YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/5542
KARAR NO : 2011/8113
KARAR TARİHİ : 17.10.2011
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, ilk kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım … sigortalısı olduğunun tespitine, aksine kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının teslim ettiği ürün bedellerinden yapılan prim kesintisi nedeniyle 1.6.1994 – 31.12.1994 ile 1.7.1996 – 31.12.2001 tarihleri arasında tarım … sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile davacının ilk kesinti tarihini takip eden aybaşı olan 1.6.1994 tarihinden 31.12.1994 tarihine ve yine 1.7.1996 tarihinden 31.12.2001 tarihine kadar olan sürede Tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye,
Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … Kooperatifleri ile Birliği, … Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının kuruma sigortalı tescilinin bulunmadığı, davacının teslim etmiş olduğu ürünlerden ilk defa 5.4.1994 tarihinde prim kesintisi yapıldığı, 1996, 1997, 1998, 1999 ve 2000 yıllarında prim kesinti yapıldığı, 31.12.2000 tarihinden sonra prim kesintisi olmadığı, … Ziraat Odası Başkanlığı’ na 25.5.2006 tarihinde üye olduğu, 31.12.2000 tarihinden sonra tespit talep edilen dönem için 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesinde belirtilen Kurum ve Kuruluşlara kaydının bulunmadığı, buna göre taleple bağlı olarak 1.6.1994 – 31.12.1994 ile 1.7.1996 – 31.12.2000 tarihleri arasında tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirir ise de; bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının 1. bendinde yer alan “… T.C. Kimlik No’ lu, … ili … ilçesi, … Köyü nüfusuna kayıtlı, … ve …’ den olma 1963 doğumlu, davacı …’ ün ilk kesinti tarihini takip eden aybaşı olan 01/06/1994 tarihinden 31/12/1994 tarihine ve yine 01/07/1996 tarihinden 31/12/2001 tarihine kadar olan sürede Tarım … sigortalısı olduğunun TESBİTİNE.” ibaresi yerine “… T.C. Kimlik No’ lu, … ili … ilçesi, … Köyü nüfusuna kayıtlı, … ve …’ den olma 1963 doğumlu, davacı …’ ün ilk kesinti tarihini takip eden aybaşı olan 01/06/1994 tarihinden 31/12/1994 tarihine ve yine 01/07/1996 tarihinden 31/12/2000 tarihine kadar olan sürede Tarım … sigortalısı olduğunun TESBİTİNE.”yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, 17.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.