YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/6054
KARAR NO : 2010/8390
KARAR TARİHİ : 12.07.2010
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Davacı, ilk prim kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine;
2-Dava ilk kesinti tarihini takibeden aybaşından itibaren Tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine ilişkindir.
Mahkemece istem 1.6.1997-18.6.2009 tarihleri arasında kısmen kabul edilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın
10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının teslim ettiği ürün bedellerinden ilk … prim kesintisinin 17.4.1997 tarihinde yapıldığı, sonraki kesintilerin 2.7.1999-25.4.2001 tarihlerinde yapıldığı, Ziraat Odası kaydının 1.1.1998 tarihinden devam eder şeklinde olduğu Kadastrodan 2006 yılında alınan 2955 m2 tarlasının olduğu, 1998 yılında 116, 1999 yılında 306 gün, 2000 yılında 345 gün, 2001 yılında 360 gün, 2002,2003 yıllarında 360 ar gün, 2004 yılında 341 gün, 2005,2006,2007,2008 yıllarında 360 ar gün, 2009 yılında 180 gün uzun süreli 506 sayılı Kanun’a tabi zorunlu sigortalılığın bulunduğu görülmektedir.
Mahkemece ilk prim kesintisinin Kuruma intikal ettiği 20.5.1997 tarihini takip eden aybaşından (1.6.1997) tarihinden itibaren 31.12.2000 tarihleri arasında tesbit doğru ise de bu tarihler arasında 506 sayılı Kanun’a tabi çakışan sigortalılık sürelerinin dışlanmaması, ayrıca, 2001 yılından itibaren davacının uzun süreli 506 sayılı Kanun’a tabi zorunlu sigortalılığı olduğu ve hukukumuzda çifte sigortalılığa yer verilmediği halde 1.1.2001 tarihinden sonraki sürelerin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde tesbite karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 12.7.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.