YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/8074
KARAR NO : 2022/12885
KARAR TARİHİ : 07.12.2022
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Dava, üçüncü kişinin İİK’nin 96 ve devamı maddelerine dayalı istihkak iddiasına ilişkindir. Mahkemece, davacı üçüncü kişi şirketin borcun doğumundan çok önce kurulduğu, üçüncü kişi şirket ortaklarından … üçüncü kişi şirkette %10 pay ile küçük ortak konumunda olduğu ve haciz tarihi itibarıyla bu ortaklığını sona erdirdiği, mahcuzların üçüncü kişi şirketin faaliyet konusu ile ilgili olduğu, davacı alacaklı tarafından üçüncü kişi yararına olan karinenin aksinin ispat edilemediği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı alacaklı ile vekalet ücreti ve tazminat açısından davacı istinaf yoluna başvurmuştur.
… Bölge Adliye Mahkemesince, dava konusu haczin, borçluya ödeme emrinin tebliğ edildiği adreste yapılmadığı, davacı 3. kişinin ticaret sicilinde kayıtlı adresinde yapıldığı, haciz sırasında borçlu şirket yetkilisinin haciz mahalline çağrılması üzerine geldiği ve borçluya ait herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı, mülkiyet karinesinin aksinin davalı-alacaklı tarafından inandırıcı ve güçlü delillerle ispat edilmesi gerektiği, davalı-alacaklı tarafından karinenin aksinin güçlü ve kesin delillerle kanıtlanamadığı gerekçesi ile tarafların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davalı alacaklı tarafından temyiz edilmiştir.
1. İİK’nin “Takibin Durması ve Düşmesi” başlıklı 193. maddesinin 1 ve 2. fıkralarında: “İflasın açılması, borçlu aleyhine haciz yoluyla yapılan takiplerle teminat gösterilmesine ilişkin takipleri durdurur. Kararın kesinleşmesi ile bu takipler düşer…” düzenlemesi yer almaktadır.
Diğer yandan istihkak davasında geçerli haczin bulunması dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında, Mahkemece kendiliğinden (re’sen) gözetilmesi gerekir.
Somut olayda, takip borçlusu hakkında, Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından 7.7.2021 tarihli ve 2020/514 Esas ve 2021/437 sayılı Karar ile iflas kararı verildiği, ancak kararın kesinleşmediği anlaşılmaktadır. İflas kararının kesinleşmesi üzerine borçlu hakkındaki takipler ve hacizler İİK’nin 193/2. maddesi uyarınca düşecektir. Aynca, borçlu hakkında verilen iflas kararının kesinleşmesi üzerine; konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına, maktu karar ve ilam harcı ile yargılama giderleri ve nispi vekâlet ücretinin davanın açılmasına neden olan tarafa yükletilmesine karar verilmesi gerekir. Bu durumda, iflas kararı, istihkak davasının şartlarına doğrudan etki edeceği için Mahkemece, iflas davasının sonucu bekletici mesele yapılarak oluşacak duruma göre karar verilmesi gerektiğinden, kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile, yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik ÎİK’nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca, istinaf talebinin esastan reddine ilişkin … Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi’nin 20.4.2022 tarih, 2021/2261 E.-2022/995 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, … 1. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 29.4.2021 tarih 2020/246 E. – 2021/292 K. sayılı kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre davalı alacaklı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelemesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesi’ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine, 07/12/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.