YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/5970
KARAR NO : 2010/4054
KARAR TARİHİ : 08.04.2010
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, 1479 sayılı Yasa’ya tabi esnaf … sigortalılığının 25.01.1993 tarihinde sona erdiğinin ve prim borcu bulunmadığının tespitiyle, 7300 günlük prim ödeme süresi dikkate alınarak …’dan emeklilik işlemlerinin yürütülmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
KARAR
Davacı 1479 sayılı yasaya tabi Esnaf … sigortalılığının 25.1.1993 tarihinde sona erdiğinin ve davalı Kuruma 21.786.68 Tl prim borcunun bulunmadığının tespiti ile 7300 günlük prim ödeme süresi dikkate alınarak Bağ-Kurdan emeklilik işlemlerinin yürütülmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece davanın kabulü ile … sigortalılık süresinin 20.4.1982-25.1.2003 tarihleri arasında gerçekleştiğinin kabulü ile Kuruma borçlu olmadığının tesbiti ile 1.6.2005 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğini tespitine karar verilmiştir.
Dosyadaki belgelerden davacının 1.2.1964-31.12.1977 tarihleri arasında 3657 gün zorunlu SSK sigortalısı olduğu, 01.01.1978-25.1.1993 tarihleri arasında Adalar Vergi dairesine kayıtlı olduğu,6.2.1979-25.1.1993 tarihleri arasında İstanbul Ticaret Odası kaydının bulunduğu, bu dönemde şahıs firması olarak … Ekmekcilik ünvanını taşıyan ekmek fırınını işlettiği ,ancak davacının 1479 sayılı yasaya tabi sigortalılığının 25.9.1986 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal ettirdiği giriş bildirgesinde İTO 205588-153131 sicil numarasında kayıtlı … Ekmekcilik Ticaret Ltd.şirketinin kurucu ortaklığından dolayı 1.11.1984 tarihinden itibaren başlatıldığı ,sigortalı kapsamına alındığı sırada Ltd.şirket ortaklığının esas alındığı,davacının 27.5.2005 tarihli tahsis başvurusunda ibraz ettiği Adalar vergi dairesi kaydı ve İstanbul ticaret odası kaydı nedeniyle sigortalılığının yeniden düzenlenerek Bağ-kura girişi 20.4.1982 tarihi olarak düzenlenerek toplam … hizmetinin yaşlılık aylığı talep tarihi itibariyle 8317 gün olduğu ve 21.786.68 Tl prim borcunun bulunduğunun bildirildiği anlaşılmaktadır.
Davacının kurucu ortağı bulunduğu … Ekmekcilik ve Ticaret ltd.şirketi 17.8.1984 tarihinde tescil edilmiş, 24.6.1995 tarihli kanun hükmünde kararname hükümlerine göre 3.6.1998 tarihli yasa gereği 1.1.1999 tarihinde münfesih olmuştur. Davacı Esnaf … sigortalılığında şahıs firması olan … Ekmekcilik şirket kayıtlarının esas alınması gerektiğini, ortağı olduğu limited şirketin gayri faal olduğunu, esasen kendi nam ve hesabına çalışma olgusunun şahıs firması olan … Ekmekçilik işletmesinde geçtiğini, … sigortalılığının bu nedenle bu işletmenin sona erdiği 25.1.1993 tarihinde sona erdiğinin kabulünü istemektedir.
Davalı Kurum ise davacının sigortalılığının 20.4.1982 tarihi ile tahsis talep tarihi olan 27.5.2005 tarihine kadar devam ettiğini, şirketin 1.1.1999 tarihinde münfesih olduğu kabul edilse de 1479 sayılı kanun ve değişik 4956 sayılı kanun gereği münfesih durumundaki firmaların kapalı kayıt olarak kabul edilmediklerini ileri sürmektedir.Davacının Esnaf … sigortalılığının vergi kaydından dolayı 20.4.1982 tarihinden başlatılması yönünde taraflar arasında ihtilaf bulunmamaktadır.İhtilaf davacının sigortalılığının şahıs firmasının sona erdiği 25.1.1993 tarihinde sona erip ermediği noktasında toplanmaktadır.
