YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/1645
KARAR NO : 2010/6528
KARAR TARİHİ : 07.06.2010

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 31.12.1994-27.8.2008 tarihleri arası tarım … sigortalısı olduğunun tespiti ile 01.09.2008 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Davacı, 31.12.2002 tarihinden 27.8.2008 tarihine kadar Tarım … sigortalılığının geçerli olduğunun tespiti ile 01.09.2008 tarihinden itibaren yaşlılık aylığının bağlanmasını istemiştir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davanın, yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre, sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Davacı, davalı Kurumca 2926 sayılı yasa’ya tabi sigortalı olarak 11.08.2008 tarihli giriş bildirgesine göre 01.11.1994 tarihinden itibaren tescil edilip, 27.08.2008 tarihine kadar Tarım … sigortalısı kabul edilip, aynı gün 5510 sayılı Kanundan yararlandırıp primleri yeniden yapılandırılarak toptan ödenmiştir.Aynı tarihte yaşlılık aylığı talebinde bulununca bu defa davalı Kurumca prim kesintilerinin 10.10.1994-31.12.2002 tarihleri arasında her yıl bulunduğu,31.12.2002 tarihinden sonra prim kesintisi bulunmadığı farkedilerek sigortalılığı 31.12.2002 tarihinde tekrin edilip 1.9.2008 tarihi itibariyle yeniden başlatılmış ve yaşlılık aylığı süresi yeterli görülmeyerek talep ret edilmiştir. Davacının Tarım Kredi Kooperatifi, Ziraat Odası, Tapu kayıtlarının olmadığı dosyaya gelen kayıtlarda açıktır.
Mahkemece 31.12.2002-27.8.2008 tarihleri arasındaki dönemde davacının tarımsal faaliyeti kanıtlanmadığı halde bu döneme ilişkin talebin kabulüne karar verilmiş olması isabetsiz olmuştur.
Yapılacak iş;yukarıda açıklandığı biçimde dava konusu dönemde Mahkemece soruşturmanın genişletilerek davacıya tarımsal faaliyetine konu ürünleri sattığı kişi veya kuruluşları açıklattırmak bu kişi veya kuruluşlardan ürün bedelinden prim kesintisi yapılıp yapılmadığını sormak varsa belgelerini getirtmek ve çıkacak sonuca göre bir karar vermektir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ile yazılı biçimde davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 07.06.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.