YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/15588
KARAR NO : 2009/635
KARAR TARİHİ : 26.01.2009

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 13.12.2004 gününde verilen dilekçe ile temliken tescil ve müdahalenin meni istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 14.12.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı … tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne davalının murafaa isteminin değer yönünden ve pulu olmadığından reddine karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: _K A R A R_
Davacılar vekili, dava konusu 125 parsel sayılı taşınmazın 2000 m2 lik kısmının müvekkilerinin murisi tarafından harici senetle satın alınıp üzerine ev yapıldığı ve meyve ağaçları dikilerek yetiştirildiğini iddia ederek bu kısmın davalılara ait tapu kaydından iptali ile muhik tazminat karşılığında müvekkilleri adına tescilini istemiştir.
Davalı iyi niyetli alıcı olduğunu, kaldı ki, tapulu taşınmazın harici satışının mümkün bulunmadığını öne sürerek davanın reddini savunmuştur.
Mahkeme davayı kabul etmiş, hükmü taraflar temyiz etmişlerdir.
Dava, Medeni Kanun’un 724. maddesi (Önceki Medeni Kanunun 650. Maddesi) uyarınca açılan temliken tescil isteğine ilişkindir.
Medeni Kanun’un 718/2 (önceki Medeni Kanunun 644/2.) maddesine göre, arazi üzerindeki mülkiyetin kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer. Medeni Kanunun 724. maddesinde bu kuralın istisnalarından birisi düzenlenmiş olup, zemin ile üzerindeki … arasındaki bağlantı kesilmiş ve aşağıdaki koşulların oluşması halinde ise, … sahibine üzerinde bulunduğu taşınmaza … olabilme olanağı tanınmıştır. Bunun için:
Tapuya kayıtlı özel mülkiyete konu bir taşınmaz üzerinde, temelli kalması amacıyla bir … yapılmış olmalıdır.
Anılan maddede bina sahibine tanınan bu hak, kişisel hak niteliğinde
olup, bina sahibi ve onun külli halefleri tarafından, inşaat yapılırken taşınmazın maliki kim ise ona ya da onun külli haleflerine karşı … sürülebilir.
Bu yapıyı kendi malzemesi ile yapan kişinin, inşaatın başlangıcından bitimine kadar iyi niyetli olması, diğer bir anlatımla zeminin kendisine ait olduğu, ya da 5.7.1944 tarihli 12/26 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında da belirtildiği gibi mülkiyetin ileride kendisine geçirileceği inancıyla hareket etmesi gereklidir. (subjektif koşul)
Yapının, dava tarihine göre hesaplanacak değeri, zemin değerinden, açıkça daha fazla olmalıdır. (objektif koşul)
Yapının bulunduğu arazi parçası davalıya ait taşınmazın bir kısmını kapsıyor ise, tescile konu olacak yer, inşaat alanı ile zorunlu kullanım alanını kapsar. Mahkemece iptal ve tescile karar verebilmek için de bu kısmın ana taşınmazdan ifrazının mümkün olması gereklidir.
İptale konu olacak zemin bedelinin arsa sahibine ödenmesine karar verilmeli, önceden ödenmiş bedel var ise bu miktar, ödenecek bedelden mahsup edilmelidir.
Yapılan yargılamaya toplanan delillere ve dosya içeriğine göre,
1-Davacının yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Nizalı taşınmazın davacıların murisi tarafından harici senetle satın alınıp üzerine iyi niyetle ev yapıldığı ve üzerinde çetişli meyve ağaçları yetiştirildiğini, 30-35 yıldır davacı tarafın zilyetliğinde bulunduğu kabul edilse ve taşınmaz üzerindeki muhdesatların değerinin arsa değerinden fazla olduğu … olsa bile, tapudaki ilk malikten bu yana üçüncü alıcı durumundaki davalı ve bayilerinin sırf davacı tarafı Medeni Kanununun 724. Maddesine dayalı hakkını kullanmaktan mahrum bırakmak amacıyla el ve işbirliği içinde hareket ettikleri iddia ve ispat edilmediğinden, davacının Medeni Kanununun 724. Maddesinden kaynaklanan hakkını son malike karşı … sürmesi mümkün değildir.
Bu durumda mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Kabule göre de; dava dilekçesinde yazılı her bir talebi … … karara bağlamakla yükümlü bulunan mahkemenin tescil konusunda olumlu veya olumsuz bir karar vermemiş olması da doğru görülmemiştir.
SONUÇ:Yukarıda 1. Bentte yazılı nedenlerle davacı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Bentte yazılı nedenlerle davalı vekilinin temyiz itiraztlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 26.01.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi.