YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/2206
KARAR NO : 2010/4173
KARAR TARİHİ : 30.03.2010
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki TAPU İPTALİ VE TESCİL davasının yapılan yargılaması sonunda kurulan 05/21/2009 günlü hükmün,Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi katılan davalı … tarafından istenilmekle, tayin olunan 30/03/2010 günü için yapılan tebligat üzerine, davalı … vekili avukat …… geldi, karşı taraftan davacı HAZİNE vekili avukat … … geldi başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip, gereği düşünüldü:
KARAR
Davacı Hazine, davalı adına tapuda kayıtlı bulunan dava konusu İ… Mahallesi … Mevkiindeki 1840 ada, 209 parsel sayılı taşınmazın 3116 Sayılı Yasaya göre orman kadastrosunda orman sınırı içine alındığını ve daha sonra 6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarıldığını Anayasanın 169. Maddesi uyarınca ormanlarının mülkiyetinin Devlete ait olduğunu ileri sürerek, tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesi istemiyle dava açmıştır.
Mahkemece davanın kabulüne, İ… mahallesi … Mevkii, 1840 ada, 209 parsel sayılı davalı taşınmazın 05/07/2006 tarihli ve 12/06/2007 tarihli rapor ve ekindeki krokide gösterildiği gibi tapu kaydının iptaline ve 6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir
Dava, tapu iptali ve tescile ilişkindir.
1977 yılında yapılan arazi kadastrosu sırasında davaya konu parselin öncesi olan,1840 ada 8 parsel sayılı 13.997 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, Haziran 1947 tarih 3 sıra nolu tapu kaydı uygulanarak … ….ve ……… adlarına tesbit edilmiştir. İtirazı kadastro komisyonunca reddedilen Hazinenin açtığı dava sonucu,…1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı kararı ile çekişmeli taşınmazın da içinde bulunduğu … Devlet ormanının 1940 yılında yapılıp kesinleşen tahdit içinde olduğu, 19 nolu kadastro komisyonunca 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması ile orman rejimi dışına çıkarıldığı ve bu işlemin kesinleştiği, kadastro tespit tarihinden sonra Orman Bakanlığı’nın 08.05.1978 günlü oluru ile 19 nolu orman kadastro komisyonunca 1744 Sayılı Yasaya göre yapılan 2. madde çalışmaları iptal edildiğinden dikkate alınmadığı, 2. madde ile çıkan yerlerin tapu sahiplerine döneceği, çekişmeli taşınmazın hiçbir zaman orman olmadığı, itiraz edilmediğinden orman sınırları içinde kaldığı, kaldı ki; Hazinenin orman iddia ve davalarında taraf olamayacağı, dava ehliyeti bulunmadığı gerekçeleri ile Hazine tarafından açılan davanın reddine, kadastro komisyon kararının onaylanmasına karar verilmiş, Yargıtay 14. Hukuk Dairesince onanarak 11.01.1979 tarihinde kesinleşmiştir.
1840 ada 8 parsel ifraz üzerine 1840 ada 209 ve dava dışı parsellere ayrılmıştır. 1840 ada 209 parsel sayılı 518 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, arsa niteliği ile … adına tapuda kayıtlı olup 22.05.1995 tarihinde beyanlar hanesine “6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesi uyarınca orman sınırları dışına çıkarılmıştır” şerhi yazılmıştır.
