YARGITAY KARARI
DAİRE : 19. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/11860
KARAR NO : 2011/16150
KARAR TARİHİ : 19.12.2011
Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ile davalılardan … Paz.ve Dağ. Baş. Mdr. vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
– K A R A R –
Davacılar vekili, … Odası tarafından kurulan … Ticaret Pazarlama Ltd. Şti.’nin davalı Tekel İdaresi ile dağıtım ve pazarlama işlerini yaptığı malların satışı için 28.12.2001 tarihinde sözleşme yaptığını, bu sözleşme çerçevesinde şirket tarafından verilmesi gereken teminat mektupları için o tarihlerde… Odası başkanı ve başkan yardımcısı olan müvekkilinin teminat mektubu alabilmek için bankalara şahsi kefalet ve ayrıca taşınmaz ipoteği tesis edilmesi şartı ile karşı karşıya kaldıklarını, davalı banka şubesinden 150.000.00 TL. teminat mektubunun müvekkillerinin hem şahsi kefaletleri, hem de taşınmazlarının ipotek edilmesi sonrasında alınabildiğini, 2001 yılının sonlarında yapılan seçimler sonucu müvekkillerinin hem oda yönetiminden hem de şirket yönetiminden ayrılmak zorunda kaldıklarını, müvekkillerinin keşide ettikleri ihtarnamelerle kefaletlerinin ve kefalet sebebiyle yapılmış olan ipoteklerin kaldırılması talebinde bulunduklarını, buna rağmen davalı Tekel İdaresi Merkezi ve Manisa Müdürlüğü’nün 28.12.2003 tarihinden sonra sattığı mallar için yeni teminat mektubu almadığını, kefaletin uzatılmasına müvekkilleri muvafakat etmediklerinden sorumluluklarının da kalmadığını iddia ederek müvekkillerinin, davalılara borçlu olmadıklarının tespiti ile teminat mektubunun iptaline ve her iki müvekkili tarafından verilmiş olan ipoteklerin fekkine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, … Pazarlama ve Dağıtım AŞ. Genel Müdürlüğü cevabında, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davalı banka vekili cevabında, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davacılar ile müvekkili banka arasındaki kredi ilişkisinin 25.12.2001 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi ve teminata alınan ipotekler sonrası başladığını, aynı tarihli müşteri talebi üzerine bankaca teminat mektubu hazırlanıp,müşterinin borçlarına karşılık muhataba teslim edildiğini, teminat mektubunun kesin ve süresiz olduğunu, müvekkili bankanın kredi ilişkisi çerçevesinde hareket ettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davalı banka yönünden 25.12.2001 tarihli kredi sözleşmesi ve ipotekten kaynaklanan borçlar ödenmeden ve teminat mektubu iade edilmeden veya bedeli depo edilmeden bankanın sorumluluğu kalkmayacağından davalı banka ile ilgili davacıların taleplerinin reddi gerektiği, davalı Tekel İşletmeleri ve Dağıtım Müessese Müdürlüğü ile davalı … Pazarlama ve Dağıtım Başmüdürlüğünün dava dışı toptan satıcı … Tic. Ltd. Şti’nin 25.12.2001-25.12.2003 tarihleri arasında imzalanan sözleşme gereği alınmış bulunan mallar karşılığı herhangi bir borç kalmadığı, davacıların da sözleşmenin tamamlandığı 25.12.2003 tarihi itibariyle sorumluluklarının sona erdiği, davacıların sorumluluklarının sadece sözleşme süresi ile sınırlı olup, yeni imzalanan sözleşmelere şahsi kefaletlerinin söz konusu olmadığı, teminat mektuplarından dolayı sorumlu olmadıklarının davalılara bildirildiği gerekçesiyle davalı banka aleyhine açılan davanın reddi ile diğer davalılar yönünden ise davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı … Mamülleri Tuz ve Alkol İşletmeleri AŞ. vekili ve davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
… Ltd. Şti ile Tekel arasında 28.12.2001 tarihli sözleşme imzalanmıştır. Sözleşme uyarınca verilmesi gereken teminat mektubunu … Ltd. Şti. davalı … AŞ. ile kredi sözleşmesi imzalayarak gayri nakdi kredi şeklinde almış ve Tekel’e vermiştir. Teminat mektubu ile ilgili kredi sözleşmesinin teminatını teşkil etmek üzere davacılar tarafından davalı bankaya kefalet ve ipotek verilmiştir.
Davalı banka muhatabı Manisa Tekel Müdürlüğü olan teminat mektubunun muhatabının … Pazarlama ve Dağıtım AŞ. olarak değiştirilmesine muvafakat ettiğini davalı şirkete bildirmiştir.
Davacılar… Odası yönetiminin değiştiğini, durumun bankaya bildirildiğini, kefalet ve ipoteklerin talebe rağmen kaldırılmadığını ileri sürerek borçlu olmadıklarının tespitine, teminat mektuplarının iptaline, ipoteklerin fekkine karar verilmesini istemişlerdir.
Mahkemece, 25.12.2001-25.12.2003 tarihleri arasında alınan mallardan dolayı borç kalmadığı, yeni imzalanan sözleşmelerden dolayı davacıların sorumluluklarının kalmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Teminat mektubu ile garanti edilen risk devam ettiği sürece teminat mektubunun iadesi istenemez. Teminat mektubu 28.12.2001 tarihli sözleşme uyarınca Manisa Tekel Müdürlüğüne verilmiştir.
… Ltd. Şti ile Manisa Tekel Müdürlüğü veya … Ltd. Şti ile muhatap olarak değiştirilen … Pazarlama ve Dağıtım AŞ. arasında yeni bir sözleşme imzalanması halinde teminat mektubunun iadesi gerekir. Teminat mektubunun iade edilmesi veya hükümsüz olduğu tespit edilmeden bu gayri nakdi krediyi teminat altına alınan Kefalet Sözleşmesi ve Rehin Sözleşmesi geçerliliğini sürdürür. Mahkemece, … Ltd. Şti ile Manisa Tekel Müdürlüğü veya … Pazarlama ve Dağıtım AŞ. arasında yeni sözleşme imzalanıp imzalanmadığı üzerinde durulup, toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.
SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 19.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.