YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/1475
KARAR NO : 2012/3082
KARAR TARİHİ : 01.03.2012

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir.
Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili; müvekkilinin Özel Güvenlik Görevlisi olarak davalı … Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti.’de çalıştığını, iş sözleşmeleri 4857 sayııl İş Kanununun 2. Maddesi 7.fıkrasına aykırı olamayacağı gibi müvekkilinin asıl işvereni … Şeker Fabrikası İş Kanununun 2/6 maddesi gereği asıl işverende işçilik hakları konusunda alt işveren … Özel Güv.Kor.Hiz. Ltd. Şirketi ile birlikte sorumlu olduğunu, müvekkilinin hizmet sözleşmesinin 01.04.2011 tarihinde tek taraflı ve haksız olarak tarafına yazılı fesih ihbarnamesi dahi verilmeden feshedildiğini, iş güvencesi kapsamında fesih usulünün İş Kanunu madde 19 ‘da ” İşveren fesih bildirimini yazılı olarak yapmak ve fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde bildirmek zorundadır” şeklinde emredici geçerlilik koşulu olarak düzenlendiğini, müvekkilinin hizmet sözleşmesinin feshini geçerli kılan bir durum ve haklı bir neden bulunmadığından ve bu kötü niyetli feshin yasal dayanaktan yoksun ve şeklen geçersiz olması nedeniyle, hizmet sözleşmesinin feshinin geçersizliğine ve müvekkilinin eski işine iadesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı … Fabrikaları A.Ş. vekili; davacının … Özel Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti.’nin çalışanı olduğunu, … Şeker Fabrikasının tüzel kişiliğinin bulunmadığını, davada husumetin Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş ‘ne yöneltilmesi gerektiğini, müvekkili şirkete ait … Şeker Fabrikası, anahtar teslim yoluyla imzaladığı sözleşme ile fabrikanın 02.02.2010 ile 31.03.2011 tarihleri arasındaki güvenlik hizmetlerini diğer davalı … Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti’ne verdiğini, fabrikanın güvenliği, gerek eleman ve gerekse teknoloji nedeniyle müvekkil şirketçe sağlanamadığından, alanında uzman diğer davalı şirkete verildiğini, davacının … Özel Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti’nin elemanı olduğunu, müvekkili şirkettin davacının işe alınması veya işten çıkarılmasıyla ilgisi bulunmadığını,davacının açmış olduğu işbu haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın öncelikle husumetten, aksi halde esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı … Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti. vekili; müvekkilinin Kamu İhale Kurumu 2009/151219 sayılı ihale kapsamında … Şeker Fabrikasında bir yıllık süre ile 32 kişilik güvenlik hizmetine 1 Şubat 2010 tarihinde başladıklarını, sözleşme dönemi içerisinde bütün güvenlik elamanları ile belirli süre ile (bir yıllık) sözleşme imzalandığını, sözleşme dönemi sonunda personelden ibranameleri alınarak iş çıkışlarının yapıldığını, hizmet dönemi bitiminde aynı hizmet için … Şeker Fabrikasınca düzenlenen ihaleye yeniden başvuruda bulunulduğunu, ancak ihalenin başka bir güvenlik şirketine verildiğini, ihaleye dair idari prosedür devam ederken Şeker Fabrikasında güvenliğin sekteye uğramaması amacıyla ihaleyi alan firma göreve başlayana kadar geçici olarak karşılıklı protokol yapılarak güvenlik faliyetinin devamına karar verildiği, bu geçici süre boyunca yapılan protokol doğrultusunda hizmetin aynı personel tarafından yaptırılmaya devam edildiğini, ancak ihalenin sonuçlanmasıyla beraber çalışmaya son verilmek zorunda kalındığı, ihaleyi alan … Özel Koruma ve Eğitim A.Ş tarafından yaş şartı ön görülerek davacının çalıştırılmak istenmediği ve bu hususun tebliğ edildiği, … Özel Koruma ve Eğitim A.Ş çalışamayan personele ayrı bir projede çalışma önerisi teklifinde bulunulduğu, ancak personelin Şeker Fabrikasında çalışmak istemeleri nedeniyle iş tekliflerini kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece; feshin geçersizliği ve işe iade yükümlülüğü aslında aralarında iş akti olan alt işverene ait olduğu, asıl işverenin iş ilişkisinde sözleşmenin taraf sıfat bulunmadığından, asıl işverenin işe iade yönünde bir yükümlülüğünden de söz edilemeyeceği, feshin geçersizliği ve işe iade davalarında asıl işveren ile alt işverenin birlikte sorumlulukları fesih tarihinde ilişkinin devamına bağlı olduğunu, somut olayda fesih tarihinde asıl işveren-alt işveren ilişkisinin sona ermiş olması nedeniyle birlikte sorumluluktan söz edilemeyeceği, dosyada mevcut … Özel Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti. ile davacı arasında akdedilen belirli süreli hizmet sözleşmesinin 01/02/2010-31/01/2011 tarihleri arasında geçerli olduğunun belirtildiği, davacının … Özel Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti.’nin belirli süreli elamanı olduğunu, 01/02/2011 tarihli protokol doğrultusunda ihaleyi alan dava dışı … Özel Güvenlik şirketinin başladığı tarihe kadar güvenliğin sekteye uğramaması için geçici olarak öngörülen dönem hariç, ihalede öngörülen sözleşme süresiyle alt işveren ile üst işverenin ilişkisi sona ermesi gerektiği gibi, davacı ile … Özel Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti.’nin yaptığı akit doğrultusunda alt işverenle de davacının sözleşmesinin sürenin dolması ile birlikte sona erdiğini,. davalı … Fabrikasında Kamu İhale Kanunu gereğince yapılması öngörülen güvenlik hizmeti 2011 yılı ihalesinin dava dışı üçüncü bir şirkette bulunduğu, davalı … Güv. Kor. Hiz. Ltd. Şti.’nin başkasına devredilen bir ihalede davacıyı çalıştırma imkanı olmadığı, işverenler arasındada herhangi bir ilişki kalmadığı ve Bu haliyle davalıların feshin geçersizliği ile işe iadeden sorumluluğu olmayacakları gerekçesi ile davanın reddine karar vermiştir.
Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
4857 sayılı Kanun’un 2/6 son cümlesi uyarınca asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden alt işverenle birlikte sorumludur. 4857 sayılı Kanun’un ile asıl işverenin, bu Kanundan, iş sözleşmesinden ve alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden sorumlu tutulması şeklindeki düzenleme, asıl işverenin sorumluluğunun genişletilmesi olarak değerlendirilmelidir. Bu durumda, ihbar, kıdem, kötüniyet ve işe iade sonucu işe başlatmama tazminatları ile ücret, fazla çalışma, hafta tatili, bayram ve genel tatili, yıllık izin, ikramiye, pirim, yemek yardımı, yol yardımı gibi tüm işçilik haklarından birlikte sorumluluk esastır.
Feshin geçersizliği ve işe iade davasının alt ve asıl işveren ilişkisinde, her iki işverene birlikte açıldığı halde, davacı işçi alt işveren işçisi olup, iş sözleşmesi alt işveren tarafından feshedildiğinden, feshin geçersizliği ve işe iade yükümlülüğü alt işverenindir. Asıl işverenin iş ilişkisinde sözleşmenin taraf sıfat bulunmadığından, asıl işverenin işe iade yönünde bir yükümlülüğünden sözedilemez. Asıl işverenin işe iade kararı sonrası işçinin işe başlamak için başvurması ve alt işverenin işe almamasından kaynaklanan işe başlatmama tazminatı ile dört aya kadar boşta geçen süre ücretinden yukarda belirtilen hüküm nedeni ile alt işverenle birlikte sorumluluğu vardır.
Somut uyuşmazlıkta, davalı … ile davalı şirket arasında asıl işveren -alt işveren ilişkisi kurulmuş olup, davacının yaptığı iş itibariyle belirli süreli iş sözleşmesi yapılmasının koşulları olmadığından davacının hizmet aktinin başından beri belirsiz süreli olduğunun kabulü ile, iş aktinin feshinin usulüne uygun olmadığı anlaşıldığından davacının alt işveren işyerine işe iadesine, asıl işverenin, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu kanundan, iş sözleşmesinden alt işverenle birlikte sorumlu olacağı kuralı dikkate alınarak işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinden birlikte sorumlu tutulması gerektiğinden yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup, 4857 sayılı Kanun’un 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarda açıklanan gerekçe ile;
1-Mahkeme kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Davalı alt işveren tarafından gerçekleştirilen feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının … Özel Güv.Kor.Hiz.Ltd.Şti. işyerine İŞE İADESİNE,
3-Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 4 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4-Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok dört aya kadar ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
6-Davacının yaptığı 129,70 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalıların yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.200,00 TL ücreti vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, kesin olarak 01.03.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.