YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/15277
KARAR NO : 2013/3792
KARAR TARİHİ : 04.03.2013

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01/04/1986-25/01/2010 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 01/04/1986-25/01/2010 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, davacının davalı şirkete ait işyerinde hizmet akdi ile, 1990/3 döneminde, 120 gün, günlük net 7.467 TL ücretle, 1991/1 döneminde, 120 gün, günlük net 11.734 TL ücretle, 1991/2 döneminde, 114 gün, günlük net 15.667 TL ücretle, 1991/3 döneminde, 30 gün, günlük net 15.667 TL ücretle, 1992/2 döneminde, 10 gün, günlük net 19.805 TL ücretle, 1992/3 döneminde, 5 gün, günlük net 24.652 TL ücretle, 1993/1 döneminde, 3 gün, günlük net 28.022 TL ücretle, 1994/2 döneminde, 47 gün, günlük net 41.654 TL ücretle, 1994/3 döneminde, 11 gün, günlük net 41.654 TL ücretle, 1997/3 döneminde, 3 gün, günlük net 1.231.371 TL ücretle, 1998/3 döneminde, 29 gün, günlük net 2.336.625 TL ücretle, 1999/1 döneminde, 80 gün, günlük net 3.112.200 TL ücretle, 1999/2 döneminde, 3 gün, günlük net 3.790.000 TL ücretle, 1999/3 döneminde, 1 gün, günlük net 3.790.000 TL ücretle, 2000/1 döneminde, 5 gün, günlük net 4.000.000 TL ücretle, 2001/1 döneminde, 26 gün, günlük net 5.000.000 TL ücretle, 2001/2 döneminde, 60 gün, günlük net 7.000.000 TL ücretle, 2001/3 döneminde, 30 gün, günlük net 7.000.000 TL ücretle, 2002/1 döneminde, 90 gün, günlük net 7.400.025 TL ücretle, 2002/2 döneminde, 106 gün, günlük net 9.262.400 TL ücretle, 2002/3 döneminde, 50 gün, günlük net 10.919.443 TL ücretle, 2003/1 döneminde, 40 gün, günlük net 10.919.443 TL ücretle (yukarıdaki tarihlerde söz konusu tarihlerdeki TL karşılıklarının esas alınmasına) çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının davalı işveren tarafından 10/09/1989-25/01/2010 tarihleri arasında Kuruma bildiriminin yapıldığı, 1988/3-2002/3 dönem bordrolarının bulunduğu, 2002-2004-2005-2007-2008-2009 yılı ücret bordrolarının bir kısmının bulunduğu, dosyada bulunan ücret bordrolarının bir kısmının imzalı olduğu ve imzalı ücret bordrolarının bazılarında davacının çalıştığı günlerin 30 günün altında olduğu, davacı ve davalı tanık beyanlarının alındığı anlaşılmaktadır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Yapılacak iş, dava konusu edilen döneme ait dönem bordrolarını getirtip davalı işyerinin kanun kapsamına alındığı tarihi araştırmak, dönem bordrolarında ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalı işyerine komşu işyerlerini tespit edip bu işyerlerinin uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı çalışanları, yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra imzalı ücret bordrolarında belirtilen sürenin aksine karar verilemeyeceğini göz önünde bulundurarak bu süreleri tespit edip sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile … şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekili ile davalı şirket vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden …ye iadesine 04/03/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.