YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/5430
KARAR NO : 2011/6273
KARAR TARİHİ : 12.07.2011
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Davacı, esnaf … sigortalılığının iptali ile SSK sigortalılığının geçerli olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davacının tüm, davalı Kurumun ise aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 21.7.2005-25.2.2010 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının iptali ile bu tarihler arasında 506 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının geçerli olduğunun tespiti, bu istem kabul edilmediği takdirde 16.2.2006-25.2.2010 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının iptali ile 16..2.2006-Şubat 2010 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının geçerli olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 16.02.2006-Şubat 2010 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamında (5510 sayılı kanunun 4/1-a maddesi kapsamında) sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 506 sayılı Yasa kapsamında 15.04.1980-05.05.1980, 20.01.1997- 15.06.1997, 06.05.1998- 31.01.2000, 10.03.2004- 20.07.2005, 16.02.2006–1.3.2010 tarihleri arasında zorunlu ve 01.09.2005-16.02.2006 tarihleri arasında isteğe bağlı sigortalılığının bulunduğu, 1479 sayılı Yasa kapsamında 01.01.1993-26.01.1996 ve 01.05.2000-31.12.2003 tarihleri arasında sigortalılığının bulunduğu, 01.01.1993- 27.07.1995 tarihleri arasında İnşaat malzemesi ticareti, 01.05.2000-31.12.2003 ve 10.03.2004- 25.02.2010 tarihleri arasında ise emlakçılık nedeniyle vergi kaydının bulunduğu, 16.11.1993- 26.01.1996, 28.01.2003- 21.01.2004 ve 28.01.2005-07.04.2010 tarihleri arasında Datça Esnaf ve Sanatkarlar Odası kaydı bulunduğu, 1479 sayılı Yasa kapsamında ilk kez 01.01.1993 tarihinde sigortalı tescilinin yapıldığı, 2.3.2010 tarihinde yaşlılık aylığı talebinde bulunması üzerine yapılan incelemede davacının 10.3.2004 tarihinden itibaren vergi kaydı bulunduğunun anlaşılması üzerine 21.7.2005–25.2.2010 tarihleri arasında …’lu kabul edilerek 30.4.2010 tarihi itibariyle hesaplanan prim borcunun davacıdan istendiği anlaşılmaktadır.
Gerçekten davacının tespitini istediği dönemle çakışan ve 26.3.1981 tarihinden beri devam eden vergi kaydı nedeniyle … zorunlu sigortalılığı bulunmaktadır. Bu durumda yapılacak iş, “çalışan sigortalılık durumunda” hangi kurumdaki çalışmanın esas almayacağını saptamaktır.”Çakışan sigortalılık sorununu” gerek 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve gerekse 1479 Sayılı … Kanunu birbirlerine paralel düzenlemeler ile bir sigortalının aynı anda birden fazla sosyal güvenlik kurumuna tabi olmasını yasaklayıp sigortalının önceden başlayıp devam ede gelen sigortalılığına geçerlik tanıyarak çözüme ulaştırmaya çalışmışlardır. Yasa sistemimize göre bir kimsenin Sosyal Sigortalar Kurumu kapsamına girebilmesi için hizmet akdine tabi bir işte çalışması yanında başka bir sosyal güvenlik kurumu kapsamında bulunmaması gerekir. Anılan yasanın 3. maddesinin I. ( F ) bendinde “Kanunla kurulu emekli sandıklarına aidat ödemekte olanların” ( K ) bendinde ise. “Herhangi bir işverene hizmet akdiyle bağlı olmaksızın kendi nam ve hesabına çalışanların” sigortalı sayılmayacağı” belirtilmiştir. Aynı şekilde 1479 Sayılı … Kanunu’nun 24. maddesinin I. ve II. Fıkralarında da bir kimsenin … kapsamına girebilmesi için kendi adına bağımsız çalışıp kazanç sağlaması yanında. başkaca sosyal güvenlik kurumu kapsamında bulunmaması koşulu getirilmiştir. Bütün bu açıklamalardan anlaşılacağı üzere, sosyal güvenlik sistemimizde çifte sigortalılık mümkün olmayıp, önceden başlayıp devam edegelen sigortalılığa geçerlik tanınmaktadır ( 03.10.2001 gün ve E: 2001/21-627, K: 2001/659 Sayılı Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı).
Somut olayda, 1479 sayılı Yasa kapsamında ilk kez 01.01.1993 tarihinde sigortalı tescili yapılan davacının 10.03.2004-25.02.2010 tarihleri arasında emlakçılık nedeniyle vergi kaydının bulunduğundan, 10.03.2004-20.07.2005 tarihleri arasındaki 506 sayılı Yasa’ya tabi sigortalılığının sona ermesinden sonra 21.7.2005 tarihinden itibaren 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığının başlayacağı, önceden başlayan ve kesintisiz devam eden … sigortalılığına üstünlük tanınması gerektiğinden davacının 16.02.2006 – 1.3.2010 tarihleri arasındaki zorunlu ve 01.09.2005-16.02.2006 tarihleri arasındaki isteğe bağlı sigortalılığına geçerlilik tanınamayacağı, Kurumun vergi kaydının bulunduğu 21.7.2005-25.2.2010 tarihleri arasında davacıyı 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı kabul etmesinde hukuka aykırılık bulunmadığından mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönünde bulundurularak istemin reddine karar vermek gerekirken yazılı gerekçelerle kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ : Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 12.07.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.