YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/6578
KARAR NO : 2023/116
KARAR TARİHİ : 18.01.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/355 E., 2021/1681 K.
DAVA TARİHİ : 15.05.2017
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/214 E., 2018/469 K.
Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı davalı işçisi mirasçıları tarafından … Başkanlığı ve … Ltd. Şti. aleyhine İstanbul 6. İş Mahkemesinin 2012/437 Esas sayılı dosyasında tazminat davası açıldığını, İstanbul Anadolu 25. İcra Müdürlüğünün 2015/9356 sayılı dosyasına müvekkili kurumca 107.492,00 TL ödendiğini, dayanak sözleşmede her türlü iş güvenliği önlemini almanın yüklenici firmanın sorumluluğunda olduğunu, önlemler alınmasına rağmen olabilecek kaza nedeniyle ölenlerin ailelerine ödenecek tazminattan yüklenicinin sorumlu olduğu belirtilerek; 107.492,00 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte rücuen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; iş mahkemesi dosyasında kusur oranının %40 olarak belirlendiğini, davacı şirketin … tarafından hak sahiplerine ödenen meblağın yarısından sorumlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasındaki sözleşmenin 22. ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 40. maddesinde tüm güvenlik tedbirlerinin yüklenici tarafından alınacağı ve meydana gelecek kazalardan yüklenicinin sorumlu olacağının düzenlendiği, ödenen tazminattan davalının sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, 107.139,73 TL’nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
İş mahkemesi dosyasında davacı ile davalı müvekkili şirketin kusur oranlarının ayrı ayrı %40 olarak belirlendiğini, dolayısıyla müvekkili şirketin … tarafından hak sahiplerine ödenen meblağın yarısından sorumlu olduğunu, ihale sözleşmesinin 22. maddesinde iş sahasında veya çevresindeki bölgede yeterli güvenlik önleminin alınmaması sebebiyle oluşacak hasar ve zarardan yüklenicinin sorumlu olduğunun ifade edildiği, sözleşmenin bu ifadesinden üst işveren olarak kamu kurumunun kusurundan da yüklenicinin sorumlu olacağı yönünde bir anlam çıkarılamayacağını savunarak ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, işçiye karşı müteselsilen sorumlu olsalar da iç ilişkide sözleşme hükümlerine göre karar verilmesi gerektiği, sözleşmenin 22. maddesi ile sözleşme eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 40.maddesine göre ödenen miktardan davalı alt işveren yüklenicinin sorumlu olduğu gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri temyiz nedeni olarak ileri sürmüştür.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı yüklenici nezdinde çalışan dava dışı işçinin vefatı dolayısıyla ödenen tazminatların rücuen tazmini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 115. ve 167. maddeleri, Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 40.maddesi.
3. Değerlendirme
3.1. Dosya içerisinde bulunan belgelerden; davacı iş sahibi ile davalı arasında Milli Saraylar Daire Başkanlığına bağlı Saray Köşk Kasır Resterasyon İşlerinde Çalıştırılacak Elemanların Hizmet Alımına ilişkin sözleşmenin yapıldığı, dava dışı yüklenici işçisi mirasçıları tarafından davacı iş sahibi ve davalı yüklenici aleyhine İstanbul Anadolu 6. İş Mahkemesinin 2012/437 Esas sayılı dosyası ile tazminat davası açıldığı, bu davanın yargılaması sırasında alınan bilirkişi raporunda davalı asıl işveren … Başkanlığı ile davalı alt işveren … Temizlik şirketinin müştereken %80 oranında kusurlu oldukları, her birinin kusurunun ayrı ayrı % 40 oranında olduğu bildirilmiş, mahkemece de bu bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüyle toplamda 50.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir. Hükmün icraya konması üzerine davacı tarafından icra dosyasına 31/03/2017 tarihinde 107.139,73 TL yatırılmıştır. Eldeki davada davacı iş sahibi ödediği tazminatın davalıdan rücuen tahsilini istemiştir.
3.2.Taraflar arasında yapılan sözleşmenin 22/4. maddesi “Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur.” düzenlemesi bulunmaktadır. Söz konusu sözleşme hükmü yüklenicinin sorumluluğunu düzenlediği gibi TBK’nın 115. maddesinde ifade edilen sorumsuzluk anlaşması niteliğindedir. İş mahkemesi dosyasında alınan bilirkişi raporunda davalı asıl işveren … Başkanlığı ile davalı alt işveren … Temizlik Şirketinin müştereken %80 oranında kusurlu oldukları, her birinin kusurunun ayrı ayrı % 40 oranında olduğu, dava dışı işçinin de %20 kusurlu olduğu bildirildiğine göre alınan kusur raporlarına göre davacı asıl işveren ödediği tazminatın %40’ı oranında kısmından kendisi sorumlu olup, bakiye kalan kısmın rücuen tahsiline karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.