YARGITAY KARARI
DAİRE : 13. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/1729
KARAR NO : 2007/2799
KARAR TARİHİ : 01.03.2007
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflar avukatıca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, noterde düzenlenen 27.3.2002 tarihli sözleşme ile davalıya ait 7 parsel noda kayıtlı portakal bahçesindeki mahsulü, 3 yıllık meyve sezonu boyunca bakımını yapmak kaydıyla, 20.000.000.000 TL bedel karşılığında toplamak üzere anlaştıklarını, 8.000.000.000 TL peşin ve 25.11.2002 tarihine 5.000.000.000 TL ödediğini, bakiye 7.000.000.000 TL’yi 24.1.2003 tarihinde ödemek üzere anlaştıklarını ancak bu arada belediyece yapılan istimlak sonucu bahçenin güney sınırından 25-30 ağacın sökülmesi üzerine bakiye bedelden 3.000.000.000 TL indirim yapılmasını kararlaştırdıklarını, bakiye bedeli bu şekilde 4.000.000.000 TL olarak ödediğini, davalıya bahçenin güney sınırına çit yapması için ihtar çektiği halde sonuç alamadığı gibi davalının kendisini 13.5.2003 tarihinde bahçeye sokmadığını ve sözleşmeyi … taraflı olarak feshettiğini, feshin haksız olduğunu … sürerek ödediği kira bedelinden 12.000.000.000 TL ile mahrum kaldığı kardan 20.000.000.000 TL’nin tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı, davacının sözleşme gereği üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, bakiye 7.000.000.000 TL’den istimlak nedeniyle bir indirim yapılması konusunda anlaşma yapılmadığını, davacının eksik ödemede bulunduğunu, istimlak nedeniyle davacının her hangi bir zararının olmadığını, feshin haklı olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, istimlak nedeniyle kira bedelinden 3.000.000.000 TL indirim yapıldığı, davacının davalıya 3 yıl (36 aylık) kira bedeli olarak 17.000.000.000 TL ödediği kabul 2007/1729-2799
edilmek suretiyle, davacının tasarrufunun engellendiği 13.5.2003 tarihinden itibaren 22.5 aylık kullanılamayan süre için ödendiği hesaplanan 10.625.000.000 TL’nin dava tarihinden itibaren yasal faiziyle tahsiline, fazla talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle davacının, sözleşmeye konu portakal bahçesinin bakımını yapmadığı ve sözleşmeye aykırı davrandığı, buna göre sözleşmenin feshinin haklı olduğunun anlaşılmasına göre davacının yerinde olmayan bütün, davalının ise aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Taraflar arasında düzenlenen 27.3.2002 tarihli ve portakal mahsulü satış sözleşmesi başlıklı sözleşme ile davalıya ait portakal bahçesinde yetişen portakal mahsulünün 27.3.2005 tarihine kadar 3 yıllık meyve sezonunu kapsamak kaydıyla 20.000.000.000 TL’sine davacıya satıldığı, satış bedelinin 8.000.000.000 TL’sinin peşin ödendiği, 5.000.000.000 TL’sinin 25.11.2002, 7.000.000.000 TL’sinin 24.1.2003 tarihinde ödeneceğinin, bahçenin tüm bakım ve sulama ücreti ile ekstra bakım,kışlık ilaçlaması, sürüm, budama ve kuru alma işlemi, kışlık gübre atılması, vs işlerinin davacıya ait olduğunun ve yukarıda yazılı şartların ve ödeme şeklinin herhangi biri aksadığı takdirde alıcı …’ın meyvelerden dolayı satıcıdan bir hak talebinde bulunmayacağı ve sözleşmenin … taraflı olarak fesh olunabileceğinin kararlaştırıldığı görülmektedir. Yani tarafların davacının davalıya ait bahçesindeki portakal mahsulünü 3 yıllık meyve sezonu boyunca toplaması karşılığında, bahçenin bakımını yapması ve 3 yıl için 20.000.000.000 TL ödemesi konusunda anlaştıkları görülmektedir. Toplam satış bedeli 3 yıl için kararlaştırıldığına göre, 1 yıllık meyve sezonu için toplanacak meyve karşılığında 6.666.666.667 TL ödeneceği şüphesizdir. Satıma konu meyveler, aylık olarak toplanamayacağına göre mahkemenin kararlaştırılan bedeli … bazında hesap etmesinde isabet bulunmamaktadır. Portakal mahsulü 3 sezon toplanmak üzere satıldığından ve davacının yalnızca bir kez mahsul topladığı taraflar arasında ihtilafsız bulunduğundan kararlaştırılan bedelin 1 yıllık ürün için 6.666.666.667 TL olduğunda duraksama olmamalıdır. Ancak yine davacının toplam 17.000.000.000 TL ödemede bulunduğu da ihtilafsız olduğundan ürün aldığı yıla ait 6.666.666.667 TL’nin ödenen 17.000.000.000 TL’den tenzili suretiyle bulunacak bakiye bedelin davacıya iadesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
2007/1729-2799
SONUÇ : Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacının tüm, davalının sair temyiz itirazlarının reddine, (2)nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün davacı yararına BOZULMASINA, aşağıda dökümü yazılan, 145,00 YTL’nin davalıya, 130,40 YTL’nin davacıya istek halinde iadesine, 1.3.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.