YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/7039
KARAR NO : 2013/18305
KARAR TARİHİ : 08.10.2013
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVALILAR :
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01/05/2000 – 30/09/2004 ve 15/05/2005 – 02/11/2005 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
Dava; davacının, davalı …. Pet. Ür. Oto. Tur. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti. işyerinde 01.05.2000 – 30.09.2004 ve 15.05.2005 – 02.11.2005 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece; talep edilen süreler içerisinde, davacının davalı şirkette geçen çalışmalarından 895 günün davalı Kurum’a bildirilmediğine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; … sicil numaralı …. Pet. Ür. Oto. Tur. Nak. Taah.Ltd. Şti.’den davacı adına 26.03.2001 tarihli işe giriş bildirgesi düzenlendiği, … sicil numarasının Sarıyer/İstanbul merkezli …. Pet. Ür. Oto. Tur. Nak. Tic. Ltd. Şti.’ne, … sicil numarasının Batman merkezli …. Pet. Oto. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’ne, 1066101 sicil numarasının Tarabya/İstanbul merkezli …. Pet. Nak. Ltd. Şti.’ne, … sicil numarasının Sarıyer/İstanbul merkezli …. Ltd. Şti.’ne, … sicil numarasının Sarıyer/İstanbul merkezli …. Ltd. Şti.’ne, … sicil numarasının …. Pet.Ür.Oto.Tur….Taah.San.Tic.Ltd. Şti.’ne, … sicil numarasının …. Pet. Ür. Oto. Tur. Nak. Taah.’ne, … sicil numarasının Şişli/İstanbul merkezli … As. İnş. Mad. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’ne, … sicil numarasının Sarıyer/İstanbul merkezli …. Pet. Oto. Tur. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti.’ne ait olduğu, davacının 26.03.2001-31.12.2001 tarihleri arasında … sicil numaralı …. Pet. Ür. Taah. Nak. İşyerinden, 31.03.2003-31.12.2003 tarihleri arası … sicil numaralı …. Pet. Ür. Taah. Nak. İşyerinden, 31.01.2004-30.09.2004 tarihleri arasında … sicil numaralı …. Pet. Ür. Taah. Nak. Sicil numaralı işyerinden, 27.10.2004-01.12.2004 tarihleri arası … sicil numaralı …. Pet. Ür. Taah. Nak.işyerinden, 08.08.2005-23.09.2005 tarihleri arasında da … sicil numaralı işyerinden hizmet bildirimlerinin yapıldığı, Sarıyer Belediyesi tarafından gönderilen araç dökümünden; davacının … plakalı araç ile 31.03.2003, 01.05.2003, 27.05.2003, 31.05.2003 tarihlerinde asfalt fabrikasına malzeme götürdüğü, yine davacının 01.05.2000 – 16.09.2005 tarihleri arasında …’a aynı plakalı araç ile malzeme teslim ettiğine dair bilgisayar çıktıları mevcut olduğu anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık; somut olayda fiili çalışma olgusunun ispatı konusunda, mahkemece yapılan inceleme ve araştırmanın hükme yeterli bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.
Somut olayda; her ne kadar mahkemece, davacının … Ticaret Limited Şirketi isimli işyerinde sürekli çalıştığının tespitine karar verilmişse de dosya kapsamından, benzer isimli ancak sicil numaralı farklı birden fazla şirketten davacı adına hizmet bildiriminde bulunulduğu, bu itibarla davacının çalışmaların geçtiği şitket net olarak belirtilmediğinden hükmün infaza elverişli olmadığı anlaşılmaktadır.
Mahkemece yapılacak iş; davalı şirkete ait sicil dosyası ile davacının hizmet bildirimleri bulunan şirketlere ait işyeri sicil dosyalarını ayrı ayrı getirtmek, davalı şirket bordrolarında ve davacı adına hizmet bildirilen şirket bordrolarında isimleri bulunan bordro tanıklarını tespit ederek beyanlarını almak, … plakalı aracın talep edilen dönemlerde kim adına kayıtlı bulunduğunu tespit etmek, Sarıyer Belediyesi ve …’dan davacının teslim ettiği malzemelerin hangi şirket veya şirketler adına yapıldığını sormak, bu itibarla davacının çalışmalarının tek bir şirkette geçip geçmediği net bir şekilde ortaya konulduktan sonra; çalışmalar davalı bir şirkette geçmesine rağmen farklı şirketlerden hizmet bildiriminde bulunulmuşsa davalı şirket hakkında hüküm kurmak, ancak talep edilen dönemdeki çalışmalar birden fazla şirkette geçmiş ise dava dışı şirketlerde geçen çalışmaları dışlayarak toplanan deliller ışığında varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.
Mahkemece söz konusu fiili ve hukuki gerçekler dikkate alınmadan, yetersiz tanık beyanlarına dayanılarak eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 08.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.