YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/5778
KARAR NO : 2009/7814
KARAR TARİHİ : 04.06.2009
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı, SSK.’lı hizmetleri hariç ilk kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının çakışan zorunlu SSK süresi dışında tescil tarihinden itibaren tarım … sigortalılığının geçerli olduğunun tespitine ilişkindir..
Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
Davanın, yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre, sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Davacı ,Kurumca 2926 Sayılı Yasa’ya göre 01.04.1988 tarihinde tescil edilmiş,21.04.2006 tarihli dilekçesi ile müracaat ettiğinde, Kurumca 5458 sayılı Yasa’dan yararlandığında 10.317,00 TL prim borcu olacağı bildirilmiştir.Davacı 24.04.2006 tarihli dilekçesi ile gelirinin çok düşük olduğundan 5458 sayılı Yasa ile değişik 2926 sayılı Yasa’nın 4/c bendi gereği Tarım … kaydının silinmesini istediğinden başlangıçtan itibaren Tarım … sigortalılığı iptal edilmiştir.Davacının Tarım Kredi Kooperatif kaydı ve tapu kaydının olmadığı, Ziraat Odası kaydının 2004 yılından itibaren devam ettiği,tanık ve muhtar beyanlarına göre babasına ait arazilerde kardeşleri ile birlikte tarım faaliyetinde bulunduğu belirtilmiştir.Tarım Satış Kooperatif kaydı sorulmamış, davacının tarım faaliyeti yeterince araştırılmadan sonuca gidilmesi doğru olmamıştır.
Yapılacak iş; dava konusu dönemle ilgili Mahkemece soruşturmanın genişletilerek davacının Tarım Satış Kooperatif Kaydı sorulup, zabıta kanalı ile uyuşmazlık konusu dönemde tarımsal faaliyette bulunduğu tesbit edilirse davanın kabulü yönünde hüküm kurulması gerekir. Ayrıca 5458 sayılı Yasa ile değişik 2926 sayılı Yasa’nın 4/c bendinin geçmişe yürümeyeceğinin de düşünülmemesi doğru değildir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve değerlendirme ile yazılı biçimde davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 04.06.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.