YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/5555
KARAR NO : 2011/9227
KARAR TARİHİ : 01.11.2011
MAHKEMESİ :… Mahkemesi
Davacı,murisinin … kazası sonucu ölümünden doğam manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, görevsizliğine karar vermiştir.
Hükmün davacılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
Dava, davacıların yakınlarının … kazası sonucu ölümü nedeniyle uğradıkları maddi ve manevi zararlarının tazmini istemine ilişkindir
Davacıların yakınları olan,… davalılardan …’a ait … Müh. İnş. Taahhüt İşleri ünvanlı işyerinin işçisi olup, davalı …’ın diğer davalı … Un firmasının un deposu yapım işini aldığı, … sözkonusu işin yapımı sırasında 02/04/2008 tarihinde çatıdan düşerek öldüğü olayın SGK Başkanlığınca … kazası olarak kabul edilip, hak sahibi anneye … kazası sigorta kolundan ölüm geliri bağlandığı; anlaşılmaktadır.
Mahkemece ölen …’nun çırak statüsünde olduğu, kaza geçirip öldüğü, davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu davanın … mahkemesinin görev alanına girmediği gerekçesiyle, kazanın olduğu yer sınırları da dikkate alınarak … Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli ve yetkili bulunduğu gerekçesiyle dava dilekçesinin görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmiştir..
Davanın yasal dayanağını oluşturan, 5521 sayılı Yasanın 1.maddesinde; işçiyle işveren veya işveren vekili arasında … aktinden veya … Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının … Mahkemelerinde çözümleneceği hükmü öngörülmüştür. 10.06.2003 tarihinde yürürlüğü giren 4857 sayılı … Kanunun 4/f maddesinde 1475 sayılı … Kanunundan farklı olarak “… sağlığı ve güvenliği hükümleri saklı kalmak üzere çıraklar hakkında … kanunu hükümlerinin uygulanmayacağı, 77/son maddesin de ise; … sağlığı ve güvenliğine ilişkin tüzük ve yönetmeliklerde yer alan hükümlerin, işyerindeki çıraklara ve stajerlere de uygulanacağı bildirilmiştir.” 5521 sayılı … Mahkemeleri Yasası 1.maddesine göre … yasasına dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuki uyuşmazlıklar … mahkemelerinde görüleceğinden çıraklarla ilgili 4857 sayılı Yasanın yürürlük tarihinden sonra gerçekleşen … kazası ve meslek hastalığına dayanan tazminat davalarına da … Mahkemelerince bakılacaktır. Öte yandan olay ayrıntılı olarak irdelendiğinde, müteveffanın olay tarihinde 17 yaşında olması onu, … yasası anlamında çırak statüsüne sokmaz. Çünkü müteveffa yaşı küçük olsa da üretime yönelik olarak çalışmaktadır. Bu nedenle üretime yönelik çalışması çıraklık statüsünden çıkması için yeterlidir.
Tüm bu açıklamalar ışığında, davacıların yakınları …’nun davalı … Un Fabrikası inşaatında çalışırken çatıdan düşerek öldüğü, olay … kazası olup, olayda … sağlığı ve … güvenliği yönlerinden … yasasında yer alan düzenlemelerin uygulanması gerektiği açıktır…. Yasasının uygulanmasını gerektiren uyuşmazlıkların çözüm yeri ise … Mahkemeleridir.
Kabul şekli bakımındanda; Görev dava şartlarından olup mahkeme görevli olup olmadığını davanın başında re’sen inceler, görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re’sen ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlar. Mahkeme görev itirazını reddederse veya resen görevli olduğu sonucuna varır ise bundan sonra yetkili olup olmadığını inceleyip bir karar verir. Mahkeme görevsiz olduğu sonucuna varır ise görevsizlik kararı verir, görevli mahkemeyi belirtir ve dava dosyasının talep halinde görevli mahkemeye gönderilmesine karar vermekle yetinir. Kararın kesinleşmesi ve yasal süre içinde talepte bulunulması halinde dosya görevli mahkemeye gönderilir. Davaya bundan sonra bakacak olan görevli mahkeme tarafından yetki konusu değerlendirilir. Mahkemece görevsizlik kararı verilmekle ve talep halinde dosyanın görevli … Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesine yetinilmesi gerekirken ayrıca yetki konusuda incelenmek suretiyle … Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olmadığı … Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle talep halinde dosyanın … Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş olması da yanlış olmuştur.
Yerel mahkemece davaya bakmaya görevli olduğu halde görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacı vekilinin bu yönleri ilişkin temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozmanın niteliğine göre davacıların sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına,temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine, 01/11/2011gününde oybirliğiyle karar verildi.