YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/17666
KARAR NO : 2012/25608
KARAR TARİHİ : 16.11.2012
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı … avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili, iş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan feshedildiğini … sürerek feshin geçersizliği ile işe iadesine ve buna bağlı tazminat ile boşta geçen süre ücretinin hüküm altına alınması isteğinde bulunmuştur.
Davalı … İlçe Belediye Başkanlığı vekili; davacının kurumları bünyesinde çalışmadığını, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 19. maddesine göre açık ihale usulü ile karar alınan Belediyeleri Park ve Bahçeler Müdürlüğünde park bahçe temizliği işçisi çalıştırılması hizmet alımı işini ihale şartnamesine uygun olarak 02.05.2011 tarihinden 15.11.2011 tarihine kadar yüklenici firma … Mühendislik İnş. San. Tic. San. Ltd. Şti. nin aldığını ve davacının da burada çalıştığını, Belediyenin davacının işvereni olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … İnş.San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisi; davacının, firmalarının Yüreğir İlçe Belediye Başkanlığından almış oldukları ihale gereği 02.05.2011 tarihinde çalışmaya başladığını, Yüreğir İlçe Belediyesinin işçi azaltılmasına gitmesi nedeniyle vermiş olduğu liste üzerine, davacıda dahil ondört işçinin iş sözleşmesinin 15.11.2011 tarihinde sona erdirildiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davacının iş sözleşmesinin 15/11/2011 tarihinde işçi azaltımına gidilmesi nedeniyle fesih edildiği, bu fesih sebebi 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18/1 maddesinde düzenlenen geçerli fesih sebebi ise de aynı Kanun’un 19/1 maddesi uyarınca “işverenin fesih bildirimini yazılı olarak yapmak ve fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde belirtmek zorunda,” olduğu, işverenin emredici olan bu kurala uymadığından feshin geçersiz olduğu,ihale sözleşmesine göre, davalılar arasında üst-son alt işveren ilişkisi bulunduğundan boşta geçen ücret alacağı ile işe başlatmama tazminatından her iki davalının birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.Karar davalı … tarafından temyiz edilmiştir.
Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı, asıl işveren ve alt işverenin işe iade davasının sonuçlarına ilişkin sorumluluklarının neler olduğu ve hüküm fıkrasında işçinin hangi işverene ait işyerine iade edildiğinin belirtilmemesinin hukuki sonuçları uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı Kanun’un 18 ve devamı maddeleri ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu 297 ve devamı maddeleridir.
4857 sayılı Kanun’un 2/6 son cümlesi uyarınca asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden alt işverenle birlikte sorumludur. 4857 sayılı Kanun’u ile asıl işverenin, bu kanundan, iş sözleşmesinden ve alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden sorumlu tutulması şeklindeki düzenleme, asıl işverenin sorumluluğunun genişletilmesi olarak değerlendirilmelidir. Bu durumda, ihbar, kıdem, kötüniyet ve işe iade sonucu işe başlatmama tazminatları ile ücret, fazla çalışma, hafta tatili, bayram ve genel tatili, yıllık izin, ikramiye, pirim, yemek yardımı, … yardımı gibi tüm işçilik haklarından birlikte sorumluluk esastır.
Feshin geçersizliği ve işe iade davasının alt ve asıl işveren ilişkisinde, her iki işverene birlikte açılması halinde, davacı işçi alt işveren işçisi olup, iş sözleşmesi alt işveren tarafından feshedildiğinden, feshin geçersizliği ve işe iade yükümlülüğü alt işverenindir. Asıl
işverenin iş ilişkisinde sözleşmenin taraf sıfat bulunmadığından, asıl işverenin işe iade yönünde bir yükümlülüğünden sözedilemez. Asıl işverenin işe iade kararı sonrası işçinin işe başlamak için başvurması ve alt işverenin işe almamasından kaynaklanan işe başlatmama tazminatı ile dört aya kadar boşta geçen süre ücretinden yukarıda belirtilen hüküm nedeni ile alt işverenle birlikte sorumluluğu vardır.
Hukuk Muhakemeleri Kanunun 297. maddesinde, “(1)Hüküm “Türk Milleti Adına” verilir ve bu ibareden sonra aşağıdaki hususları kapsar:a) Hükmü veren mahkeme ile hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin ad ve soyadları ile sicil numaraları, mahkeme çeşitli sıfatlarla görev yapıyorsa hükmün hangi sıfatla verildiğini.b) Tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adreslerini.c) Tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, … görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri.ç) Hüküm sonucu, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini.d) Hükmün verildiği tarih ve hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin imzalarını.e) Gerekçeli kararın yazıldığı tarihi.(2) Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.” hükmü düzenlenmiştir.
Somut uyuşmazlıkta, davalılar arasında 28.04.2011 tarihli sözleşme ile, Yüreğir Belediyesi Park ve Bahçeler Müdürlüğünün 116 adet Çocuk parkı ve Dinlenme alanı, 47 adet Spor alına ve 23 adet yeşil alanın bakım ve temizliği işlerinin 84 işçi ile 28.04.2011-31.12.2011 tarihleri arasında davalı şirketce yapılmasına dair hizmet alımı konusunda anlaşma yapıldığı,davalılar arasında asıl-alt işveren ilişkisi olduğu, davacının iş sözleşmesinin davalı alt işveren tarafından geçerli neden olmadan sözlü olarak feshedildiği dosya içeriğinden anlaşılmaktadır. Mahkemece feshin geçersizliğine karar verilmesi yerindedir. Ancak davacı işçi alt işveren işçisi olup, iş sözleşmesi alt işveren tarafından feshedildiğinden, feshin geçersizliği ve işe iade yükümlülüğünün alt işverenin olduğu,asıl işverenin iş ilişkisinde sözleşmenin taraf sıfatı bulunmadığından, asıl işverenin işe iade yönünde bir yükümlülüğünden söz edilemeyeceği kuralı dikkate alınmadan,HMK 297. maddesine muhalefet edilerek infazda sorun oluşturacak şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.
Belirtilen nedenlerle, 4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1.Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.Davalı alt işveren tarafından gerçekleştirilen feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının alt işveren … Mühendislik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şirketinin işyerine İŞE İADESİNE,
3.Davacının kanuni süresi içinde başvurusuna rağmen işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi dikkate alınarak ve her iki davalı müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere takdiren 4 aylık ücret tutarı olarak belirlenmesine.
4-Davacının işe iadesi için süresinde işverene başvurması halinde kararın kesinleşmesine kadar en çok dört aylık ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine
5- Alınması lazım gelen 21,15 TL harçtan davacının peşin yatırdığı harcın mahsubu ile geri kalan 3,00 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına
6- Davacı tarafından yapılan 80,70 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine.
7- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesaplanan 1.200,00 TL Avukatlık ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine.
8. Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, kesin olarak, oybirliğiyle, 16.11.2012 tarihinde karar verildi.