Mahkemece yapılacak iş; davacının ortağı olduğu … Ekmekcilik ve ticaret Ltd. Şirketinin kuruluşundan bu yana gayri faal olup olmadığı belediye ve zabıta kanalıyla araştırılarak, davacının limited şirket ortaklığından dolayı sigortalılığının hangi tarihte sona erdiği tesbit olunmalı,öte yandan davacıya ilişkin prim ödeme belgelerinden 30.4.1985-30.6.1993 tarihleri arasında düzenli olarak primlerini ödediği 30.6.1993 sonrası prim ödemesinin bulunmadığı görüldüğünden, 1479 sayılı Yasanın 5458 sayılı yasanın 13.maddesi ile değişik ek 19.maddesi uyarınca …’a kayıt ve tescili yapıldığı halde beş yıl ve daha fazla süreye ilişkin prim borcu bulunan sigortalıların bu sürelere ilişkin prim borçlarını Kurumca bildirilecek süre içersinde ödenmemesi halinde daha önce prim ödemesi bulunan sigortalının ödediği primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle sigortalılığın durdurulacağı hükmüde gözetilerek, 1479 sayılı yasaya tabi sigortalığının sona erdiği tarih tesbit olunarak oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki sonuçlar gözetilmeksizin yazılı şekilde kara verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 08.04.2010 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Uyuşmazlık davacının 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalılığının 25.01.1993 tarihinde sona erip ermediği noktasındadır.
Davacı Limited şirket ortaklılığından 01.11.1984 tarihi itibariyle 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olarak tescil edilmiş, ayrıca fırın işletmeciliğinden 01.01.1978-25.01.1993 tarihleri arasında vergi, 06.02.1979-25.01.1993 tarihleri arasında oda kaydı bulunmakta olup davalı Kurumca dava tarihi olan 19.07.2007 tarihine kadar sigortalı olduğu kabul edilmiş ve davacıya prim borcu çıkarılmıştır.
Mahkemece davacının fırın işletmeciliğinin son bulduğu, 25.01.1993 tarihinde sigortalılığının sona erdiğine karar verilmiştir.
1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesinde Limited Şirket ortaklarının sigortalı olduğu, 25. maddesinde şirketlerle ilgisi kalmayanların, çalışmalarına son verdikleri veya ilgilerinin kesildiği, iflasına karar verilmiş olan tasfiye halinde özel işletmeler ile şirket ortaklarının, özel işletmenin veya şirketin mahkemece tasfiyesine karar verildiği, iflasına karar verilmiş olan veya tasfiye halindeki özel işletmeler ile şirket ortaklarından hizmet akdi ile çalışanların çalışmaya başladıkları tarihten bir gün önce sigortalılıklarının sona ereceği bildirilmiştir.
Somut olayda davacı 17.09.1984 tarihinde … Ekmekçilik ve Tic. Ltd. Şirketine ortak olmuş, şirket 24.06.1995 tarihli 559 sayılı KHK ile 03.06.1998 tarihli 4366 sayılı Yasa gereğince 01.01.1999 tarihinde münfesih olmuştur.Davacı 1479 sayılı Yasa’nın 24. ve 25. maddeleri gereğince 01.01.1999 tarihine kadar sigortalılık şartlarını taşımakta olup 30.06.1993 tarihine kadar olan prim borçlarını ödemiştir.
Davacının sigortalılığının 01.01.1999 tarihinde son bulduğu kabul edilerek 1479 sayılı Yasa’nın Ek.19., 5510 sayılı Yasa’nın geçici 17. maddesinin uygulanma olanağının bulunup bulunmadığı araştırılarak var ise ödenen primlerin karşıladığı ayın sonu itibariyle sigortalılığın durdurulmasına, bu tarihten sonraki dönem yönünden davacının prim borcunun bulunmadığına karar verilmelidir.
Mahkeme kararının bu gerekçeyle bozulması görüşünde olduğumdan 1479 sayılı Yasa’nın 24. ve 25. maddelerindeki açık düzenlemeye rağmen Sayın Çoğunluğun şirketin gayri faal olması halinde davacının şirket ortaklığından dolayı sigortalılığının son bulacağı yönündeki bozma gerekçesine katılmıyorum.