YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/5714
KARAR NO : 2022/12252
KARAR TARİHİ : 11.10.2022
Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi
No :
Dava, meslek hastalığı iddiasına dayanan maddi tazminat istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM
Davacı 100,00 TL maddi tazminatın davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
II-CEVAP
Davalılar davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuşlardır.
III-MAHKEME KARARI:
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk derece mahkemesince davacının meslek hastalığına yakandığı yönündeki iddiasını ispat edemediğinden bahisle davanın reddine karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine bölge adliye mahkemesince davacının … Kurumunca yapılan muayenesinde, her hangi bir meslek hastalığına rastlanmadığının tespit edildiği, davacı tarafın itirazı üzerine Yüksek Sağlık Kurulunca yapılan inceleme ve değerlendirmede aynı sonuca ulaşıldığı, davacı tarafça yeniden yapılan itiraz üzerine bu defa… tarafından yapılan inceleme sonucunda, önceki değerlendirme ve sonuçlara ulaşılarak, davacının akciğerinde hastalık bulgusuna rastlanmadığının tespit edildiği, Adli Tıp Kurumu raporu ile önceki kurum raporları arasında bir çelişki bulunmadığı, davacının meslek hastalığı bulunduğuna ilişkin iddiasını ispatlayamadığınıdan bahisle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle… Üst Kurulu’ndan rapor alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacının daha önceden hiçbir rahatsızlığı olmamasına rağmen 2011 yılı Ekim ayı sonunda rahatsızlanarak gittiği Keçiören Araştırma Hastanesinde ciğerlerini üşüttüğü söylenerek ilaç tedavisine başlandığını, ilaç tedavisi ve yapılan hava testi neticesinde 2011 yılı Kasım ayı başlarında zatürre riskini atlattığı ancak astım hastalığına yakalandığını, davacının astım hastalığı nedeniyle öksürük ve hırıltılı nefes alması neticesinde zorluk çektiğini, nefes darlığı nedeniyle günlük yaşantısına devam ederken daha fazla yorulmakta diğer işçilere göre daha fazla efor sarf ettiğini, ayrıntılı ve somut tanık beyanları ile davacının çalışma koşulları, bu koşulların sebep olduğu rahatsızlık ve aradaki nedensellik bağı ortaya konulduğunu ileri sürmüştür.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
Dosya kapsamından Kocatepe … Merkezi’nin 09/12/2014 tarihli kararında sistemleri etkileyen bir bulgu bulunmadığı, sigortalıda meslek hastalığı bulunmadığına karar verildiği, …’nun 10/06/2015 tarihli kararında sigortalıda meslek hastalığı bulunmadığına karar verildiği, … … Hastanesi’nin 09/01/2018 tarihli raporunda göğüs hastalıkları açısından halen mesleki bir patolojisinin mevcut olmadığının tespit edildiği, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi’nin 03/08/2018 tarihli raporunda mesleki akciğer hastalığının tespit edilemediğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.
… Kurumu tarafından karşılanmayan zararın ödetilmesine ilişkin davalarda (tazminat davaları) öncelikle haksız zenginleşmeyi ve mükerrer ödemeyi önlemek için Kurum tarafından sigortalıya bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin tazminattan düşülmesi gerektiği Yargıtay’ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir. Diğer yandan, sigortalıya bağlanacak gelir ve hükmedilecek tazminatın miktarını doğrudan etkilemesi nedeniyle, işçide oluşan meslekte güç kayıp oranının hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeksizin kesin olarak saptanması gerekir.
5510 sayılı Yasa’nın 14. maddesinde meslek hastalığının, 4 ncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile 5 nci madde kapsamında bulunan sigortalılar bakımından bunları çalıştıran işveren tarafından, (b) bendi kapsamındaki sigortalı bakımından ise kendisi tarafından öğrenmeden sonraki üç işgünü içinde iş kazası ve meslek hastalığı bildirgesi Kurum’a bildirilmesinin zorunlu olduğu, meslek hastalığı ile ilgili bildirimler üzerine gerekli soruşturmaların, Kurumun denetim ve kontrol ile yetkilendirilen memurları tarafından veya Bakanlık iş müfettişleri vasıtasıyla yaptırılabileceği, hangi hallerin meslek hastalığı sayılacağı, iş kazası ve meslek hastalığı bildirgesinin şekli ve içeriği, verilme usûlü ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usûl ve esasların, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikte düzenleneceği, yönetmelikte belirlenmiş hastalıklar dışında herhangi bir hastalığın meslek hastalığı sayılıp sayılmaması hususunda çıkabilecek uyuşmazlıkların, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanacağı düzenlenmiştir.
5510 sayılı Yasa’nın 95. maddesine göre “Bu Kanun gereğince, yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, çalışma gücü kaybı, geçici iş göremezlik ödeneklerinin verilmesine ilişkin raporlar ile iş kazası ve meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücü veya çalışma gücü kaybına esas teşkil edecek sağlık kurulu raporlarının usûl ve esaslarını, bu raporları vermeye yetkili sağlık hizmeti sunucularının sahip olması gereken kriterleri belirlemeye, usûlüne uygun olmayan sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeleri düzenleyen sağlık hizmet sunucusuna iade edecek belirlenen bilgileri içerecek şekilde yeniden düzenlenmesini istemeye Kurum yetkilidir. Usûlüne uygun sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeler ile gerekli diğer belgelerin incelenmesiyle; yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, vazife malullük derecesini, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu tespit edilen meslekte kazanma gücünün kaybına veya meslekte kazanma gücünün kaybı derecelerine ilişkin usûlüne uygun düzenlenmiş sağlık kurulu raporları ve diğer belgelere istinaden Kurumca verilen karara ilgililerin itirazı halinde, durum Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanır.
Kural olarak Yüksek Sağlık Kurulunca verilen karar … Kurumunu bağlayıcı nitelikte ise de, diğer ilgililer yönünden bir bağlayıcılığı olmadığından … Kararına itiraz edilmesi halinde inceleme… aracılığıyla yaptırılmalıdır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 28.06.1976 günlü, 1976/6-4 sayılı Kararı da bu yöndedir.
Yapılacak iş, davacı sigortalıya … Kurumuna ve işverenler aleyhine kendisinde meslek hastalığı bulunduğuna dair tespit davası açması için önel verilmesi, tespit davasının eldeki temyiz incelemesine konu dava için bekletici mesele yapılması, meslek hastalığının sübuta ermesi ve bu kararın kesinleşmesi halinde davacı sigortalının hastalığına ilişkin tüm tıbbi evraklar temin edildikten sonra, meslek hastalığından kaynaklanan sürekli iş göremezlik oranının tespitine ilişkin rapor alınarak kesinleştirilmesi, şartların gerçekleşmesi halinde davacıya meslek hastalığı sürekli iş göremezlik geliri bağlanması ve bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin dosyaya celp edilmesinin ardından çıkacak sonuca göre bir karar verilmesinden ibarettir.
Mahkemece, açıklanan bu maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden yazılı biçimde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesinin, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin bölge adliye mahkemesine gönderilmesine, 11/10/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.