YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/5581
KARAR NO : 2010/8516
KARAR TARİHİ : 15.07.2010
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, SSK’ya tabi 334 günlük zorunlu sigortalılık çıktıktan sonra Tarım … sigortalılığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
KARAR
Davacı,1.1.1985-dava tarihleri arasında çakışan kısa süreli SSK sigortalılığı dışında 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım … sigortalısı olduğunun tesbitini istemiştir.
Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79. maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kuruma başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan yasanın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan, resen tescil başlığını taşıyan 9. maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren üç ay içinde Kuruma kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurumca resen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36. maddesi kapsamında Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2. madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Sosyal Güvenlik Kurumu’na ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kuruma başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı resen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği resen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir.
Ayrıca, 2926 sayılı Yasa’nın 10. maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde valilik, kaymakamlık, özel idare, belediye, muhtarlık ve nüfus idareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … kooperatifleri ile birliği, Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının 14.3.1985 tarihli giriş bildirgesine istinaden 01.01.1985 tarihinden itibaren tarım … sigortalısı olarak resen tescil edildiği, davacının 20.4.1985 tarihinde başlayıp 149 günlük SSK tabi çalışması dolayısıyla tarım … sigortalılığının 19.4.1985 tarihi itibariyle sona erdirilerek 1.1.1985-19.4.1985 tarihleri arasında sigortalı olduğunun kabul edildiği ,davacının üzerine kayıtlı 42.000 metre karelik zirai arazisinin bulunduğu, edinme tarihlerinin 7.2.1967,21.2.1961,3.1.1988 tarihleri 1.68.1987-1.1.2001 tarihleri olduğu 1.6.2006-17.7.2009 tarihleri arasında düzenli prim ödemelerinin bulunduğu ,ziraat odası ,tarım kredi kooperatifi kaydı ile pancar ekicileri kooperatifi kaydının bulunmadığı, mahkemece yapılan zabıta araştırmasına göre de 15 yıl öncesine kadar köyde tarımla uğraştığı 15 yıl önce İstanbul’a taşındığını ve o tarihten bu yana tarımla uğraşmadığının tesbit edildiği anlaşılmıştır.
Toplanan delillerden davacının 1.1.1985 tarihinden İstanbul taşındığı 1995 yılına kadar hayatını tarımsal faaliyetten kazandığı bu dönemle çakışan 1985 yılındaki 149,1991 yılındaki 20,1995 yılındaki 123 günlük SSK sigortalılığının uzun süreli kesintisiz çalışma niteliğinde olmadığı anlaşılmakla davacının ,1.1.1985-31.12.1995 tarihleri arasında kısa süreli SSK sigortalılıkları dışında tarım … sigortalısı olduğunun kabulu gerektiği açıktır.
Öte yandan davacının 31.121995 tarihi sonrası için yeniden 2926 sayılı kanun kapsamında tarım … sigortalılığının kabulu için bu sigortalılık kapsamında prim ödemesi yada ürün teslimatı yapılması halinde prim ödeme veya tevkifat tarihini takip eden ay başından geçerli olmak üzere yeniden tarım … sigortalılığının başlatılması gerekecektir.Somut olayda davacının 1.6.2006-17.7.2009 tarihleri arasında devam eden düzenli prim ödemeleri bulunmaktadır.Kuruma bu ödemelerin zorunlu sigortalılık yada isteğe bağlı sigortalılık kapsamında tahsil edilip edilmediği sorularak prim ödemelerine göre 1.6.2006-17.7.2009 tarihleri arasındaki dönem yönünden de sigortalılık şartları değerlendirilerek karar verilmesi gerekirken davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 15.7.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.