YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/11799
KARAR NO : 2011/766
KARAR TARİHİ : 07.02.2011
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, ilk prim kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren SSK sigortalılığı haricinde Tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine;
2-Dava davacının ilk pirim kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren 506 sayılı Yasaya tabi çalışma süresi dışındaTarım … sigortalısı olduğunun tespitine ilişkindir.
Mahkemece davacının l.9.l996 tarihinden 7.8.2009 dava tarihine kadar 1997 yılında 90 gün 2001 yılında 60 gün, 2005 yılında 123 gün 506 sayılı Yasaya tabi çalışma süresi dışında Tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım … hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kuruma başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kuruma kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurumca resen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kuruma başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine
yüklediği resen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, Tarım Satış Kooperatifler Kanununa göre kurulan … Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının teslim ettiği ürün bedelinden prim kesintilerinin tevkifat yoluyla 20.8.1996, 20.5.2005 tarihlerinde yapıldığı Ziraat Odası kaydının 9.9.2002, Pancar Kooperatifi kaydının 24.3.2004 tarihinden itibaren devam ettiği, tapuda kayıtlı 2000 yılında alınan 9600 m2, 2002 yılında alınan 4150 m2 tarlasının bulunduğu, zabıta araştırmasında traktörünün ve l00 küçükbaş hayvanının bulunduğunun bildirildiği, Tarım Kredi Kooperatifi, Karadeniz Birlik Yağlı Tohumlar Kooperatif ortaklığının bulunmadığı, davalı Kurumca 1.2.2008 tarihinde Tarım … sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı, 506 sayılı Kanuna tabi l.2.1997- 31.12.1997 tarihleri arasında 90 gün, 15.4.2001- 15.7.2001 tarihleri arasında 60 gün, 3.6.2005- 5.10.2005 tarihleri arasında 123 gün kısa süreli çalışmalarının olduğu davalı Kurumca l.2.2008 tarihinde tescil edildiği görülmüştür.
Mahkemece 1.6.1996- 31.12.1996 ve 1.6.2005- 1.2.2008 tarihleri arasında davacının Tarım … sigortalısı olduğunun tespitine ilişkin olarak verilen hüküm yerinde ise de, tevkifat kesintisinin, prim ödemesinin sigortalılık koşullarının bulunmadığı, l.l.l997-1.6.2005 tarihleri arasına yönelik istemin kabulüne karar verilmiş olması, ayrıca 1.2.2008- 7.8.2009 tarihleri arasında ihtilaf olmadığı halde bu süreye yönelik tespit kararı verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 7.2.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.