YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/9899
KARAR NO : 2022/12459
KARAR TARİHİ : 13.10.2022
Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
No :
Dava, … hastalığına maruz kaldığının tespiti istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM
Davacı vekili, davacının 2006 yılından 2012 yılına kadar … Fabrikasında işçi olarak çalıştığını, daha sonra fabrikanın Ülker firmasına satıldığını, davacının 4-4,5 yıl boyunca ağır iş koşullarında çalıştığını ve bunun sonucunda boyun ve sol kolunda şiddetli ağrılar meydana geldiğini, boyun fıtığı teşhisi konulduğunu, malul kaldığını, ameliyat olduğunu, uzun süre hastanede tedavi gördüğünü, rahatsızlığının … hastalığından dolayı meydana geldiğini, … 2. İş Mahkemesinde açmış olduğu maddi ve manevi tazminat dava açtığını, bu yargılama sırasında hastalığının … hastalığı olup olmadığının tespiti hususunda tespit davası açılmasının istendiği beyan edilerek müvekkilinin … hastalığına uğradığının tespitini talep ve dava etmiştir.
II-CEVAP
Davalı … A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın müvekkil şirket yönünden husumet yönünden reddi gerektiğini, davacının … A.Ş.nin çalışanı olup, 01.04.2009-21.08.2012 tarihleri arasında görev yaptığını, davacının çalıştığı süre boyunca iddia edilen hastalıkla ve şikayetle ilgili bir müracaatı olmadığını, davacı ile ilgili herhangi bir … hastalığı tanısı konulmadığını, bu konuda bir sağlık raporu bulunmadığını, davacının 21.08.2012 yılında … isimli işyerinden ayrıldıktan sonra … hastalıklığı şikayeti başvurusunda bulunduğunu, davanın öncelikle husumet yokluğundan reddini, davacının … hastalığının olmadığı … … Hastanesi tarafından belirlenmiş olduğundan davanın esastan reddini talep etmiştir.
Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının rahatsızlığı nedeniyle 11.03.2015 tarihinde müvekkil kuruma başvurarak … hastalığına yakalandığını iddia ettiğini, davacının … … Hastanesine sevkedildiğini, 27.11.2015 tarihli raporda davacının rahatsızlığının … hastalığı olmadığına ve mevcut işini yapmasında sakınca bulunmadığına dair görüş bildirildiğini, müfettiş soruşturmasının mevcut olmadığını, bu nedenle gelir bağlanmadığını, haksız ve hukuki mesnetten yoksun açılan davanın reddini talep etmiştir.
III-MAHKEME KARARI
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece, “davanın reddine,” karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Bölge Adliye Mahkemesi, davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermiştir
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ
Davacı vekili istinaf gerekçeleri ile kararın bozulmasını talep etmiştir
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
5510 sayılı Yasanın 14. maddesinde; “… hastalığı, sigortalının çalıştığı veya yaptığı işin niteliğinden dolayı tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, bedensel veya ruhsal engellilik halleridir.
Sigortalının çalıştığı işten dolayı … hastalığına tutulduğunun;
a)Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmet sunucuları tarafından usulüne uygun olarak düzenlenen sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbi belgelerin incelenmesi,
b)Kurumca gerekli görüldüğü hallerde, işyerindeki çalışma şartlarını ve buna bağlı tıbbi sonuçlarını ortaya koyan denetim raporları ve gerekli diğer belgelerin incelenmesi, sonucu Kurum Sağlık Kurulu tarafından tespit edilmesi zorunludur.
… hastalığı, işten ayrıldıktan sonra meydana çıkmış ve sigortalı olarak çalıştığı işten kaynaklanmış ise, sigortalının bu Kanunla sağlanan haklardan yararlanabilmesi için, eski işinden fiilen ayrılmasıyla hastalığın meydana çıkması arasında bu hastalık için Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikte belirtilen süreden daha uzun bir zamanın geçmemiş olması şarttır. Bu durumdaki kişiler, gerekli belgelerle Kuruma müracaat edebilirler. Herhangi bir … hastalığının klinik ve laboratuvar bulgularıyla belirlendiği ve … hastalığına yol açan etkenin işyerindeki inceleme sonunda tespit edildiği hallerde, … listesindeki yükümlülük süresi aşılmış olsa bile, söz konusu hastalık Kurumun veya ilgilinin başvurusu üzerine Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun onayı ile … hastalığı sayılabilir. … hastalığının 4 üncü maddenin birinci fıkrasının;
a) (a) bendi ile 5 inci madde kapsamında bulunan sigortalılar bakımından, sigortalının … hastalığına tutulduğunu öğrenen veya bu durum kendisine bildirilen işveren tarafından,
b) (b) bendi kapsamındaki sigortalı bakımından ise kendisi tarafından,
Bu durumun öğrenildiği günden başlayarak üç iş günü içinde, iş kazası ve … hastalığı bildirgesi ile Kuruma bildirilmesi zorunludur. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyen veya yazılı olarak bildirilen hususları kasten eksik ya da yanlış bildiren işverene veya 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalıya, Kurumca bu durum için yapılmış bulunan masraflar ile ödenmişse geçici iş göremezlik ödenekleri rücu edilir.
… hastalığı ile ilgili bildirimler üzerine gerekli soruşturmalar, Kurumun denetim ve kontrol ile yetkilendirilen memurları tarafından veya Bakanlık iş müfettişleri vasıtasıyla yaptırılabilir.
Hangi hallerin … hastalığı sayılacağı, iş kazası ve … hastalığı bildirgesinin şekli ve içeriği, verilme usulü ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikte düzenlenir. Yönetmelikte belirlenmiş hastalıklar dışında herhangi bir hastalığın … hastalığı sayılıp sayılmaması hususunda çıkabilecek uyuşmazlıklar, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanır.” hükümlerine yer verilmiştir.
Diğer taraftan, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 58’inci ve 95’inci maddesinde meslekte kazanma gücü ve malûl sayılmayı gerektirecek hastalık veya arızanın bulunup bulunmadığının tespitinde izlenecek yol açıklanmıştır. Buna göre sigortalıdaki arızanın … hastalığı sayılıp sayılmaması hususunda öncellikle davalı hakkında Kurum nezdinde bulunan tüm sağlık raporlarının temini ile kurum sağlık tesislerince düzenlenen raporlara dayanılarak verilen kararlara karşı Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu‘ndan sigortalıda belirlenen hastalığın mesleki olup olmadığına ve başlangıcına ve kazanma gücü kaybı oranına dair rapor alınmalı, söz konusu kurul raporlarının Kurumu bağlayacağı, ancak, diğer ilgilileri bağlamayacağı dikkate alınarak, itiraz halinde, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi’nden alınacak rapora göre karar verilmeli; Yüksek … Kurumu 3. İhtisas Dairesi raporu arasında çelişki bulunması halinde ise, Adli Tıp 2. Üst Kurulu’ndan alınacak raporla, bu çelişki giderilip, oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.
İnceleme konusu dosyada; … … Hastanesinin 27.11.2015 tarihli raporunda, davacıda servikal disk bozuklukları olduğunun belirtildiği ancak mesleki olmadığının belirtildiği, … 3. İhtisas Kurulunun 26.09.2018 tarihli raporunda ve itiraz üzerine … 2. Üst Kurulunun 14.11.2019 tarihli raporunda davacının servikal discopati hastalığının mevcut olduğu, kişinin yaptığı işin ve çalışma şeklinin disk hernisi açısından etkisinin olabileceği ancak disk hernilerinin böyle bir işte çalışmayan kişilerde de görüldüğü ayrıca disk hernisinin işi dışında herhangi bir eylem sırasında da ortaya çıkabileceği dikkate alındığında hastalığın mesleki olup olmadığının belirlenemediği yönünde mütalaa verildiği anlaşılmaktadır.
Somut davada; yüksek sağlık kuruluna itiraz edilip edilmediği davalı kurumdan sorulmalı, itiraz edilmiş ise buna ilişkin kurul kararı celp edilmeli, aksi halde … hastanesi raporu da gönderilmek suretiyle iddia olunan arıza ve raporda bahse konu rahatsızlığın mesleki olup olmadığı yönünde görüş alınmalı, daha sonra … hastanesi raporu ile yüksek sağlık kurulu raporu … 2. Üst Kuruluna gönderilmek suretiyle … hastanesi raporundaki disk henrisinin kurul raporunda da kabul edilmesine rağmen … hastanesi raporunda bu arazın mesleki olmadığının belirtilmesine rağmen, … 2. Üst Kurulca bu konuda herhangi bir görüş belirtilmemesi nedeniyle ortaya çıkan belirsizliğin giderilmesinin istenilmesi ve verilen sonuca göre davacının çalışma kayıtları da celp edilmek suretiyle irdeleme ve değerlendirme yapılmak suretiyle karar verilmelidir.
6552 sayılı Kanunun 11.09.2014 günü yürürlüğe giren 64. maddesiyle 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 7. maddesine eklenen 4. fıkrada, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda, davanın Kuruma resen ihbar edileceği, ihbar üzerine davaya davalı yanında feri müdahil olarak katılan kurumun, yanında katıldığı taraf başvurmasa dahi kanun yoluna başvurabileceği belirtilmiştir.
Somut dosyada … hastalığına maruz kaldığının tespiti talep edildiğinden, davada davalı konumunda yer alması gereken … Kurumunun fer’i müdahil olarak gösterilmesi de yerinde değildir.
Açıklanan bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereğince kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13/10/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.