YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2019/3417
KARAR NO : 2022/19907
KARAR TARİHİ : 30.11.2022

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SUÇLAR : Sahte fatura düzenleme ve kullanma
HÜKÜMLER : Mahkumiyet, beraat
TEMYİZ EDENLER : Sanık …, katılan vekili

Katılan vekilinin temyizinin sanık … hakkında verilen beraat hükmüne, sanık …’in temyizinin hakkında kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik olduğu belirlenerek yapılan incelemede;
Sanıklar hakkında 2011 ve 2012 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme ve kullanma suçlarından açılan kamu davasında; sanık …’in savunmasında, şirketin gıda bölümü ile kendisinin ilgilendiğini ancak demir çelik bölümü ile babası olan diğer sanık …’nın ilgilendiğini, kendisinin buradaki işlerle bir ilgisi olmadığını ve diğer sanığa vekaletname verdiğini beyan etmesi, sanık …’nın ise şirket işlerini vekaletname ile fiilen kendisinin yürüttüğünü, belgelerde herhangi bir yazı ve imzasının olmadığını, faturaların gerçek olduğunu savunması karşısında, maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespit edilmesi bakımından;
1- Sahte fatura düzenleme suçu yönünden;
a) Suça konu faturaların sanıklara gösterilerek yazı ve imzaların kendilerine ait olup olmadığının sorulması, kendilerine ait olmadığını ve ismini bildirdiği kişiye ait olduğunu söylemeleri halinde; ismi bildirilen kişinin açık kimlik ve adres bilgilerinin tespiti ile tanık olarak çağrılması, duruşmada çekinme hakkı hatırlatıldıktan sonra fatura gösterilerek yazı ve imzaların kendisine ait olup olmadığının sorulması,
b) İsmi bildirilen kişinin de faturalardaki yazı ve imzaların kendisine ait olmadığını söylemesi halinde sanıklar ile bu kişinin temin edilecek yazı ve imza örnekleri ile faturadaki yazı ve imzaların kime ait olduğu hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılması,
c) Faturalardaki yazı ve imzaların sanıklara ya da ismi bildirilen kişiye ait olmadığının anlaşılması halinde ise;
aa) Suça konu faturaları kullandığı belirlenen mükellefler hakkında karşıt inceleme raporu düzenlenip düzenlenmediğinin ilgili vergi dairesinden sorularak, düzenlenmiş ise onaylı örneklerinin getirtilmesi,
bb) Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığını araştırılması; dava açılmış ise, dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması,
cc) Faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK’nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak aldıklarının sorulması,
2- Sahte fatura kullanma suçu yönünden;
a) Suça konu faturaları düzenleyen mükellefler hakkında düzenlenmiş vergi inceleme raporlarının ilgili vergi dairesinden getirtilmesi,
b) Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığının araştırılması; dava açılmış ise, dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması,
c) Faturaları düzenleyen şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK’nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kime verdiklerinin sorulması,
3- Her iki suç yönünden faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi için;
a) Faturayı düzenleyen ve kullanan mükelleflere ait mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyelerinin, teslim ve tesellüm belgelerinin, bedelinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun ve kanıtlama yeterliliği olan banka hesaplarının, kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgelerin ve satıcının kasasına ya da banka hesabına girip girmediğinin tespiti ile faturaları düzenleyen ve kullanan mükelleflerin yeterli üretimi, mal girişi ya da stoku olup olmadığı araştırılıp faturaları düzenleyen mükellefler ile kullanan mükelleflerin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde karşılıklı bilirkişi incelemesi yaptırılması,
b) Şirket işleri ile fiilen kimin ilgilendiğinin tespit edilmesi açısından, şirket ortağı … ile vergi raporu düzenlenirken ifadesi alınan ve şirketin banka hesaplarından para çeken ve yatıran kişiler olduğu tespit edilen …ve …’in de tanık olarak beyanlarına başvurulması,
Toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre sanıkların hukuki durumlarının takdir ve tayin edilmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile mahkumiyet ve beraat kararları verilmesi,
4- Kabule göre de;
a) “Sahte fatura kullanma” ve “sahte fatura düzenleme” suçlarının birbirinden ayrı ve bağımsız suçlar olduğu, her takvim yılındaki düzenleme ve kullanma fiillerinin de ayrı suçları oluşturduğu gözetilmeden hangi suçtan hüküm kurulduğu belirtilmeksizin mahkumiyet ve beraat kararları verilmesi,
b) Suçların sübutu halinde; hükümden sonra 15.04.2022 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren, 7394 sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddeleriyle değişik 213 sayılı Kanun’un 359. maddesinin 3, 4, 5 ve 6. fıkra hükümleri uyarınca 5237 sayılı TCK’nin 7/2. maddesi de gözetilerek öncelikle lehe Kanun’un tespit edilip uygulama yapılması ve her iki Kanunla ilgili uygulamanın gerekçeleriyle birlikte denetime olanak verecek şekilde ayrıntılı olarak kararda gösterilmesi suretiyle sanıkların hukuki durumlarının yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,
c) Sanık … açısından; 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesi gerekliliği,
Bozmayı gerektirmiş, sanık … ve katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi gereğince hükümlerin BOZULMASINA, 30.11.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi