YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/5785
KARAR NO : 2009/6537
KARAR TARİHİ : 28.05.2009
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacılar tarafından, davalı aleyhine 08.11.2007 gününde verilen dilekçe ile ipotek şerhinde düzeltim ve tespit istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 21.10.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacılar, murisleri … Hakkı’nın soyadı yasası ile “…” soyadını aldığını, 71 parsel sayılı taşınmazın 1/8 paydaşı Yorgi oğlu Toma payına murisleri yararına ipotek konulduğunu, … 1.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 1987/876 Esas 1988/239 Karar sayılı ilamı ile yeterince araştırma yapılmadan … Hakkı’nın gaipliğine karar verildiğini, gaiplik kararının kaldırılması için … 3.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2006/171 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, bu davada verilen yetkiye dayanarak ipotek şerhindeki “… Hakkı” ile “… …”’nin aynı kişi olduğunun tespitini ve ipotek şerhindeki “… Hakkı” kaydının “… …” olarak düzeltilmesini istemişlerdir.
Davalı, ipotek şerhinin … 1.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 1987/876 Esas, 1988/239 Karar sayılı ilamına dayanarak 21.11.1989 tarihinde terkin edildiğini, davacıların dava açma hakkı bulunmadığını, davanın husumet nedeni ile reddi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece, davanın kabulü ile 71 parsel sayılı taşınmazda ipotek alacaklısı “… Hakkı” ile “… …”’nin aynı kişi olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, bir başkası tarafından hakkı ihlal edilen veya tehlikeye sokulan veya kendisinden haksız bir talepte bulunulan kimsenin, mahkemeden hukuki koruma istemesidir. Dava hakkına sahip olunması dava açma için yeterli
bulunmayıp, hukuki yararın da bulunması gerekir. Diğer bir ifade ile, korunması istenen hak ile davacı arasında bağlantı olmalıdır. Mahkemeden istenecek hukuki korunmaya göre …, tespit veya inşai davalar açılabilir. … davasında, davacı, davalının bir … yapmaya, bir şey vermeye veya bir işi yapmamaya mahkum edilmesini talep eder. … davası, zorunlu olarak dava konusu hakkın veya hukuki ilişkinin tespitini de kapsamaktadır.
Somut olayda, davacılar 71 parsel sayılı taşınmazda bulunan ipotek şerhi alacaklısı ile murislerinin aynı kişi olduğunun tespiti ile ipotek alacaklısına soyadı eklenmesini istemişlerdir. Dosya içerisine alınan tapu kaydından, 1/8 payının dava dışı Hazine, 7/8 payının da yine dava dışı … Genel Müdürlüğü adına 23.10.1996 tarihinde hükmen tescil edildiği ve davacıların iddia ettiği ipotek kaydının bulunmadığı anlaşılmaktadır. 23.05.1988 tarihinde kesinleşen … 1.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 1987/876 Esas 1988/239 Karar sayılı ilamı 71 parselde “Toma” adına kayıtlı 1/8 pay üzerindeki … Hakkı lehine konulan ipoteğin Hazine’ye intikaline karar verilmiş, ipotek kaydı da Hazine tarafından tapudan terkin ettirilmiştir. Görülüyor ki, 71 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında ipotek kaydı bulunmadığından davacıların hukuken korunacak bir hakları bulunmamaktadır.
Diğer taraftan, davacılar, ipotek alacaklısı … Hakkı hakkında verilen gaiplik kararının kaldırılması için … 3.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2006/171 Esas sayılı dosyası ile … davası açmışlardır. Her … davası tespit istemini de içerdiğinden, davacıların taleplerinin anılan bu dava içinde değerlendirilmesi gerekir. Açıklanan bu olgular karşısında, davanın hukuki yarar yokluğu nedeni ile reddi gerekirken, istemin hüküm altına alınması doğru görülmediğinden, hükmün bozulması gerekmiştir.
Kabule göre de, … 1.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 1987/876 Esas 1988/239 Karar sayılı ilamı ile, taşınmazda “Toma” adına kayıtlı 1/8 pay üzerindeki … Hakkı lehine konulan ipoteğin Hazine’ye intikaline karar verildiğinden, davanın Hazine yerine, Tapu Sicil Müdürlüğü’ne yöneltilmesi de doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 28.05.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi.