YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/2868
KARAR NO : 2021/3607
KARAR TARİHİ : 24.06.2021

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki sigorta tahkim davasının Uyuşmazlık Hakem Heyetince yapılan yargılaması sonunda başvurunun kabulüne dair verilen kararın davalı vekilinin başvurusu üzerine yapılan itiraz incelemesinde İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne dair verilen kararın süresi içinde davacılar vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacı vekili, 01.08.2018 günü davacıların eş/babası desteğin yolcu olduğu davalıya trafik sigortalı (ZMSS) araç ile meydana gelen tek taraflı trafik kazasında …’ın vefat ettiğini, davacıların ölenin desteğinden yoksun kaldıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı eş … için 2.500,00 TL, davacı çocukların her biri için 1.250,00 TL olmak üzere toplam 5.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş; 10.06.2019 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini toplam 238.426,92 TL’ye yükseltmiştir.
Davalı vekili, hatır taşıması ve müterafık kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek başvurunun reddini savunmuştur.
Uyuşmazlık Hakem Heyetince, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; başvurunun kabulü ile müteveffanın eşi … için 212.755,96 TL, kızı … için 11.197,46 TL, oğlu … için 14.473,50 TL olmak üzere toplam 238.426,92 TL destekten yoksun kalma zararının ve buna 18.12.2018 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizinin davalı … şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine karar verilmiş; karara, davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir. İtiraz Hakem Heyetince; davalı vekilinin hatır indirimi yapılması yönündeki itirazının kabulü diğer itirazlarının reddi ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılarak başvurunun kısmen kabulü ile eş … için 170.204,76 TL, kızı … için 8.957,96 TL, oğlu … için 11.378,80 TL olmak üzere toplam 190.741,52 TL’nin 18.12.2018 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı … şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine karar verilmiş; itirazın kısmen kabulüne dair karar, davacılar vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-)5684 sayılı Sigortacılık Yasasının 30/12.maddesi gereği sigorta tahkim komisyonlarının 40.000,00 TL’yi geçmeyen kararları kesindir. Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtayca da temyiz isteminin reddine karar verilebilir. Davacılar ihtiyari dava arkadaşı durumunda olduğundan dolayı 40.000,00 TL’lik kesinlik sınırı her bir davacı yönünden ayrı ayrı gözetilmesi gerektiğinden, davacılardan … Ve … yönünden verilen karar kesin niteliktedir. Bu nedenle, davacılar … ve … vekili ile davalı vekilinin anılan bu davacılara yönelik temyiz isteminin miktar yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.
2-)Davacı … vekilinin temyiz itirazlarının incelemesine gelince; dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle, ölenin yakınlarının, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 53/3. maddesi gereği, destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
2918 sayılı KTK’nun 87/1. maddesinde “Yaralanan veya ölen kişi, hatır için karşılıksız taşınmakta ise veya motorlu araç, yaralanan veya ölen kişiye hatır için karşılıksız verilmiş bulunuyorsa, işletenin veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğu ve motorlu aracın maliki ile işleteni arasındaki ilişkide araca gelen zararlardan dolayı sorumluluk, genel hükümlere tabidir” düzenlemesine yer verilmiş; aracın hatır için verildiği ya da hatır için taşıma yapılan durumda oluşacak zararlarla ilgili değerlendirmenin genel hükümlere tabi olduğu belirtilmiştir. Anılan kanun hükmünün atıf yaptığı genel hükümler, Türk Borçlar Kanunu’nun sorumluluğa ilişkin hükümleri olup, böylesi durumda 6098 sayılı TBK’nın 51. (818 sayılı BK’nın 43.) maddesi uygulama alanı bulacaktır.
Davalı taraf, desteğin davalıya trafik sigortalı araçta hatır için taşındığı savunmasında bulunarak bu sebeple tazminattan indirim yapılmasını talep etmiştir. Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından hatır indirimi tartışılmamış ve uygulanmamış, İtiraz Hakem Heyeti tarafından ise, desteğin yolcu olarak seyahat ettiği Fiat Doblo marka … plakalı aracın, taksi dolmuş gibi ücret mukabili yolcu taşıyan türden ticari bir araç olmadığı, özel ve ticari eşya taşımada kullanılan bir araç olduğu, olay sırasında iş bu aracı kullanan, araç sahip ve işleteni …’ın desteğin arkadaşı olduğu yolundaki kimlik tanığının ifadesi dışında herhangi bir yakınlığının varlığı ileri sürülebilmiş olmadığı, dolmuş taksi cinsi araç dışındaki özel araç taşımaları ücretsiz taşımaya, ücretsiz taşıma da, hatır taşımasına karine teşkil ettiği, aksini ispatın davacı başvurana ait olduğu halde, üzerinde inceleme yapılarak karar verilmesi asıl olan sunulmuş belge ve evraklar arasında da, bu konuda herhangi bir belgeye rastlanılmamış olduğu gerekçesi ile desteğin hatır için taşındığı gözetilerek hatır taşıması indirimi yapılması yönündeki davalı itirazı kabul edilmiş ve %20 oranında hatır indirimi uygulanmıştır.
Davaya konu trafik kazasında, destek …’ın, dava dışı … sevk ve idaresindeki davalıya trafik sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğu görülmektedir. Soruşturma aşamasında, otopsi tutanağındaki kimlik tanığı ifadesinde; destek yolcu ile dava dışı sürücü …’ın arkadaş oldukları, destek … olay günü yanında oğlu … ve bir arkadaşı ile Çorum ili Uğurludağ ilçesine bir evin kapı işini yapmak üzere gittikleri, dönerken aracı …’ın kullandığı belirtilmiştir. Dosya kapsamından taşımanın bir iş için yapıldığı anlaşılmakla İtiraz Hakem Heyetince, ceza dosyasının tamamı getirtilip taraf delilleri toplanarak, bu işin kimin olduğu, bu taşımanın kimin menfaatine olduğu araştırılarak, davalının hatır savunması üzerinde durularak, taşımanın hatır için olup olmadığı, tarafların yakınlığı, varsa hatır için taşımanın kimin arzusu ve ne amaçla yapıldığı gibi olayın özel şartları göz önüne alınarak araştırma ve inceleme yapılması gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
3-) Davalı vekilinin davacı … ’a yönelik verilen kararın temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, İtiraz Hakem Heyeti kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Somut olayda, Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından davacı yararına davalı … şirketi aleyhine tam nispi vekalet ücretine hükmedilmiş; davalı vekilinin İtiraz Hakem Heyeti nezdinde vekalet ücretine dair yapmış olduğu itiraz reddedilmiştir.
Sigortacılık Yasası 30/17 md. ve 19.01.2016 tarihli ve 29598 Resmi Gazetede yayımlanarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16. maddesinin 13. fıkrasına “(13) (Ek:RG-19/1/2016-29598) tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir.” hükmü eklenmiştir.
Karar yılında yürürlükte olan 2019 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 17. Maddesinde; “(1) Hakem önünde yapılan her türlü hukuki yardımlarda bu Tarife hükümleri uygulanır.
(2) Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Tarifenin üçüncü kısmına göre nispi avukatlık ücretine hükmedilen durumlarda da talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine tarifeye göre hesaplanan nispi ücretin beşte birine hükmedilir. Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez.” hükmü düzenlenmiştir.
İtiraz Hakem Heyetince davacı … lehine hükmedilecek vekalet ücreti için Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13 maddesinin uygulanması gerektiği göz önüne alınarak hesaplanan vekalet ücretinin 1/5’i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi ( hesaplanan miktarın maktu vekalet ücretin altında kalmadığı dikkate alınarak) gerekirken yazılı şekilde tam nispi vekalet ücretine hükmedilmesi ve davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan itiraz başvurusunun reddi doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar … ve … vekili ile davalı vekilinin anılan bu davacılara yönelik temyiz isteminin kararın kesin olması nedeniyle reddine, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı … vekilinin temyiz itirazının kabulü ile kararın BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılar ile davalıya geri verilmesine, 24/06/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.