenle dava açma zarureti doğduğunu belirterek müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile %40 tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, taraflar arasında 24.06.2005 tarihli akaryakıt alım sözleşmesi imzalandığı ve sözleşmenin teminatı olarak davacıya ait bir araç üzerine rehin konulduğunu ve müvekkili tarafından akaryakıt satışının yapılmaya başlandığını, ancak Petrol Piyasası kapsamında ana dağıtım şirketi olan müvekkilinin bayisi olduğu şirketlere akaryakıt satışının yasaklanması üzerine sözleşmenin 10.maddesi uyarınca, müvekkilinin sözleşme kapsamındaki işleri … Dış Ticaret Ltd.Şti’ne devrettiğini ve davacının malları … Ltd.şirketinden almaya başladığını, davacının aldığı ürün bedellerini ve cari hesaptan kaynaklanan diğer borçlarını ödemediğini, bunun üzerine müvekkilinin rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takibe geçtiği ve davacının itiraz etmemesi üzerine takibin kesinleştiğini ve aracın satıldığını, davacı iddialarının haksız olduğunu öne sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece yapılan yargılama sonunda, taraflar arasında 24.06.2005 tarihli satım sözleşmesi ve ek protokol imzalandığı, sözleşmenin teminatı olarak da davacıya ait bir aracın üzerine rehin konulmak amacıyla 28.06.2005 tarihli rehin sözleşmesi akdedildiğini ve davalı tarafından davacıya ürün satışının başladığını, ancak Petrol Piyasası Kanunu uyarınca davalının davacı şirkete ürün satmasının yasaklanması üzerine davalının dava dışı … Ltd.Şti ile 10.11.2004 tarihli sözleşme imzaladığı ve davacıya ürün satışının … Ltd.Şti. tarafından yerine getirilmeye başlandığını ve dava dışı bu şirketin, davacı şirketler grubuna dahil olan ve davacı ile aynı adreste faaliyet gösteren Uçar Donmuş Gıda A.Ş ye de mal satılıp bu şirket adına faturalar düzenlendiği, davacı şirket ile dava dışı Uçar
Donmuş Gıda A.Ş arasında iktisadi özdeşlik bulunduğu, perdeyi kaldırma teorisine göre, bu iki şirketin kardeş şirketler olduğu, aynı gruba bağlı bulundukları, davacı ile davalı … arasında imzalanan protokol ve ek protokolünde Ucar grubuna bağlı şirketlerin petrol ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla imzalandığı bu nedenle davacının iddialarının kabul edilemeyeceği ayrıca davalı ile dava dışı … Dış Tic.Ltd.Şti. arasındaki sözleşmenin alacağın temliki niteliğinde olmadığı ve davalının davacıya ürün satışının kanunen mümkün olmaması nedeniyle bu yasağın bertaraf edilmesi amacıyla yapıldığı ve davalı …Ş’nin alacağını … Dış Tic.Ltd’e devrettiği, davacının rehin bedelinin tenkisinden sonra bile borçlu olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalı …Ş tarafından davacı şirket aleyhine rehnin paraya çevrilmesi yolu ile girişilen takip nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine ilişkindir.Takibin dayanağı olan rehin sözleşmesi 28.06.2005 tarihli olup, davacı ve davalı şirket arasında akdedilmiştir.
Anılan sözleşmenin 1.maddesi uyarınca rehin verilen araç davacı rehin veren Uçar Tekstil Gıda A.Ş’nin davalı rehin alan Opet Petrolcülük A.Ş’den alınmış ve alınacak malların teminatını teşkil etmektedir. Hal böyle olunca mahkemece davacı ve davalı şirket defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yapılarak davacının davalıya borçlu olup olmadığı hususunun tespit edilip, tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken rehin sözleşmesinin 1.maddesi nedeniyle olaya uygun düşmeyen tüzel kişilik perdesinin kaldırılması suretiyle akaryakıtın davacı şirketle aynı grup içinde bulunan dava dışı şirkete teslim edilmesi gerekçesiyle yazılı şekilde davanın reddinde isabet görülmemiştir.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazların kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 22.04.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.