YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/6096
KARAR NO : 2010/7792
KARAR TARİHİ : 01.07.2010
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, 31.8.1987-28.9.2009 arası dönemde çakışan 60 günlük SSK hizmet süresi dışında kalan sürelerde Tarım … sigortalısı olduğuun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Havva Aydın tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun tüm temyiz itirazlarının reddine,
2- Davacının temyizine gelince;
Davacı,31.8.1997-28.9.2009 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım … sigortalısı olduğunun tesbitini istemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile,davacının 01.07.2006-28.9.2009 tarihleri arasında tarım … Sigortalısı olduğunun tesbitine, ve davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79. maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kuruma başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan yasanın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan, resen tescil başlığını taşıyan 9. maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren üç ay içinde Kuruma kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurumca resen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36. maddesi kapsamında Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2. madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Sosyal Güvenlik Kurumu’na ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kuruma başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı resen kayıt ve tescil etmemesi
yasanın kendisine yüklediği resen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. Ayrıca, 2926 sayılı Yasa’nın 10. maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde valilik, kaymakamlık, özel idare, belediye, muhtarlık ve nüfus idareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … kooperatifleri ile birliği, Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının 1.7.1987 tarihli giriş bildirgesine istinaden 01.08.1987 tarihinden itibaren tarım … sigortalısı olarak resen tescil edildiği, önce davacının verdiği İB dilekçesi uyarınca sigortalılığın 1.1.2001 tarihi itibariyle sona erdirildiği daha sonra 15.11.2006 tarihli işlemle davacının 1.9.1987-6.12.1987 tarihleri arasındaki 60 günlük çakışan SSK sigortalılığı dolayısıyla tarım … sigortalılığının 1.9.1987 tarihi itibariyle sona erdirilerek 1.7.1987-31.8.1987 tarihleri arasında geçerli olduğunun bildirildiği ,davacının üzerine kayıtlı zirai arazisinin bulunduğu,5458 sayılı Yasadan faydalanarak 1.8.1987-1.1.2001 tarihleri arasındaki prim borcunu 26.6.2006 tarihinde ödediği ,ziraat odası ,tarım kredi kooperatifi kaydı ile pancar ekicileri kooperatifi kaydının bulunmadığı, Dinlenen tanık beyanı ve mahkemece yapılan zabıta araştırmasına göre hayatını tarımsal faaliyet ile kazandığı ve büyükbaş hayvanlarının bulunduğu anlaşılmıştır.
Toplanan delillerden davacının 1.8.1987 tarihinden tarımsal faaliyetini sona erdirdiğine ilişkin dilekçe verdiği 1.1.2001 tarihleri arasında tarımsal faaliyetle uğraştığı bu dönemle çakışan 60 günlük SSK sigortalılığının uzun süreli kesintisiz çalışma niteliğinde olmadığı anlaşılmakla davacının SSK sigortalılığının sona erdiği 7.12.1987-1.1.2001 tarihleri arasındaki dönem yönünden de 2926 sayılı Yasaya tabi tarım … sigortalısı olduğuna karar verilmesi gerekirken bu dönemin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 1.7.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.