Davacı …,…1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı ve…5.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1998/225 ve 227 esas sayılı dava dosyalarına tutunarak tapuda satın alma yoluyla adına kayıtlı olan 1840 ada 209 parsel sayılı taşınmazın beyanlar hanesine konulan 2/B şerhinin silinmesi istemiyle dava açmış, Hazine ise temyize konu davayı 22.06.2006 tarihinde; …1. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2006/381 esas sayılı dosyasında, çekişmeli taşınmazın orman tahdit haritası içinde iken 6831 Sayılı Yasanın 2/B madde uygulaması ile Hazine adına orman rejimi dışına çıkarıldığı, tapu kaydının iptal edilerek Hazine adına tapuya tescili istemiyle açmıştır. …1. Asliye Hukuk Mahkemesi 14.12.2006 gün 2006/381-615 sayılı karar ile her iki dosya bağlantı nedeniyle birleştirildikten sonra mahkemece temyize konu Hazine tarafından açılan tapu iptali ve tescil davasının (…1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/381 esas sayılı dosyasının) ayrılmasına, … tarafından açılan şerhin silinmesi davasının çekişmeli taşınmazın öncesinin orman olduğu, 6831 Sayılı Yasanın 1744 Sayılı Yasa ile değişik 2. maddesi uyarınca Hazine adına orman rejimi dışına çıkarıldığı gerekçesi ile reddine karar verilmiş, hüküm davacı … tarafından temyiz edilmekle Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 24/12/2009 tarih 2009/10069-13644 sayılı karar ile onanmıştır.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 1940 yılında 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre yapılıp kesinleşen orman kadastrosu, daha sonra 25.02.1981 tarihinde ilan edilerek kesinleşen 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması vardır.
Dosya içinde bulunan bilgi ve belgelere göre,
1) Çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu … Çiftliğinin 1940 yılında 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre yapılıp kesinleşen orman tahdidi içinde kaldığı,
2) … Çiftliğinin 431 Sayılı Yasa uyarınca Maliye Bakanlığının 20.10.1943 gün 3211 /18516 sayılı emirleri üzerine Aralık 943 tarih 2 sıra numaralı tapu ile Hazine adına tescil edildiği,
3) … Çiftliği hissedarlarından… … tarafından Hazine aleyhine açılan davanın…Asliye Hukuk Mahkemesinin 1944/925-280 sayılı kararıyla kabulüne, Hazine adına yapılan tescilin iptaline ve hazinenin el atmasının önlenmesine karar verildiği, Yargıtay 1. Hukuk Dairesince onanarak 4.5.1945 tarihinde kesinleştiği ve bu karar uyarınca Aralık 945 tarih 1 sıra numaralı tapu ile… … ve diğer paydaşları adlarına tescil edildiği,
4) … Çiftliği hissedarlarından… ve … tarafından Orman Yönetimi aleyhine açılan davanın…Asliye hukuk Mahkemesinin 1945/50-589 sayılı kararıyla , … Çiftliğinin özel orman olduğu ve …Asliye Hukuk Mahkemesinin 1944/925-280 sayılı dosyasında … Çiftliğinin aynının davacılar ile dava dışı kişilere ait olduğunun belirlendiği gerekçesi ile orman yönetiminin elatmasının önlenmesine karar verildiği, ancak bu kararın kesinleşip kesinleşmediğinin belirlenemediği,
5) … Çiftliğinin orman olan kısımları 1945 yılında 4785 Sayılı Yasa uyarınca devletleştirildiği ve 5.12.1947 gün 59 sıra nolu tapu kaydı ile …… ve … Ormanları niteliği ile Hazine adına tescil edildiği,
6) Çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu … Devlet Ormanının Bakanlar Kurulunun 28.12.1955 gün 4/6403 sayılı kararı ile muhafaza ormanı rejimine alındığı, bu işlem aleyhine … Çiftliği hissedarları tarafından açılan davanın 1957/289 numara ile reddedildiği,
7)…Sulh Hukuk Mahkemesinin 1.7.1946 gün 1946/503-240 sayılı kararı ile … Çiftliğinin taksim edilmesi sonucu çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu yerin 14.06.1947 tarih 7 sıra nolu tapu ile … …adına tescil edildiği, 1977 yılında yapılan genel arazi kadastro çalışmaları sırasında … … mirasçıları arasında yapılan paylaşım sonucu bir bölümünün 1840 ada 8 parsel numarası ile … ….ve ……… adlarına tesbit edildikleri,
8) Hazinenin, … ….ve ……… aleyhine açtığı kadastro tesbtine itiraz davasının,…1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı kararı ile reddedildiği ve Yargıtay denetiminden geçerek 11.1.1979 tarihinde kesinleştiği,
9) 19 nolu orman kadastro komisyonunca 15.10.1976 tarihinde ilan edilen 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması ile çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu alanın tapu malikleri adlarına orman sınırları dışına çıkarıldığı,
10) Orman Bakanlığının 08.05.1978 gün 25 sayılı oluru ile 1744 Sayılı Yasanın 2.madde uygulamasının iptal edildiği, … Şekerkaya tarafından iptal işleminin iptali istemiyle açılan davanın Danıştay 8. Dairenin 1978/2025esas -1979/3144 sayılı kararı ile reddedildiği,
11) Muhafaza ormanı sınırlarının 22.12.1980 tarihinde daraltıldığı,
12) 25.02.1981 tarihinde ilan edilerek kesinleşen 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması ile çekişmeli taşınmazın içinde bulunduğu alanın PIII poligon numarası ile orman rejimi dışına çıkarıldığı anlaşılmaktadır.
İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye ve 1840 ada 8 sayılı kadastro parselinden ifrazen oluşan çekişmeli 1840 ada 209 sayılı parselin de içinde bulunduğu … Ormanlarında 1940 yılında yapılan orman tahdidinde orman sınırları içinde bulunduğuna, kişilerin itirazı üzerine 1945 yılında Orman Yönetiminin elatmasının önlenmesine karar verilmişse de, 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasa gereğince devletleştirilerek, 05.12.1947 tarih 59 numara ile devlet ormanı niteliğinde Hazine adına tapuya kayıt edildiği, taşınmazın da içinde bulunduğu … Ormanlarının Bakanlar Kurulunun 28.12.1955 tarihli kararı ile muhafaza ormanı rejimine alındığı, 26.12.1975 yılında 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesi uygulaması ile tapu sahibi kişiler adına orman sınırları dışına çıkartılmış ise de, muhafaza ormanlarında 2. madde uygulaması işlemi yapılamayacağından, Orman Bakanlığının 08.05.1978 günlü oluru ile 1744 Sayılı Yasaya göre yapılan çalışmaların iptal edilmesi üzerine dava dışı … Şekerkaya tarafından açılan davanın Danıştay Sekizinci Dairesinin 25.10.1979 tarih, 1978/2025-3144 sayılı kararı ile reddedildiği, daha sonra muhafaza ormanları daraltılarak 25.02.1981 tarihinde ilan edilen 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesi ile Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığına, 1840 ada 8 parselin kadastro tespitine itiraza ilişkin Hazinenin açtığı davanın reddine ilişkin 14. Hukuk Dairesinin kararı ile kesinleşen Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı kararında Bakanlık oluru ile iptal edilen 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulamasına değer verildiğine, bu nedenle anılan kararın kesin hüküm oluşturmayacağına, esasen 1744 Sayılı Yasa uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarılan yerler bakımından, gerçek kişilerin dava açmakta hukuki yararının kabul edilebilmesi için, çıkarma işleminin ya bu gerçek kişiler lehine yapılmış olması veya 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısında geçerliliğini koruyan tapu kaydına dayanılması gerekeceğine ve davacıların tutunduğu tapu kaydının 4785 Sayılı Yasa ile devletleştirildiğine ve 5658 Sayılı Yasaya göre de, iade hükümlerine tabi olmadığına göre, hukuki değerini yitiren bir tapu olup, 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulamasında kişiler yararına herhangi bir hukuki sonuç doğurmayacağına, kaldı ki, sınırlaması itirazsız kesinleşmiş bir tapulu arazi de olmadığına, davacı kişi taşınmazı satın almışsa sebepsiz zenginleşme kurallarına göre bu yeri kendisine satan kişi ya da kişilerden satış bedelini geri alabileceğine göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda … onama harcının temyiz edene yükletilmesine 30/03/2010 gününde oybirliği ile karar verildi.